Od 8 lipca 2026 r. Państwowa Inspekcja Pracy uzyskuje nowe uprawnienia. Poniżej przedstawiamy najważniejsze zmiany wprowadzone ustawą z 11 marca 2026 r. o zmianie ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2026 r. poz. 473).
Rewolucyjne zmiany w ustawie o PIP wprowadzają możliwość wydawania decyzji stwierdzających istnienie stosunku pracy oraz przewidują wydawanie interpretacji indywidualnych przez GIP w sprawach dotyczących kwalifikacji danego stosunku prawnego jako stosunku pracy albo stosunku cywilnoprawnego. Zawierają również nowe regulacje dotyczące procesu kontroli, które w znacznej części będą mogły być przeprowadzane
1 lipca 2026 r. weszły w życie przepisy upraszczające procedurę składania wniosków o ustalenie prawa do świadczeń chorobowych. Zmiany dotyczą zarówno dokumentów składanych do płatnika składek, jak i do ZUS (będącego płatnikiem zasiłków). Po zmianie ubezpieczeni mogą składać wnioski także w formie elektronicznej. Ułatwi to i skróci czas oczekiwania na wypłatę zasiłków z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Dofinansowanie posiłków i napojów należy do coraz częściej stosowanych świadczeń pozapłacowych. Pracodawcy wykorzystują je nie tylko jako element polityki motywacyjnej, ale również jako narzędzie wspierające rekrutację i retencję pracowników. Przy spełnieniu określonych warunków świadczenia te mogą korzystać z preferencyjnych zasad opodatkowania i oskładkowania, co czyni je atrakcyjną formą dodatkowego
Wykonywanie umowy zlecenia lub umowy o świadczenie usług, do której stosuje się przepisy o zleceniu, jest jednym z tytułów do obowiązkowych ubezpieczeń społecznych oraz ubezpieczenia zdrowotnego. W niektórych przypadkach wykonywanie umowy zlecenia nie będzie jednak objęte obowiązkiem ubezpieczeń – dotyczy to m.in. studentów i uczniów szkół ponadpodstawowych do ukończenia 26. roku życia.
Roczna kwota graniczna należnego podatku dochodowego z działalności gospodarczej w 2026 r. wynosi 4713 zł. Kwota ta wzrosła o 137 zł w stosunku do roku ubiegłego. Jest to istotna informacja dla rolników prowadzących działalność gospodarczą, którzy chcą nadal opłacać składki na ubezpieczenie społeczne w KRUS.
Przygotowane na podstawie aktów prawnych opublikowanych od 18 marca do 16 kwietnia 2026 r.
Od 8 lipca 2026 r. Państwowa Inspekcja Pracy uzyska uprawnienia do wydawania decyzji administracyjnych o przekształceniu nieprawidłowo zawartych umów cywilnoprawnych w umowy o pracę. Wydanie takiej decyzji będzie jednak poprzedzone poleceniem usunięcia naruszeń dotyczących zawarcia nieprawidłowej umowy – jeżeli to nie nastąpi, dopiero wówczas zostanie wydana decyzja PIP. Pracodawcy będzie przysługiwało
Kwota dodatku motywacyjnego dla pracowników pomocy społecznej ma charakter zryczałtowany i wynosi 1000 zł brutto miesięcznie. Jest to wartość stała, niezależna od posiadanego przez pracownika stażu pracy. Ponadto dodatek ten jest naliczany proporcjonalnie do wymiaru czasu pracy danego pracownika.
Ustalenie podstawy wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne przedsiębiorców zależy od tego, jaki rodzaj działalności prowadzi płatnik składek, oraz od formy opodatkowania przychodów uzyskanych z tej działalności. Niektórzy z przedsiębiorców mają obowiązek dokonania rocznego rozliczenia składki zdrowotnej. Termin na jego sporządzenie za 2025 r. upływa 20 maja 2026 r.
Rolnicy objęci ubezpieczeniami w KRUS i prowadzący pozarolniczą działalność gospodarczą są zobowiązani złożyć w KRUS dokument potwierdzający, że kwota należnego podatku dochodowego za poprzedni rok podatkowy (2025 r.) od przychodów z pozarolniczej działalności gospodarczej nie przekroczyła rocznej kwoty granicznej. Może to być oświadczenie rolnika lub zaświadczenie z urzędu skarbowego. Termin na złożenie
Stopę procentową składki wypadkowej ustala się na dany rok składkowy, tj. od 1 kwietnia 2026 r. do 31 marca 2027 r. Jest ona ustalana przez ZUS albo płatnika składek samodzielnie. W nowym roku składkowym rozpoczynającym się od 1 kwietnia 2026 r. wysokość najwyższych stóp procentowych składki na ubezpieczenie wypadkowe nie uległa zmianie. Zatem stopa procentowa składki wypadkowej odpowiadająca 50% najwyższej
Nagroda jubileuszowa stanowi przychód ze stosunku pracy, ale po spełnieniu pewnych warunków będzie podlegała wyłączeniu z podstawy wymiaru składek ZUS. Zwolnienie z oskładkowania będzie miało zastosowanie, jeżeli kryteria przyznawania nagrody jubileuszowej wynikają z przepisów wewnątrzzakładowych i co do zasady nie jest ona wypłacana pracownikom częściej niż co 5 lat.