Wyrok NSA z dnia 5 czerwca 2008 r., sygn. II FSK 534/07
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Stefan Babiarz, Sędzia NSA Bogusław Dauter, Sędzia WSA del. Teresa Porczyńska (spr.), Protokolant Katarzyna Pawłowska, po rozpoznaniu w dniu 5 czerwca 2008 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej I.H. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 11 października 2006 r. sygn. akt I SA/Po 151/06 w sprawie ze skargi I.H. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w P. z dnia 16 grudnia 2005 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2002 r. 1) uchyla zaskarżony wyrok, 2) uchyla zaskarżoną decyzję, 3) zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w P. na rzecz I.H. kwotę 5.717 (pięć tysięcy siedemset siedemnaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego
Uzasadnienie
Zaskarżonym wyrokiem z dnia 11 października 2006 r. (I SA/Po 151/06) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę I. H. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w P. z dnia 16 grudnia 2005 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2002 r.
Przedstawiając stan sprawy Sąd pierwszej instancji podał, iż prowadzone wobec podatnika postępowanie kontrolne wykazało zaniżenie dochodu o kwotę 2.937.603,75 zł, wobec czego Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w P. decyzją z dnia 31 października 2003 r. określił I. H. zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2002 r. w wysokości 1.163.046 zł.
Po rozpoznaniu odwołania podatnika Dyrektor Izby Skarbowej w P. uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia z uwagi na konieczność przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w znacznej części.
Po uzupełnieniu materiału dowodowego sprawy Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w P. decyzją z dnia 28 lipca 2005 r. nr [...] określił podatnikowi zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych w wysokości 247.646,40 zł. Organ ten ustalił, iż I. H. zaniżył osiągnięty przychód. Podatnik bowiem dwukrotnie skorygował poz. 1 faktury VAT nr 168/07/2002 z dnia 15 lipca 2002 r. o kwotę 25.800 zł, co stanowiło naruszenie art. 14 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Organ pierwszej instancji ocenił też, iż strona nie wykazała w zeznaniu rocznym zarówno przychodu w wysokości 1.790.108,43 zł uzyskanego w związku z zawartą umową z T. C., jak i kosztów uzyskania tego przychodu w kwocie 1.074.065,06 zł. Dyrektor Urzędu Kontroli wskazał, że w dniu 27 czerwca 2002 r. T. C. przeniósł na rzecz I. H. prawo do nakładów poniesionych na wybudowanie budynku położonego w S. przy ul. [...] oraz prawo związane z umową dzierżawy gruntu od gminy Miasto S., w zamian za zwolnienie z długu w wysokości 1.790.108,43 zł wraz z odsetkami. Wcześniej, w dniu 2 maja 2002 r. I. H. nabył od P.U.P. "A." spółki z o.o. w B. wierzytelność przysługującą wobec Przedsiębiorstwa Inwestycyjo-Budowlanego R. T. C., I. K. z tytułu niezapłaconych faktur związanych z budową budynku przy ul. [...] w S. Wartość cesji została ustalona na kwotę 1.074.065,06 zł. I. H. po przeniesieniu praw z tytułu nakładów na nieruchomości położonej w S. zwolnił T. C. z zapłaty na jego rzecz kwoty 1.790.108,44 zł wraz z odsetkami, a także z obowiązku zapłaty długów wobec pozostałych wierzycieli oraz zobowiązał się do zakończenia rozliczeń z osobami uprawnionymi do nabycia lokali w budynku do kwoty 663.375,94 zł. Łączna wysokość zadłużenia T. C. wynikająca z zawartej umowy przeniesienia praw na nakładów wynosiła 2.590.148,37 zł. Na tę kwotę Przedsiębiorstwo R. wystawiło fakturę w dniu 1 lipca 2002 r. Organ pierwszej instancji ocenił, iż zgodnie z art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176, ze zm.; dalej ustawa o pdf) kwota 1.790.108,43 zł, należna od firmy R. stanowiła przychód I. H. z działalności gospodarczej, natomiast wydatek w kwocie 1.074.065,06 zł, poniesiony na zakup wierzytelności, był kosztem uzyskania przychodu. Ponadto uznano, że podatnik zawyżył koszty uzyskania przychodu, ujmując dwukrotnie w ewidencji księgowej tę samą fakturę VAT z 6 października 2002 r. na kwotę 2.500 zł. Oprócz tego, do kosztów uzyskania przychodów podatnik zaliczył kurs nauki języka angielskiego, w którym brała udział jego żona, jak również wydatki dotyczące inwestycji prowadzonej na nieruchomości położonej w S.: kwotę opłat za zajęcie pasa drogowego w kwocie 4.998,40 zł i wydatek na ubezpieczenie ryzyk budowy w kwocie 3.720 zł. Organ argumentował, iż w momencie poniesienia tych wydatków budynek był w fazie budowy i nie stanowił jeszcze środka trwałego, a zatem zgodnie z art. 23 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy o pdf nie były to koszty uzyskania przychodu. W kwestii zbycia prawa do nakładów na nieruchomości przy ul. [...] w S. organ stwierdził, że zgodnie z umową pożyczki i przeniesienia praw do nakładów z dnia 6 grudnia 2002 r. spółka Q. udzieliła I. H. pożyczki w kwocie 500.000 zł, którą podatnik zobowiązał się zwrócić w terminie 14 dni. W celu zabezpieczenia umowy pożyczki podatnik przeniósł na pożyczkodawcę wszystkie swoje prawa do nakładów dokonanych na wybudowanie budynku usługowo-biurowo-apartamentowego oraz prawo przysługujące mu z tytułu umowy dzierżawy zawartej z gminą Miasto S. Spółka Q zobowiązała się do powrotnego przeniesienia praw w wypadku spłacenia przez pożyczkobiorcę całości pożyczki przelewem na konto bankowe, w terminie 7 dni od dnia potwierdzenia wpływu środków pieniężnych. Powyższą umowę organ ocenił, jako umowę przewłaszczenia rzeczy w celu zabezpieczenia wykonania zobowiązania dłużnika. Wskazał, iż do czasu ostatecznego przeniesienia własności przedmiotu umowy nie powstają skutki podatkowe (art. 14 ust. 3 pkt 8 ustawy o pdf). Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej ustalił, że podatnik nie spłacił pożyczki, wobec czego 27 grudnia 2002 r. pożyczkodawca wezwał do jej zwrotu do dnia 30 grudnia 2002 r. W odpowiedzi pożyczkobiorca wniósł o przedłużenie terminu spłaty do 31 stycznia 2003 r. Z ustaleń organu wynikało również, iż na koniec 2002 r. I. H. był właścicielem budynku i dzierżawcą gruntu. Podatnik nie spłacił pożyczki, a faktura na sprzedaż budynku usługowo-biurowo-aparatamentowego przy ul. [...] w S. oraz praw do dzierżawy gruntu w związku z wykonaniem umowy z dnia 6 grudnia 2002 r. została wystawiona 2 września 2003 r. Z faktury wynikało, że wydanie wierzycielowi i ostateczne przeniesienia własności przedmiotu umowy nastąpiło w dniu wystawienia faktury. W oświadczeniu podatnik potwierdził, że przeniesienie własności nieruchomości w rzeczywistości nastąpiło w dniu 2 września 2003 r. Z uwagi na powyższe organ uznał, że zdarzenie 2003 r. nie rodziło skutków podatkowych w roku 2002.
Już dziś zamów dostęp
do IFK Platforma Księgowych i Kadrowych
- Codzienne aktualności prawne
- Porady i artykuły z najpopularniejszych czasopism INFOR wraz z bieżącymi wydaniami
- Bogatą bibliotekę materiałów wideo
- Merytoryczne dodatki, ściągi, plakaty
