Wyrok NSA z dnia 18 kwietnia 2023 r., sygn. I OSK 669/22
Decyzje administracyjne dotyczące wywłaszczeń i odszkodowań powinny być oceniane w kontekście przepisów prawa obowiązujących w momencie wydania decyzji, a nie w chwili jej analizy czy kontroli. Jeżeli przepisy nie przewidywały obowiązku wypłaty odszkodowania, bez takiej regulacji, nie istnieją podstawy prawne do ustalenia i wypłaty odszkodowania za bezpłatne przejęcie nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa.
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Karol Kiczka (spr.) Sędziowie: sędzia NSA Piotr Niczyporuk sędzia del. WSA Anna Wesołowska po rozpoznaniu w dniu 18 kwietnia 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 10 listopada 2021 r. sygn. akt I SA/Po 647/21 w sprawie ze skargi [...] na decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia 11 czerwca 2021 r. nr SN- III.7534.47.2021.7 w przedmiocie umorzenia postępowania w przedmiocie ustalenia i wypłaty odszkodowania oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 10 listopada 2021 r., sygn. akt I SA/Po 647/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę [...] na decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia 11 czerwca 2021 r. nr SN-III.7534.47.2021.7 umarzającą postępowanie w przedmiocie ustalenia i wypłaty odszkodowania.
Wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Zaskarżoną do Sądu I instancji decyzją Wojewoda Wielkopolski utrzymał w mocy decyzję Starosty Poznańskiego z dnia 25 marca 2021 r. umarzającą postępowanie w sprawie ustalenia i wypłaty odszkodowania z tytułu wywłaszczenia nieruchomości. Wojewoda stwierdził, że w sprawie nie zaistniały przesłanki ustalenia odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość, bowiem obowiązująca na dzień wywłaszczenia ustawa z dnia 22 maja 1958 r. o terenach dla budownictwa domów jednorodzinnych w miastach i osiedlach (Dz. U. z 1958 r. nr 31, poz. 138 ze zm.; dalej: u.t.b.m.) nie przewidywała ustalenia odszkodowania za przejęte na rzecz Skarbu Państwa nieruchomości. Aktualnie, aby możliwe było ustalenie odszkodowania za nieruchomości wywłaszczone w przeszłości zgodnie z art. 129 ust. 5 pkt 3 u.g.n., musi nastąpić pozbawienie praw do nieruchomości bez ustalenia odszkodowania, a obowiązujące przepisy przewidują jego ustalenie. Pierwsza ze wskazanych przesłanek została spełniona, jednak - biorąc pod uwagę specyfikę rozpatrywanej sprawy - nie może być mowy o spełnieniu drugiej z nich. W obowiązujących przepisach, poza przepisem blankietowym, jakim jest art. 129 ust. 5 pkt 3 u.g.n., brak jest przepisu, który przewidywałby odszkodowanie za pozbawienie prawa własności. W kontekście niniejszej sprawy na względzie należy mieć również art. 233 u.g.n., nie ma bowiem wątpliwości, że sprawa dotycząca bezpłatnego odstąpienia nieruchomości zakończona została ostatecznie przed wejściem w życie u.g.n. Ówcześnie obowiązujące przepisy nie przewidywały bowiem kontynuacji w postaci ustalenia odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość.
Już dziś zamów dostęp
do IFK Platforma Księgowych i Kadrowych
- Codzienne aktualności prawne
- Porady i artykuły z najpopularniejszych czasopism INFOR wraz z bieżącymi wydaniami
- Bogatą bibliotekę materiałów wideo
- Merytoryczne dodatki, ściągi, plakaty
