Wynagradzanie pracowników samorządowych – regulacje i praktyka

Pracownikom samorządowym oprócz wynagrodzenia zasadniczego przysługują różnego rodzaju dodatki, nagrody, odprawy oraz inne świadczenia pracownicze. Przy ustalaniu prawa do tych należności w pierwszej kolejności zastosowanie mają pragmatyki służbowe, które dotyczą tej grupy zawodowej.

Podstawowym aktem prawnym regulującym zasady wynagradzania pracowników samorządowych jest ustawa z 21 listopada 2008 r. o pracownikach samorządowych (dalej: u.p.s., ustawa o pracownikach samorządowych). Przepisy tej ustawy mają charakter pragmatyki zawodowej, stanowiącej regulację szczególną wobec powszechnych przepisów prawa pracy. W konsekwencji w pierwszej kolejności do oceny prawnej stosunku pracy pracownika samorządowego stosuje się unormowania u.p.s., a przepisy ustawy z 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (dalej: k.p.) jedynie posiłkowo, na zasadzie i w granicach odesłania ustawowego, w tym w szczególności określające:

• gwarancję, że postanowienia układów zbiorowych pracy i porozumień zbiorowych oraz regulaminów i statutów nie mogą być mniej korzystne dla pracowników niż przepisy k.p. oraz innych ustaw i aktów wykonawczych (art. 9 § 2 k.p.),
• zasady równego traktowania pracowników i zakaz dyskryminacji płacowej (art. 11^[1], 11^[3] k.p., przepisy rozdz. IIa k.p., w szczególności art. 18^[3c] k.p.),
• prawo do godziwego wynagrodzenia (art. 13 k.p.),
• ochronę wynagrodzenia pracownika w wieku przedemerytalnym, pracownicy w ciąży, pracowników korzystających z uprawnień rodzicielskich (art. 42 w zw. z art. 39, art. 43 k.p.),
• wynagrodzenie po przywróceniu do pracy (art. 47, art. 57 k.p.),
• zasady zapłaty za pracę wykonaną i niewykonaną (art. 80 k.p.),
• zasady zapłaty za czas pozostawania w gotowości do pracy (art. 81 k.p.),
• zasady zapłaty za pracę wykonaną wadliwie (art. 82 k.p.),
• ochronę wynagrodzenia za pracę (art. 84–91 k.p.),
• zasady wypłaty wynagrodzenia za czas niezdolności do pracy (art. 92 k.p.),
• odprawę pośmiertną (art. 93 k.p.),
• rekompensatę za pracę w porze nocnej (art. 151k.p.),