W postępowaniu kasacyjnym sąd ocenia prawidłowość zastosowania przepisów prawa procesowego przez sąd pierwszej instancji, uwzględniając wytyczne wcześniejszych wyroków, i może oddalić skargę kasacyjną, jeżeli zarzucane naruszenia nie miały wpływu na wynik sprawy.
Świadczenie pielęgnacyjne zgodnie z art. 17 ust. 1 u.ś.r. wymaga bezpośredniego związku między rezygnacją z pracy a koniecznością stałej opieki nad osobą niepełnosprawną. Okoliczności, w których opieka sprowadza się do czynności dnia codziennego, nie uzasadniają przyznania tego świadczenia.
Prowadzenie gospodarstwa rolnego przez skarżącą stanowiło przeszkodę do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Pobieranie przez skarżącą wsparcia przeznaczonego dla rolników przesądzało o kwalifikacji jako prowadzenie działalności rolniczej, co wykluczało możliwość przyznania świadczenia.
Świadczenie pielęgnacyjne nie może być przyznane dalszemu członkowi rodziny, jeśli osoba zobowiązana w pierwszej kolejności do alimentacji nie legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, co determinuje niemożność przejęcia tej opieki i skutecznego wnioskowania o świadczenie przez inną osobę (art. 17 ust. 1a u.ś.r).
Nowelizacja ustawy z 18 grudnia 2025 r. o systemie ubezpieczeń społecznych wprowadza zmiany w zakresie zwolnień lekarskich, przeprowadzania kontroli prawidłowości wykorzystywania tych zwolnień oraz orzecznictwa lekarskiego w ZUS. Nowe regulacje wejdą w życie w różnych terminach.
Od 1 stycznia 2026 r. ubezpieczeni mogą składać do ZUS wniosek o wydanie zaświadczenia potwierdzającego nowe okresy wliczane do stażu pracy. Dokument dostępny jest wyłącznie poprzez platformę eZUS, a cała korespondencja w tej sprawie odbywa się online. W najnowszym komunikacie ZUS wyjaśnił, w jaki sposób można odebrać odpowiedź na wniosek o wydanie zaświadczenia o okresach ubezpieczenia dla celów doliczenia
W II kwartale 2026 r. zaczną obowiązywać istotne zmiany przepisów, które mają na celu uelastycznienie zasad korzystania ze zwolnień lekarskich oraz usprawnienie procedur kontrolnych i orzeczniczych ZUS. Wykonywanie czynności incydentalnych oraz zwykłych czynności dnia codziennego nie będzie już skutkowało utratą zasiłku chorobowego. Jednocześnie nowe regulacje wyposażają kontrolerów ZUS w sformalizowane
Od 1 stycznia 2026 roku zaczęły obowiązywać nowe zasady prowadzenia kontroli płatników składek przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Przedsiębiorcy będą przypisywani do jednej z trzech kategorii ryzyka – niskiego, średniego lub wysokiego – co wyznacza maksymalną częstotliwość kontroli planowych. Rozwiązanie to ma zmniejszyć liczbę kontroli u rzetelnych firm i uporządkować sposób działania ZUS.
Rezygnacja z zatrudnienia uprawniająca do świadczenia pielęgnacyjnego nie wymaga istnienia bezpośredniego związku czasowego z rozpoczęciem opieki nad osobą niepełnosprawną, lecz istotne jest, aby decyzja o niepodejmowaniu pracy miała na celu konieczność sprawowania opieki.
Skarga kasacyjna dotycząca odmowy świadczenia pielęgnacyjnego została oddalona, gdyż Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję z powodów proceduralnych, a nie materialnoprawnych, zaś zarzut błędnej interpretacji art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r. okazał się nieadekwatny.
Od 1 stycznia 2026 r. można wnioskować do ZUS o wydanie zaświadczenia potwierdzającego okresy zatrudnienia w formach pozaetatowych (np. w ramach działalności gospodarczej czy na umowę zlecenia). Wniosek taki należy złożyć wyłącznie w postaci elektronicznej za pomocą profilu informacyjnego utworzonego w udostępnionym przez ZUS systemie teleinformatycznym.
Sąd potwierdził, że osoby pobierające renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy mogą ubiegać się o świadczenie pielęgnacyjne tylko w przypadku zawieszenia prawa do renty, co wynika z niezmienionej zasady niepołączalności tych świadczeń po wyroku Trybunału Konstytucyjnego.
Rezygnacja ze świadczenia pracy uzasadniona sprawowaniem nad osobą niepełnosprawną opieki, obejmującej działania domowe oraz codzienne wsparcie, wymaga uznania związku przyczynowego warunkującego prawo do świadczenia pielęgnacyjnego.
W przypadku wniosku o rozłożenie na raty opłaty podwyższonej, organ powinien dokonać wszechstronnej i szczegółowej oceny przesłanek ważnego interesu podatnika oraz interesu publicznego, uwzględniając indywidualne okoliczności finansowe strony.
Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że obowiązek przekazania dokumentów spoczywa na przedsiębiorcy wyłącznie w kontekście inspekcji i kontroli działalności gospodarczej, na którą udzielono zezwolenia, a nie poza nimi.
W sprawach o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego, złożonych po 1 stycznia 2024 r., stosowanie przepisów sprzed nowelizacji możliwe jest, jeżeli prawo do świadczenia "powstało" do 31 grudnia 2023 r. w rozumieniu wcześniejszego spełnienia wskazanych ustawą przesłanek.