Kiedy od kary umownej trzeba zapłacić VAT – zmiana interpretacji po wyroku sądu

Opublikowano istotną zmianę stanowiska organów skarbowych dotyczącą opodatkowania kar umownych podatkiem VAT w przypadku przedterminowego rozwiązania umów najmu. Zgodnie z najnowszymi wytycznymi Szefa KAS oraz wyrokiem sądu administracyjnego, opłaty te są obecnie uznawane za odpłatne świadczenie usług, jeśli stanowią ekonomiczny ekwiwalent czynszu, który wynajmujący otrzymałby za kontynuację współpracy. Z kolei sytuacje niezależne od samej usługi, w tym ogłoszenie upadłości lub likwidacja najemcy, zachowują charakter odszkodowawczy i pozostają poza zakresem VAT. Problematyczne mogą się okazać kary za inne naruszenia.

Stan faktyczny

Spółka, której sprawa była rozważana przez fiskusa i sąd wynajmowała lub dzierżawiła nieruchomości osobom trzecim. Umowy te zakładały możliwość obciążenia najemcy/dzierżawcy karą umowną, w sytuacji w której dojdzie do przedwczesnego rozwiązania Umowy przez Spółkę z winy leżącej po stronie Kontrahenta bez zachowania okresu wypowiedzenia. Wypowiedzenie Umowy oraz naliczenie Kary umownej było czynnością jednostronnie podejmowana przez Spółkę, niezależną od zdania i woli Kontrahenta. Umowy określały prawo Wnioskodawcy do rozwiązania Umowy ze skutkiem natychmiastowym, wskutek niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania Kontrahenta wynikającego z Umowy, w szczególności w następujących przypadkach: