Ulga prorodzinna przysługuje rodzicowi wychowującemu dziecko niepełnosprawne, nawet jeśli jego dochód przekroczył limit dochodowy, o ile orzeczenie o niepełnosprawności potwierdza wczesne dzieciństwo jako początek niepełnosprawności (art. 27f ust. 2e ustawy o PIT).
Prawo do ulgi prorodzinnej oraz ulgi dla rodzin 4+ nie jest uzależnione od miejsca zamieszkania dzieci; decydujące jest wykonywanie władzy rodzicielskiej oraz obowiązku alimentacyjnego względem dzieci.
W przypadku skorzystania z ulgi prorodzinnej, przekroczenie limitu dochodu przez pełnoletnie dziecko wyklucza możliwość odliczenia ulgi na to dziecko, zaś przekroczenie łącznego dochodu przez rodziców uniemożliwia zastosowanie ulgi prorodzinnej na małoletnie dziecko.
W sytuacji, gdy tylko jeden z rodziców rzeczywiście wykonuje władzę rodzicielską nad dzieckiem z poprzedniego związku, ulga prorodzinna przysługuje wyłącznie temu rodzicowi. W przypadku wspólnego rozliczenia małżonków, ulga ta może być odliczona od podatku wyliczonego na imię obojga małżonków, niezależnie od braku przysposobienia dziecka przez małżonka.
W okolicznościach braku porozumienia rodziców o wspólnej władzy rodzicielskiej i braku pieczy naprzemiennej, ulga prorodzinna 100% przysługuje rodzicowi, u którego dziecko zamieszkuje. Odliczenie to jest niemożliwe do podziału przy braku wspólnego miejsca zamieszkania lub sądowych rozstrzygnięć wskazujących na opiekę naprzemienną.
W okresie, w którym córka mieszkała z ojcem (styczeń-maj 2021 r.), matka nie wykonywała faktycznie władzy rodzicielskiej, co wykluczało prawo do ulgi prorodzinnej za ten czas. Prawo do pełnej ulgi przysługuje tylko w okresach, gdy dziecko faktycznie zamieszkuje z rodzicem wykonującym władzę rodzicielską.
Rodzic, który faktycznie sprawuje pieczę nad dziećmi, pomimo posiadania przez oboje rodziców władzy rodzicielskiej, ma pełne prawo do ulgi prorodzinnej, jeśli drugi rodzic nie angażuje się aktywnie w codzienne wychowanie dzieci. Brak porozumienia w podziale ulgi nie wpływa na to uprawnienie, gdy dzieci zamieszkują z jednym z rodziców.
Osoba, która sprawuje faktyczną opiekę nad małoletnimi dziećmi, ma prawo do pełnego odliczenia ulgi prorodzinnej, nawet jeśli drugi rodzic formalnie posiada władzę rodzicielską, lecz nie uczestniczy w opiece i wychowywaniu dzieci.
Ulga prorodzinna przysługuje podatnikowi jedynie w przypadku, gdy dziecko spełnia ustawowe kryteria, w tym dochodowe, a całkowite dochody rodziców nie przekraczają ustalonego limitu. W sytuacji, gdy jedno z dzieci przekracza dochód określony w art. 6 ust. 4e ustawy, podatnik nie może skorzystać z ulgi na jakiekolwiek dziecko, jeżeli łączne dochody rodziców przekraczają 112 000 zł (art. 27f ust. 2 pkt
Prawo do ulgi prorodzinnej przysługuje w 100% wnioskodawczyni na małoletnie dzieci, o ile faktycznie wykonuje władzę rodzicielską, z uwagi na nieregularne kontakty ojca. W przypadku pełnoletniego dziecka, ulgę można odliczyć proporcjonalnie z ojcem, chyba że rodzice ustalą inaczej.
Podatnik ma prawo nie odliczać części składek w PIT-36L, co zwiększa limit zwrotu ulgi prorodzinnej w PIT-37, jeżeli nie skorzystał z tego prawa, wynikającego z art. 27f ustawy o PIT, w zeznaniu podatkowym.
Ulga prorodzinna na małoletnie dziecko przysługuje tylko wtedy, gdy rodzic faktycznie wykonuje władzę rodzicielską i w przypadku braku porozumienia odliczenie przysługuje rodzicowi, u którego dziecko ma miejsce zamieszkania. System opieki naprzemiennej oraz uzgodnienia rodziców mogą zmieniać tę sytuację.
Matka, która po rozwodzie faktycznie wykonuje władzę rodzicielską nad małoletnimi dziećmi, jest uprawniona do skorzystania z ulgi prorodzinnej, o ile spełnia ustawowe warunki, niezależnie od ograniczonego kontaktu dzieci z ojcem i jego zobowiązań alimentacyjnych.
W przypadku braku skutecznego porozumienia rodziców o podziale ulgi prorodzinnej, pełne odliczenie przysługuje rodzicowi, u którego dzieci mają stałe miejsce zamieszkania w rozumieniu Kodeksu cywilnego.
W przypadku gdy faktyczne wykonywanie władzy rodzicielskiej i zapewnianie codziennej opieki nad dziećmi spoczywa wyłącznie na jednym z rodziców, przysługuje temu rodzicowi prawo do odliczenia 100% ulgi prorodzinnej, mimo formalnego istnienia związku małżeńskiego z drugim rodzicem, który nie uczestniczy w codziennym wychowaniu.
W przypadku braku porozumienia co do podziału ulgi prorodzinnej między rozwiedzionymi rodzicami sprawującymi wspólnie pieczę naprzemienną nad małoletnimi dziećmi, ulga prorodzinna przysługuje każdemu z rodziców w równych częściach, nawet jeśli miejsce zamieszkania dzieci zostało administracyjnie ustalone przy jednym z rodziców.
Ustalenie, że umowa notarialna bez orzeczenia sądu lub umowy ze starostą nie stanowi przesłanki do uzyskania ulgi prorodzinnej na dziecko małoletnie w ramach rodziny zastępczej, zgodnie z art. 27f ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Podatnik, który sprawuje faktyczną władzę rodzicielską nad dziećmi mieszkającymi za granicą i spełnia inne ustawowe kryteria, ma prawo do pełnego odliczenia ulgi prorodzinnej na mocy art. 27f ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, niezależnie od miejsca zamieszkania dzieci.
Rodzic prowadzący działalność gospodarczą opodatkowaną na zasadzie ryczałtu lub dziecko osiągające przychody w ten sposób nie mogą korzystać z preferencyjnego opodatkowania ani z ulgi prorodzinnej, nawet jeśli przychody dziecka nie przekraczają określonych limitów.
Osobie samotnie wychowującej pełnoletnie dziecko niepełnosprawne, które uzyskuje zasiłek pielęgnacyjny, przysługuje prawo do preferencyjnego sposób opodatkowania oraz odliczeń w ramach ulg podatkowych, niezależnie od wysokości dochodów dziecka. Znaczenie mają spełnione kryteria wynikające z ustawowych przepisów związanych z opieką oraz obowiązkiem alimentacyjnym.
Podatnik, który faktycznie wykonuje władzę rodzicielską, pozostając w stałym kontakcie z dziećmi, ma prawo do skorzystania z ulgi prorodzinnej, nawet jeśli dzieci mieszkają z drugim rodzicem za granicą i nie podlegają wspólnemu zamieszkaniu.
Matka małoletnich dzieci jest uprawniona do skorzystania z ulgi prorodzinnej w pełnej wysokości za okres od sierpnia do grudnia 2025 roku, a proporcjonalnie za okres od stycznia do lipca 2025 roku, z racji wykonywania faktycznej władzy rodzicielskiej i zamieszkiwania dzieci z nią.
Podatnikowi nie przysługuje ulga prorodzinna na małoletnie dziecko, gdy łączny dochód małżonków przekracza próg 112 000 zł, nawet przy posiadaniu dwojga dzieci, z których jedno osiąga dochody wykluczające je z ulgi.