Z uwagi na ustrojową pozycję komornika sądowego oraz cywilnoprawny charakter nabycia egzekucyjnego, organ podatkowy nie jest uprawniony do samodzielnego kwestionowania skutków czynności egzekucyjnych dla potrzeb podatku VAT; wymagane jest współdziałanie z sądem powszechnym w celu ustalenia charakteru prawnego dokonanej czynności.

Odwołanie złożone przez podatnika musi spełniać wymogi formalne z art. 222 Ordynacji podatkowej; wezwanie do uzupełnienia braków jest zasadne, jeśli te wymogi nie są spełnione. Braki formalne skutkują pozostawieniem odwołania bez rozpoznania.

W postępowaniu dotyczącym odpowiedzialności osób trzecich za zobowiązania podatkowe spółki, członek zarządu powinien mieć możliwość podważenia ustaleń faktycznych i kwalifikacji prawnych zawartych w decyzji wymiarowej wobec spółki. Przeprowadzenie dowodu przeciwdowodowego jest warunkiem skutecznej obrony.

NSA uznał, że postanowienia dotyczące odpowiedzialności osób trzecich wymagają dokładnej weryfikacji podstaw do jej uznania oraz dotrzymania zasad proceduralnych, co obliguje do uwzględnienia prawa do obrony i właściwości organów podatkowych.

Skarżący w związku z zawarciem umów sprzedaży oraz wystawieniem faktur dokumentujących te umowy prowadził działalność w warunkach nadużycia prawa podatkowego; sztuczne aranżowanie transakcji w celu uzyskania nieuprawnionego zwrotu podatku VAT nie może prowadzić do obniżenia podstawy opodatkowania i podatku należnego.

Naczelny Sąd Administracyjny oddala skargi kasacyjne na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, stwierdzając, iż wyrok ten, mimo nieprawidłowości uzasadnienia, jest zgodny z prawem, umacniając zasadę odpowiedzialności na gruncie przepisów akcyzowych i właściwości organu.

Odpowiedzialność członka zarządu za zaległości podatkowe spółki ma charakter akcesoryjny i in solidum, co oznacza, że nie może być szersza niż odpowiedzialność samego podatnika oraz powstaje wyłącznie w granicach istniejącego i nieprzedawnionego zobowiązania podatkowego spółki.

Wyrok sądu pierwszej instancji podlega utrzymaniu mimo błędów uzasadnienia, gdyż decyzje organów skarbowych w zakresie odpowiedzialności osób trzecich za zaległości podatkowe nie zostały proceduralnie i materialnie udowodnione, a odpowiedzialność osoby trzeciej wymaga skutecznego zakwestionowania ustaleń faktycznych dotyczących zobowiązań podatkowych spółki.

Podatnik, który wiedział lub powinien był wiedzieć o uczestnictwie w transakcji związanej z oszustwem podatkowym, traci prawo do odliczenia VAT z niej wynikającego, nawet jeśli towary istnieją i są przedmiotem obrotu.

Prawidłowe odczytanie regulacji zawartych w art. 108a ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. z 2024 r. poz. 361 ze zm.) w zgodzie z ich celem - którym jest przeciwdziałanie nadużyciom i oszustwom podatkowym – prowadzi do wniosku, iż mechanizm podzielonej płatności znajdzie zastosowanie zarówno w sytuacji, gdy inwestor płaci za fakturę wykonawcy, jak również w sytuacji, gdy

Otrzymana przez spółkę wpłata partycypacyjna Inwestora, będąca elementem umowy zobowiązaniowej, stanowi odpłatne świadczenie usługi podlegające opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na podstawie art. 8 ust. 1 i art. 5 ust. 1 ustawy o VAT.

Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że organ podatkowy nie wykazał braku dobrej wiary skarżącej spółki w kontekście uczestnictwa w oszustwie podatkowym, przyjmując, że brak jednoznacznych dowodów wyklucza możliwość obciążenia spółki odpowiedzialnością podatkową za nieprawidłowości kontrahenta.

Naruszenie prawa do obrony poprzez przeprowadzenie rozprawy niejawnej bez możliwości udziału stron uzasadnia uchylenie wyroku i ponowne rozpoznanie sprawy.

Przy orzekaniu o odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej, przysługujące organowi podatkowemu domniemanie wiarygodności decyzji wymiarowej nie wyklucza jej weryfikacji i podważenia przez osobę trzecią. Wymagana jest możliwość skutecznego kwestionowania ustaleń faktycznych dokonanych wobec spółki, aby zapewnić ochronę praw osoby trzeciej.

Podatnik nie dochowa należytej staranności w weryfikacji kontrahenta przed zawarciem transakcji, nie może odliczyć podatku VAT z faktur nierzetelnych wystawionych przez ten podmiot, nawet jeśli nie działał w złej wierze.