Choroba pracownika – uprawnienia i obowiązki pracodawcy
Niezdolność pracownika do pracy z powodu choroby wiąże się dla pracodawcy z określonymi obowiązkami, w tym z koniecznością prawidłowego ustalenia prawa do świadczeń chorobowych i ich wysokości. Pracodawca musi też odpowiednio ewidencjonować ten rodzaj nieobecności, a ponadto respektować szczególną ochronę przed zwolnieniem z pracy takich pracowników.
Pomimo wprowadzenia elektronicznych zwolnień lekarskich i bieżącego dostępu do nich pracodawców pracownik nadal zobligowany jest informować pracodawcę o absencji najpóźniej w drugim dniu jej trwania. Pracodawca ma też uprawnienie do kontroli takich zwolnień, podczas których weryfikuje, czy ubezpieczony nie wykonuje pracy zarobkowej lub nie podejmuje aktywności sprzecznej z celem zwolnienia lekarskiego.
1. Usprawiedliwianie nieobecności przez pracownika niezdolnego do pracy z powodu choroby
Przyczynami usprawiedliwiającymi nieobecność pracownika w pracy są zdarzenia i okoliczności określone przepisami prawa pracy, które uniemożliwiają stawienie się pracownika do pracy i jej świadczenie, a także inne przypadki niemożności wykonywania pracy wskazane przez pracownika i uznane przez pracodawcę za usprawiedliwiające nieobecność w pracy (§ 1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z 15 maja 1996 r. w sprawie sposobu usprawiedliwiania nieobecności w pracy oraz udzielania pracownikom zwolnień od pracy, dalej: rozporządzenie o usprawiedliwianiu nieobecności w pracy).
Jedną z przyczyn niestawienia się pracownika do pracy jest niezdolność do niej z powodu choroby. Pracownik powinien niezwłocznie, niepóźniej jednak niż w drugim dniu nieobecności w pracy, uprzedzić pracodawcę o przyczynie i przewidywanym okresie tej nieobecności, jeżeli jest ona wiadoma lub możliwa do przewidzenia (§ 2 pkt 2 rozporządzenia o usprawiedliwianiu nieobecności w pracy). Jeżeli przepisy prawa pracy obowiązujące u danego pracodawcy nie określają sposobu zawiadomienia pracodawcy o przyczynie nieobecności pracownika w pracy, pracownik zawiadamia o tym osobiście lub przez inną osobę, telefonicznie lub za pośrednictwem innego środka łączności albo drogą pocztową, przy czym za datę zawiadomienia uważa się wtedy datę stempla pocztowego. Niedotrzymanie tego terminu może być usprawiedliwione szczególnymi okolicznościami, zwłaszcza obłożną chorobą pracownika połączoną z brakiem lub nieobecnością domowników albo innym zdarzeniem losowym. Dowodem usprawiedliwiającym nieobecność w pracy jest w tym przypadku zaświadczenie lekarskie.
