Wyrok SN z dnia 22 stycznia 2008 r. sygn. V KK 207/07
1. Zmiana linii obrony nie oznacza automatycznie powstania „niedających się usunąć wątpliwości”.
2. Wyjaśnienie podstawy prawnej nie może ograniczyć się włącznie do wymienienia zastosowanych przepisów, lecz powinno polegać na wskazaniu konkretnej argumentacji przemawiającej za przyjęciem takiej a nie innej kwalifikacji prawnej przypisanego oskarżonemu czynu. Ograniczenie się do autorytatywnego stwierdzenia „o wyczerpaniu swoim postępowaniem ustawowych znamion czynu”, jak to uczyniono w tym wypadku, wymogu takiego nie spełnia. Co więcej, w sytuacji gdy wykładnia zastosowanych przepisów uchodzi za kontrowersyjną, a tak jest przecież w odniesieniu do znamienia „szczególne okrucieństwo”, którym posłużył się ustawodawca w art. 197 § 3 k.k. (obecnie art. 197 § 4 k.k.), sąd powinien wskazać także argumenty prawne przemawiające za przyjętą interpretacją zastosowanych przepisów.
3. Czyn znamionujący się okrucieństwem ponad przeciętnym, bo „szczególnym”. Skoro więc samo okrucieństwo to sposób postępowania charakteryzujący się bezwzględnością, bezlitosnością, srogością, skłonnością do zadawania bólu innym dla swej przyjemności, to okrucieństwo szczególne, siłą rzeczy tego rodzaju działanie musi jeszcze przewyższać. Sprawca dopuszcza się więc zgwałcenia w typie kwalifikowanym nie wtedy, gdy stosuje jakiekolwiek okrucieństwo, ale wtedy, gdy jest ono znaczne i jednocześnie nadmierne do zamierzonego skutku, np. pod względem intensywności lub długotrwałości.
4. Mając jednak na uwadze ocenność pojęcia „okrucieństwo” oraz wynikającą z użycia przymiotnika „szczególne” jego stopniowalność, dla przyjęcia, że w określonym wypadku okrucieństwo osiągnęło właśnie taki poziom pomocne może być ustalenie, czy dla zrealizowania założonego przez sprawcę zgwałcenia celu stosuje on odrażające w powszechnym rozumieniu metody działania, w tym środki przymusu wyjątkowo brutalne, sadystyczne, nieludzkie lub perwersyjne, czy nie są to środki nadmierne w stosunku do stawianego przez ofiarę oporu, czy mogą one spowodować poważne następstwa, w szczególności kalectwo, ciężkie uszkodzenie ciała lub inne znaczne dolegliwości fizyczne i moralne, czy działanie takie nie stanowi rażącego poniżenia godności osobistej, uwzględniając przy tym wiek, stan zdrowia i inne właściwości ofiary.
Już dziś zamów dostęp
do IFK Platforma Księgowych i Kadrowych
- Codzienne aktualności prawne
- Porady i artykuły z najpopularniejszych czasopism INFOR wraz z bieżącymi wydaniami
- Bogatą bibliotekę materiałów wideo
- Merytoryczne dodatki, ściągi, plakaty
