Wyrok SN z dnia 10 października 2025 r., sygn. II CSKP 471/24
1. Postanowienia umowy kredytu indeksowanego do waluty obcej, określające wysokość należności kredytobiorcy przez odwołanie do tabel kursowych ustalanych jednostronnie przez bank bez obiektywnych kryteriów oznaczania kursu, są niedozwolonymi postanowieniami umownymi w rozumieniu art. 3851 § 1 k.c. niezależnie od tego, czy swoboda banku w kształtowaniu kursu jest pełna, czy tylko częściowa. Tego rodzaju postanowienia nie wiążą konsumenta z mocą wsteczną od chwili zawarcia umowy, chyba że konsument następczo udzieli świadomej i wolnej zgody na objęcie go tym postanowieniem.
2. Po stwierdzeniu abuzywności klauzul indeksacyjnych zawartych w umowie kredytu nie jest dopuszczalne wypełnienie powstałych luk przez zastosowanie art. 358 § 2, art. 56, art. 65 ani art. 354 k.c., ani dokonanie wykładni abuzywnego postanowienia w celu złagodzenia jego nieuczciwego charakteru, choćby taka wykładnia odpowiadała wspólnej woli stron. Wejście w życie ustawy z dnia 29 lipca 2011 r. zmieniającej ustawę Prawo bankowe nie wpływa na ocenę abuzywności postanowień umów kredytu zawartych przed jej wejściem w życie ani na skutki tej abuzywności, gdyż ocena niedozwolonego charakteru postanowienia dokonywana jest według stanu z chwili zawarcia umowy.
3. W razie niemożliwości ustalenia wiążącego strony kursu waluty obcej w umowie kredytu indeksowanego wskutek abuzywności klauzul indeksacyjnych umowa nie wiąże także w pozostałym zakresie, co wyklucza skuteczne dochodzenie przez bank roszczeń wynikających z tak ukształtowanej umowy.
Teza AI
Istota problemu
Sprawa dotyczyła powództwa banku o zapłatę opartego na umowie kredytu hipotecznego indeksowanego do CHF, którą sądy obu instancji uznały za bezskuteczną (nieważną) z uwagi na abuzywność klauzul indeksacyjnych. Bank konsekwentnie wywodził swoje roszczenie z tej umowy, podważając ocenę niedozwolonego charakteru postanowień waloryzacyjnych oraz podnosząc możliwość utrzymania umowy w mocy przez wypełnienie luk przepisami dyspozytywnymi lub w drodze wykładni zgodnej woli stron.
Już dziś zamów dostęp
do IFK Platforma Księgowych i Kadrowych
- Codzienne aktualności prawne
- Porady i artykuły z najpopularniejszych czasopism INFOR wraz z bieżącymi wydaniami
- Bogatą bibliotekę materiałów wideo
- Merytoryczne dodatki, ściągi, plakaty
