Wyrok NSA z dnia 7 listopada 2025 r., sygn. III FSK 529/25
Skarga kasacyjna podlega oddaleniu, gdyż nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Decyzja o naliczeniu opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi była zgodna z prawem, a zarzuty naruszenia konstytucyjnej zasady równego traktowania oraz przepisów proceduralnych nie znalazły potwierdzenia w materiale dowodowym.
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Stanisław Bogucki, Sędzia NSA Jolanta Sokołowska, Sędzia NSA Bogusław Woźniak (sprawozdawca), po rozpoznaniu w dniu 7 listopada 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej K. R. i P. H. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 30 stycznia 2025 r., sygn. akt I SA/Go 305/24 w sprawie ze skargi K. R. i P. H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Zielonej Górze z dnia 12 września 2024 r., nr SKO-4137/161-S/24 w przedmiocie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od K. R. i P. H. na rzecz Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Zielonej Górze kwotę 2 700 (słownie: dwa tysiące siedemset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
Zaskarżonym wyrokiem z 30 stycznia 2025 r., sygn. akt I SA/Go 305/24, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim oddalił skargę K. R. i P. H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Zielonej Górze z 12 września 2024 r., nr SKO-4137/161-S/24 w przedmiocie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za okres od stycznia 2018 r. do listopada 2021 r. oraz od grudnia 2021 r. Jako podstawę prawną orzeczenia Sąd I instancji wskazał art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.) – dalej jako: "p.p.s.a."
Skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim wnieśli K. R. i P. H. zaskarżając ten wyrok w całości. Skarżący zarzucili naruszenie:
I. prawa materialnego poprzez niewłaściwe zastosowanie:
1. art. 32 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej poprzez brak zapewnienia skarżącym prawa do równego traktowania przez władze publiczne, polegającego na nałożeniu w drodze decyzji opłaty za gospodarowanie odpadami w wysokości rażąco wyższej, tj. o około 70% wyższej, niż na znajdujący się w sąsiedniej miejscowości obiekt o znacznie większej skali, tj. [...],
2. art. 6o ust. 1 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach ( Dz. U. 2024, poz. 399) – dalej jako: "u.c.p.g." poprzez zastosowanie w celu określenia wielkości pojemników porównania do tylko jednej nieruchomości i nieadekwatnej z uwagi na świadczone usługi – [...] podczas gdy obiekt [...] nie działa jako hotel, nie ma restauracji, ani sali bankietowej, a jest prywatnym domem, nieruchomość zamieszkała jest przez dwie osoby, lecz pełni usługę wynajmu na rzecz osób lub firm;
II. przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy:
1. art. 7, 77 § 1 i art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r., poz. 572 ze zm.) dalej jako: "K.p.a." polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego i niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego poprzez arbitralne przyjęcie minimalnej pojemności pojemników 2 x 240 I, podczas gdy nieruchomość zamieszkała jest przez dwie osoby, a [...] nie działa jako hotel, lecz pełni usługę wynajmu na rzecz osób lub firm,
2. art. 122, 187 § 1 i art. 180 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r., poz. 2383 ze zm.) – dalej jako: "o.p." poprzez brak wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, w tym zaniechanie ustalenia rzeczywistych ilości odpadów komunalnych oraz odpadów niestanowiących odpadów komunalnych powstających na nieruchomości skarżących, a w rezultacie określenie opłaty z tytułu gospodarowania odpadami na poziomie znacznie wyższym, niż np. dla obiektu [...], który działa jako obiekt hotelowy z restauracjami i salą bankietową.
Mając na względzie powyższe skarżący wnieśli o:
1. uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
2. zasądzenie na rzecz skarżących kosztów niniejszego postępowania, z uwzględnieniem kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych.
Skarżący oświadczyli, że stosownie do treści art. 176 § 2 p.p.s.a. zrzekają się rozprawy.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Zielonej Górze w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniosło o jej oddalenie, o zasądzenie od skarżącego na rzecz organu administracji publicznej kosztów zastępstwa procesowego w postępowania kasacyjnym według norm przepisanych oraz o rozpoznanie niniejszej sprawy na posiedzeniu niejawnym.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw, zatem podlega oddaleniu.
Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę przesłanki uzasadniające nieważność postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. Granice skargi kasacyjnej są wyznaczone przez zakres zaskarżenia orzeczenia sądu pierwszej instancji oraz podniesione i poddane konkretyzacji w jej uzasadnieniu podstawy kasacyjne. Zgodnie z treścią art. 174 p.p.s.a., skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: (1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; (2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Z przytoczonych przepisów wynika, że wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Istotą tego postępowania jest bowiem weryfikacja zgodności z prawem orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz postępowania, które doprowadziło do jego wydania.
Naczelny Sąd Administracyjny nie może domniemywać intencji strony i samodzielnie uzupełniać bądź konkretyzować zarzutów kasacyjnych, uściślać ich ani w inny sposób korygować. Nie jest powołany do uzupełniania ani interpretowania niejasno sformułowanych zarzutów kasacyjnych. Nie jest rolą tego sądu stawianie jakichkolwiek hipotez i snucie domysłów w zakresie uzasadnienia podstaw kasacyjnych.
Zarzuty skargi kasacyjnej dotyczą naruszenia przez Sąd I instancji przepisów prawa procesowego, a także prawa materialnego. W takim przypadku, co do zasady w pierwszej kolejności rozpoznaniu podlegają zarzuty procesowe, gdyż uznanie ich za uzasadnione może czynić zbędnym lub przynajmniej przedwczesnym rozpatrywanie zarzutów łączących się z ewentualnym naruszeniem prawa materialnego.
W obszarze naruszenia prawa procesowego skarżący podnieśli zarzut naruszenia art. 7, 77 § 1 i art. 80 K.p.a. Zarzut ten jest bezprzedmiotowy albowiem, stosownie do art. 6q ust. 1 u.c.p.g. w sprawach dotyczących opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi stosuje się przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, z tym że uprawnienia organów podatkowych przysługują wójtowi, burmistrzowi lub prezydentowi miasta, a w przypadku przejęcia przez związek międzygminny zadań gminy, o których mowa w art. 3 ust. 2, w zakresie gospodarowania odpadami komunalnymi, w zakresie opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi, które stanowią dochód związku międzygminnego - zarządowi związku międzygminnego.
Odnośnie zarzutu naruszenia art. 122, 187 § 1 i art. 180 o.p. należy zauważyć, że przepis 180 o.p. zawiera szereg jednostek redakcyjnych statuujących odrębne normy prawne. Brak precyzyjnego wskazanie, który konkretnie przepis został naruszony, przy jednoczesnym braku dostatecznego rozwinięcia (doprecyzowania) zarzutu w uzasadnieniu skargi kasacyjnej powoduje, że Naczelny Sąd Administracyjny do tak sformułowanego zarzutu nie może się odnieść merytorycznie.
Według art. 122 o.p. w toku postępowania organy podatkowe podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym. Stosownie zaś do art. 187 § 1 o.p. stanowiącego rozwinięcie zasady prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 122 o.p. organ podatkowy jest obowiązany zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej strona skarżąca w istocie nie wyjaśniła na czym konkretnie polegało naruszenie powołanych wyżej przepisów ani nie wykazała wpływu tych uchybień na wynik sprawy. Argumentacja sprowadza się do gołosłownej polemiki z ustaleniami organów administracji publicznej poczynionymi na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. Potencjalnie możliwa wadliwość oceny zgromadzonego materiału dowodowego nie może być wywodzona na podstawie art. 122 i 187 § 1 o.p.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego niezrozumiałe jest oczekiwanie strony skarżącej w związku z załączonym do skargi kasacyjnej kalendarzem dostępności pokoi w obiekcie [...] w okresie od 1 stycznia do 30 marca 2025 r. Strona nie sformułowała wniosku, co do procesowej kwalifikacji złożonego kalendarza dostępności pokoi. Zestawienie nie dotyczy okresu adekwatnego do przedmiotu sprawy. Kalendarz dostępności pokoi złożony został w języku niemieckim bez jego tłumaczenia. W końcu należy zauważyć, że sądy administracyjne, poza wyjątkiem zawartym w art. 106 § 3 p.p.s.a., nie prowadzą postępowania dowodowego.
Bezzasadny jest zarzut naruszenia art. 6o ust. 1 u.c.p.g., zgodnie z którym w razie niezłożenia deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi albo uzasadnionych wątpliwości co do danych zawartych w deklaracji wójt, burmistrz lub prezydent miasta określa, w drodze decyzji, wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, biorąc pod uwagę dostępne dane właściwe dla wybranej przez radę gminy metody, a w przypadku ich braku - uzasadnione szacunki, w tym w przypadku nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy, średnią ilość odpadów komunalnych powstających na nieruchomościach o podobnym charakterze.
Strona skarżąca upatruje naruszenia tego przepisu w tym, że w celu określenia wielkości pojemników dokonano porównania do tylko jednej nieruchomości, i to nieadekwatnej z uwagi na świadczone usługi. Z przepisu art. 6o ust. 1 u.c.p.g. jednoznacznie wynika, że właściwy organ określa, w drodze decyzji, wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, biorąc pod uwagę dostępne dane właściwe dla wybranej przez radę gminy metody, a w przypadku ich braku - uzasadnione szacunki. Porównanie do tylko jednej nieruchomości jest zatem zgodne z treścią tego przepisu. Jeżeli zaś chodzi o brak adekwatności wybranej do porównania nieruchomości to należy wyjaśnić, że skoro strona skarżąca nie podważyła skutecznie stanu faktycznego sprawy ustalonego przez organy administracji i przyjętego za podstawę orzekania przez Sąd I instancji zarzut ten nie mógł okazać się skuteczny.
Bezzasadny jest zarzut naruszenia art. 32 ust. 1 Konstytucji RP. Przepis ten stanowi, że wszyscy są wobec prawa równi. Wszyscy mają prawo do równego traktowania przez władze publiczne. W uzasadnieniu tego zarzutu strona skarżąca przytoczyła fragment uzasadnienia postanowienia Sądu Najwyższego z 6 września 2022 r., sygn. akt III USK 508/21. Naczelny Sąd Administracyjny przedstawiony w cytowanym postanowieniu pogląd prawny podziela. Rzecz jednak w tym, że w stanie faktycznym sprawy nie sposób zidentyfikować sytuację naruszenia zasady równości. Powoływanie się, dopiero na etapie skargi kasacyjnej, na niezweryfikowane procesowo informacje nie stanowi dostatecznej przesłanki uznania, że zaskarżona decyzja narusza art. 32 ust. 1 Konstytucji RP.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 203 pkt 2, art. 205 § 2 oraz art. 209 p.p.s.a.
Naczelny Sąd Administracyjny stosownie do art. 182 § 2 p.p.s.a. rozpoznał skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym, gdyż strona, która ją wniosła, zrzekła się rozprawy, a pozostałe strony, w terminie czternastu dni od dnia doręczenia skargi kasacyjnej, nie zażądały przeprowadzenia rozprawy.
s. Bogusław Woźniak s. Stanisław Bogucki s. Jolanta Sokołowska
Już dziś zamów dostęp
do IFK Platforma Księgowych i Kadrowych
- Codzienne aktualności prawne
- Porady i artykuły z najpopularniejszych czasopism INFOR wraz z bieżącymi wydaniami
- Bogatą bibliotekę materiałów wideo
- Merytoryczne dodatki, ściągi, plakaty
