Pobieranie specjalnego zasiłku opiekuńczego oraz niezaprzestanie prowadzenia gospodarstwa rolnego stanowią przeszkody do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Skarga kasacyjna musi jednoznacznie określać podstawy naruszenia prawa materialnego.

Przesłanka pobierania emerytury do dnia 31 grudnia 2023 r. uniemożliwia uznanie, że prawo do świadczenia pielęgnacyjnego powstało w 2023 roku, co wyłącza stosowanie przepisów w dawnym brzmieniu po zmianie przepisów od 1 stycznia 2024 r.

Naczelny Sąd Administracyjny oddala skargę kasacyjną, podtrzymując stwierdzenie, że przewlekłość postępowania Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa, uzasadniając wymierzenie grzywny organowi prowadzącemu postępowanie.

Brak aktywności zawodowej w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny jest przesłanką do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, niezależnie od czasu, w którym pełniona jest opieka względem złożenia wniosku.

Świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje w okresie pobierania zasiłku stałego. Przyznanie konkurencyjnego świadczenia możliwe jest dopiero po rezygnacji z zasiłku stałego, a organ nie może dokonywać kompensacji tych świadczeń dla przeszłych okresów.

Decyzja przyznająca świadczenie pielęgnacyjne wygasa z mocy prawa w dniu wydania nowego orzeczenia o niepełnosprawności, co eliminuje potrzebę stwierdzenia jej wygaśnięcia na podstawie art. 162 k.p.a.

Organ administracji błędnie zastosował art. 64 § 2 k.p.a., pozostawiając wniosek o przyznanie prawa wykonywania zawodu lekarza bez rozpoznania. Dokument dotyczący szkolenia specjalizacyjnego ma wpływ na merytoryczną ocenę sprawy i powinien być uzupełniony w postępowaniu wyjaśniającym.

Obowiązek organu administracji do udzielenia pełnych i zrozumiałych informacji stronie postępowania obejmuje konieczność wskazania konkretnych dokumentów wymaganych do pozytywnego rozpatrzenia wniosku, co wynika z art. 9 kpa; brak takiego działania skutkuje istotnym naruszeniem zasad administracyjnych.

Do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego konieczne jest ustalenie ścisłego związku przyczynowego między rezygnacją z zatrudnienia a koniecznością sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną. Organ administracyjny zobowiązany jest do rzetelnej oceny materiału dowodowego w tym zakresie.

Osoby sprawujące opiekę nad niepełnosprawnym, posiadające prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy, nie mogą jednocześnie pobierać świadczenia pielęgnacyjnego, chyba że rezygnują z renty. Pomimo wyroku TK SK 2/17, warunki uzyskania świadczenia pozostają niezmienione. Skarga kasacyjna oddalona.

Świadczenie pielęgnacyjne przysługuje dziecku osoby wymagającej regularnej opieki, niezależnie od udziału innych dzieci w zapewnianiu tej opieki, przy uwzględnieniu czynności związanych z prowadzeniem gospodarstwa domowego jako elementu opieki.

Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, że dla przyznania świadczenia pielęgnacyjnego kluczowe jest ustalenie związku między rezygnacją z zatrudnienia a opieką, co powinno być oparte na orzeczeniu o niepełnosprawności, a nie na innych możliwościach alimentacyjnych lub zdrowotnych opiekuna.

Fakt, iż istnieją inne osoby zobowiązane do alimentacji, nie stanowi samodzielnej przesłanki do odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, jeżeli osoba ubiegająca się faktycznie sprawuje opiekę i zrezygnowała z pracy w związku z tą opieką.

Nie można uznać za skuteczne zarzutów skargi kasacyjnej, gdyż brak jest wykazania, że naruszenia proceduralne oraz niewystarczające ustalenia faktyczne mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co uzasadnia oddalenie skargi.

Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba pozostająca w związku małżeńskim nie wykazuje orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności. Przesłanka ta jest konieczna dla przyznania świadczenia.

W przypadku złożenia wniosku o orzeczenie niepełnosprawności przed 31 grudnia 2023 r., prawo do świadczenia pielęgnacyjnego ustala się na podstawie przepisów obowiązujących przed tą datą, nawet jeśli wniosek o świadczenie złożono później, o ile spełnione są warunki określone w art. 24 ust. 2a ustawy o świadczeniach rodzinnych.

Prawo do świadczenia pielęgnacyjnego może zostać przyznane według przepisów obowiązujących do 31 grudnia 2023 r., jeśli wniosek o orzeczenie niepełnosprawności złożono przed tą datą, a jego wynik umożliwia spełnienie przesłanek do świadczenia.

Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że samo oświadczenie o zaprzestaniu prowadzenia gospodarstwa rolnego nie wystarcza do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, wymagane jest rzeczywiste zaprzestanie działalności potwierdzone dodatkowymi dowodami. Skarga kasacyjna została uwzględniona, a wcześniejszy wyrok uchylony."

NSA uznaje, że decyzja administracyjna o uznaniu dłużnika za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych jest prawidłowa, jeśli jest oparta na dowodach świadczących o niewywiązywaniu się z obowiązku alimentacyjnego przez ostatnie 6 miesięcy.