Rekompensata za pracę nadliczbową – warunki i sposób postępowania pracodawcy
Pracą w godzinach nadliczbowych jest praca wykonywana przez pracownika ponad obowiązujące go normy czasu pracy lub ponad przedłużony dobowy wymiar czasu pracy wynikający z obowiązującego pracownika systemu i rozkładu czasu pracy. Za taką pracę pracownik nabywa prawo do dodatkowego wynagrodzenia lub czasu wolnego. W zależności od okoliczności, w których wystąpiły nadgodziny, podlegają one innemu rozliczeniu.
Prawo do rekompensaty pracy nadliczbowej mają co do zasady wszyscy pracownicy. Wyjątkiem są osoby zarządzające w imieniu pracodawcy zakładem pracy oraz kierownicy wyodrębnionych komórek organizacyjnych, którzy wykonują, w razie konieczności, pracę poza normalnymi godzinami pracy bez prawa do wynagrodzenia oraz dodatku z tytułu pracy w godzinach nadliczbowych. Jedynie w przypadku pracy nadliczbowej wykonywanej przez te osoby w niedziele i święta przysługuje im czas wolny, a w przypadku jego nieudzielenia - wynagrodzenie i dodatek.
1. Dopuszczalność pracy w godzinach nadliczbowych
Wykonywanie pracy w godzinach nadliczbowych jest dopuszczalne w dwóch przypadkach, określonych w art. 151 § 1 Kodeksu pracy, tj.:
- konieczności prowadzenia akcji ratowniczej w celu ochrony życia lub zdrowia ludzkiego, ochrony mienia lub środowiska albo usunięcia awarii,
- szczególnych potrzeb pracodawcy.
Pierwsza z przesłanek to nagła, nieprzewidziana konieczność podjęcia wskazanych powyżej działań np. w związku z powodzią, pożarem lub trzęsieniem ziemi, katastrofą budowlaną bądź katastrofą w ruchu drogowym, kolejowym, morskim czy lotniczym.
Pracownicy pracują w podstawowym systemie czasu pracy w godzinach 8.00–16.00. W związku z realnym zagrożeniem powodziowym na terenie, na którym znajduje się zakład pracy, pracodawca polecił pracownikom, aby poza harmonogramowymi godzinami pracy przenieśli towar znajdujący się w magazynie na wyższe kondygnacje budynku oraz zabezpieczyli wejścia do biura i magazynu workami z piaskiem. Jednocześnie pracodawca polecił pracownikom zabezpieczenie workami z piaskiem jego prywatnej posesji, w której zamieszkuje razem z rodziną i jest częścią budynku, w której siedzibę ma pracodawca. Pracownicy skierowani do zabezpieczenia mienia osobistego pracodawcy nie powinni odmówić wykonania takiej dodatkowej pracy, mimo, że nie jest prowadzona bezpośrednio na rzecz zakładu pracy lub w interesie pracodawcy.
Już dziś zamów dostęp
do IFK Platforma Księgowych i Kadrowych
- Codzienne aktualności prawne
- Porady i artykuły z najpopularniejszych czasopism INFOR wraz z bieżącymi wydaniami
- Bogatą bibliotekę materiałów wideo
- Merytoryczne dodatki, ściągi, plakaty
