Świadczenie usług dla byłego pracodawcy nie zawsze wyklucza prawo do ulg. Kluczowe jest to, czy zakres obowiązków wykonywanych wcześniej i w ramach firmy rzeczywiście się różni.

Zmiany obowiązujące od 13 kwietnia 2026 r. nie tylko rozszerzyły możliwości kontroli zwolnień lekarskich przez pracodawców, lecz także doprecyzowały prawa i obowiązki ubezpieczonych. ZUS przypomina, że wykonywanie pracy zarobkowej podczas L4 może oznaczać utratę świadczeń. Jednocześnie przepisy wyraźnie dopuszczają wykonywanie czynności incydentalnych, których podjęcia w okresie zwolnienia od pracy

Odmowna decyzja ZUS w sprawie emerytury lub renty nie oznacza zakończenia postępowania. Ubezpieczony, który nie zgadza się z rozstrzygnięciem, może odwołać się do sądu i poddać decyzję kontroli sądowej. Należy jednak pamiętać o ustawowym terminie oraz wymogach, jakie przepisy przewidują przy składaniu odwołania.

28 sierpnia 2026 r. w wykazie prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów został opublikowany projekt zmian w przepisach o ubezpieczeniu społecznym. Projekt przewiduje m.in. dodanie tytułu ubezpieczeniowego dla członków Rady Polityki Pieniężnej (RPP) oraz umożliwienie dobrowolnego przystąpienia do ubezpieczenia chorobowego przy jednoczesnym tytule obowiązkowym.

Zgodnie z projektem budżetu na 2027 r. przeciętne miesięczne wynagrodzenie wyniesie 10 033 zł. Oznacza to wzrost składek na ubezpieczenia społeczne w przyszłym roku dla przedsiębiorców, którzy mają ustalaną podstawę wymiaru składek na zasadach ogólnych.

Resort pracy chce zmienić przepisy o ubezpieczeniach społecznych, m.in. ułatwiając płatnikom dochodzenie swoich praw i rozszerzając dostęp do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego. Eksperci popierają kierunek, ale wskazują na luki i zagrożenia.

Przedsiębiorca, który po wznowieniu działalności zajął się kompleksową realizacją mebli na wymiar, może w 2026 r. skorzystać z małego ZUS plus. ZUS uznał, że jego obecne usługi różnią się od obowiązków wykonywanych wcześniej na etacie, mimo że po wznowieniu firmy świadczył usługi montażowe na rzecz byłego pracodawcy.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych rozpoczął wypłatę czternastych emerytur. Pełna kwota dodatkowego świadczenia wynosi w 2026 r. 1978,49 zł brutto i przysługuje osobom pobierającym emeryturę lub rentę do 2900 zł brutto. Po przekroczeniu tego limitu stosowana jest zasada „złotówka za złotówkę”. Czternastki nie otrzymają osoby, których emerytura lub renta przekracza 4828,49 zł brutto.

Od 1 września 2026 r. pracujący wcześniejsi emeryci i renciści będą mogli dorobić do swoich świadczeń mniej niż dotychczas. Graniczna kwota, której przekroczenie nie wpłynie na zmniejszenie emerytury lub renty, będzie niższa o 230,90 zł brutto, natomiast wyższy próg, po przekroczeniu którego ZUS może zawiesić świadczenie, zmniejszy się o 428,70 zł brutto.

Zwolnienie lekarskie stwierdzające czasową niezdolność do pracy przerywa urlop wypoczynkowy. Pobyt za granicą nie wyklucza jednak możliwości przeprowadzenia kontroli prawidłowego wykorzystywania zwolnienia - przekazał Zakład Ubezpieczeń Społecznych.

O obowiązku ubezpieczeniowym decyduje okres, za który jest należne wynagrodzenie, a nie moment przekazania pieniędzy. ZUS uznał, że przelew wykonany po 26. urodzinach nie wpływa na sposób rozliczenia należności.

Od 2 września 2026 r. będzie obowiązywać umowa między Rzecząpospolitą Polską a Republiką Albanii o zabezpieczeniu społecznym (dalej: ustawa ratyfikacyjna). Umowa ułatwia polskim i albańskim pracownikom sumowanie okresów ubezpieczenia. Gwarantuje również prawo do świadczeń emerytalno-rentowych z obu krajów bez podwójnego opłacania składek.

Skutki nieprawdziwego oświadczenia obciążają co prawda wnioskodawcę, ale płatnik musi dochować staranności w ustalaniu prawa do świadczenia. Gdy nie potrafi usunąć wątpliwości, może się zwrócić do ZUS.

Pracodawcy skarżą się na zaostrzenie kontroli w zakresie zatrudniania studentów na umowach zlecenia. ZUS w rozmowie z DGP przyznaje, że firmy są na celowniku, bo nieprawidłowości są ujawniane częściej.

11 sierpnia 2026 r. rząd przyjął projekt nowelizacji ustawy z 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego. Zgodnie z tym projektem sąd I instancji będzie mógł m.in. uchylić nieprawidłową decyzję ZUS i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania w razie stwierdzenia rażącego naruszenia przepisów postępowania przed organem rentowym.

Od 1 stycznia 2027 r. renta wdowia wzrośnie z 15% do 25% drugiego świadczenia przyznawanego wdowie lub wdowcowi. To oznacza jeszcze wyższe wypłaty dla tych osób. Średnia dodatkowa kwota wypłacana obecnie w ramach tego świadczenia wynosi 379,10 zł miesięcznie.

11 sierpnia 2026 r. projekt ustawy o umorzeniu należności dochodzonych przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych powstałych przed dniem 1 stycznia 1999 r. został przyjęty przez rząd. Projekt zakłada, że na dzień wejścia w życie ustawy nastąpi umorzenie z mocy prawa należności z tytułu nieopłaconych składek powstałych we wskazanym okresie.

Większa odpowiedzialność ZUS za prawidłowe prowadzenie postępowań oraz szybsze rozstrzyganie spraw o świadczenia to główne cele nowelizacji Kodeksu postępowania cywilnego, którą 11 sierpnia przyjęła Rada Ministrów. Projekt przewiduje rozszerzenie uprawnień sądów do uchylania wadliwych decyzji organów rentowych.

Po zakończeniu każdego kwartału na rachunki uczestników PPK, którzy spełnili ustawowe warunki, trafiają wpłaty powitalne finansowane ze środków publicznych. W przypadku rozliczenia za II kwartał 2026 r. będzie to kwota 40,7 mln zł, która zasili rachunki blisko 163 tys. uczestników programu. Środki zostały już przekazane do instytucji finansowych.

11 sierpnia Rada Ministrów przyjęła projekt ustawy przewidujący umorzenie z mocy prawa należności składkowych wobec ZUS, które powstały przed 1 stycznia 1999 r. Nowe przepisy mają zakończyć wieloletnie postępowania egzekucyjne dotyczące zadłużenia sprzed reformy systemu ubezpieczeń społecznych i objąć nie tylko same zaległe składki, ale również odsetki, koszty upomnienia oraz koszty egzekucji.

Mimo zaostrzania przepisów i zmian procedur napływ pracowników z zagranicy cały czas się zwiększa. To dobre dla polskiej gospodarki, ale i dla stabilności systemów publicznych, takich jak ubezpieczenia społeczne i emerytalne, szczególnie w obliczu starzejącego się społeczeństwa.

Uczestnik PPK, który spełnia warunki określone w ustawie o PPK, otrzymuje od państwa tzw. dopłatę roczną. Jeśli uczestnik nabył prawo do dopłaty rocznej, ale jej nie otrzymał, powinien złożyć w tej sprawie odpowiedni wniosek.