Umorzenie kwot kredytu hipotecznego zaciągniętego na cele mieszkaniowe może stanowić przychód w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, z zastrzeżeniem zaniechania poboru podatku dla części kapitału i odsetek, jednak obejmującego wyłącznie koszty niezbędne związane z zawarciem umowy kredytowej, z wyłączeniem kosztów ubezpieczeń.

W świetle rozporządzenia Ministra Finansów z 11 marca 2022 r., zaniechanie poboru podatku dochodowego dotyczy wyłącznie umorzenia wierzytelności związanych z kredytem mieszkaniowym przy spełnieniu określonych przesłanek – kredyt zaciągnięty na budowę domu oraz brak wcześniejszego zaniechania z innego kredytu mieszkaniowego.

Umorzenie wierzytelności z zabezpieczonej hipotecznie pożyczki w 2024 r. stanowi przychód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym jako przychód z innych źródeł i nie korzysta z zaniechania poboru podatku według przepisów obowiązujących przed 2025 r.

Spółka nabywająca wierzytelności rozpozna przychód podatkowy w momencie otrzymania spłaty wierzytelności. Koszty nabycia tych wierzytelności stanowią koszty uzyskania przychodów, rozliczane proporcjonalnie do uzyskanej częściowej spłaty.

Umorzenie kapitału kredytu mieszkaniowego zaciągniętego przed dniem 15 stycznia 2015 r., na jedną inwestycję mieszkaniową, objęte jest zaniechaniem poboru podatku dochodowego, jeśli dotyczy wydatków wskazanych w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych; ulga nie przysługuje, gdy podatnik skorzystał z niej wcześniej.

Kwota umorzonej wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego służącego jednemu celowi mieszkaniowemu nie podlega opodatkowaniu z uwagi na zaniechanie poboru podatku dochodowego, według Rozporządzenia Ministra Finansów. Zwrot nienależnej nadpłaty rat kredytu nie stanowi zaś przychodu podatkowego.

Odpłatne nabycie wierzytelności w drodze aportu przez spółkę stanowi usługę w zakresie długów opodatkowaną podatkiem od towarów i usług, która korzysta ze zwolnienia na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 40 ustawy o VAT, o ile nie polega ona na czynności ściągania długów i factoringu.

Wypłata niewypłaconych zysków z kapitału zapasowego spółki z o.o., przypadających na wspólnika, który otrzymał wierzytelność o te zyski w drodze darowizny, pozostaje neutralna podatkowo. Takie wypłaty nie stanowią przychodu podatkowego w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, gdyż zyski te były już wcześniej opodatkowane jako zyski spółki jawnej.

Podatnik ma prawo do korekty podatku należnego w mechanizmie ulgi na złe długi, pomimo wcześniejszego postępowania restrukturyzacyjnego i obecnego wniosku o upadłość dłużnika, zgodnie z art. 89a ustawy o VAT i w świetle wyroku TSUE C-335/19.

Zawarcie ugody kompleksowo regulującej roszczenia wynikłe z umowy kredytowej poprzez potrącenie wzajemnych wierzytelności nie skutkuje powstaniem przychodu podatkowego po stronie kredytobiorcy, gdyż nie następuje bezzwrotne przysporzenie majątkowe.

Roszczenie o wypłatę środków pieniężnych odzyskanych w postępowaniu upadłościowym na rzecz spadkodawcy stanowi prawo majątkowe wchodzące w skład masy spadkowej. W związku z tym, jego nabycie podlega opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn, niezależnie od późniejszej realizacji roszczenia, która nie generuje odrębnego obowiązku podatkowego.

Umorzenie kredytu hipotecznego zaciągniętego przed 2015 rokiem na jedną inwestycję mieszkaniową podlega zaniechaniu poboru PIT, a zwrócone nienależnie wpłacone kwoty nie są przychodem podlegającym opodatkowaniu.

Nabycie przez cesjonariusza wierzytelności przyszłych podlega opodatkowaniu podatkiem VAT jako usługa dotycząca długów. Nie korzysta ze zwolnienia z art. 43 ust. 1 pkt 38 lub pkt 40 ustawy o VAT, z uwagi na fakt, że czynność przenosi ryzyko niewypłacalności, wpisując się w zakres usług ściągania długów lub faktoringu.

Sprzedaż własnych wierzytelności przez Spółkę w ramach umów faktoringowych stanowi odrębną kategorię przychodu podatkowego, który nie wpływa jako zysk kapitałowy. Wynagrodzenie na rzecz faktorów jest zgodne z przepisami CIT jako koszt pośredni. Przychód ze zbycia wierzytelności może obniżać podstawę minimalnego podatku dochodowego.

Umorzenie wierzytelności oraz zwrot części odsetek od kredytu hipotecznego zaciągniętego na cele mieszkaniowe przed 15 stycznia 2015 r., zabezpieczonego hipoteką, nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych na podstawie rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 r.

Cesja wierzytelności nie podlega opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych, jeżeli nie stanowi czynności prawnej wymienionej w zamkniętym katalogu art. 1 ust. 1 ustawy o PCC, w szczególności umowy sprzedaży.

Umorzenie wierzytelności z tytułu kredytu konsolidacyjnego stanowi przychód, a zaniechanie poboru podatku dotyczy wyłącznie części związanej z kredytem mieszkaniowym zabezpieczonym hipoteką oraz nakierowanym na cele określone w art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Przychód z tytułu umorzenia części kredytu denominowanego w walucie obcej powinien być przeliczony na złote polskie stosując kurs średni NBP z dnia poprzedzającego dzień uzyskania przychodu, nawet jeśli realne operacje kredytowe wykonywane były w PLN.

Umorzone wierzytelności z tytułu kredytu hipotecznego zaciągniętego na cele mieszkaniowe podlegają zaniechaniu poboru podatku dochodowego od osób fizycznych, gdy spełnione są przesłanki zawarte w § 1 rozporządzenia MF z 11 marca 2022 r.

Zwrot nadpłaconych środków wynikający z ugody z bankiem nie stanowi przychodu dla kredytobiorcy w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, gdyż nie dochodzi do definitywnego przysporzenia majątkowego. Zatem, brak jest podstaw do opodatkowania zwróconych kwot.

Wypłata niepodzielonych zysków wspólniczki na rzecz Wnioskodawczyni jako obdarowanej wierzytelnością o wypłatę tych zysków, pochodzących z transparentnej spółki jawnej, jest neutralna podatkowo w podatku dochodowym od osób fizycznych, a realizacja wierzytelności objętej darowizną podlega jedynie pod przepisy o podatku od spadków i darowizn.

Nieodpłatna cesja praw majątkowych z umowy deweloperskiej jako darowizna nie powoduje powstania przychodu podlegającego PIT, gdyż podlega przepisom o podatku od spadków i darowizn, co wyłącza ją z opodatkowania na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 3 ustawy o PIT.

Zbycie wierzytelności własnych po wartości nominalnej nie stanowi odpłatnego świadczenia usług i nie podlega VAT, gdy transakcja nie przewiduje wynagrodzenia dla cesjonariusza.

Otrzymanie przez wspólnika w ramach podziału majątku likwidacyjnego wierzytelności przysługującej likwidowanej spółce wobec tego wspólnika stanowi przychód z tytułu udziału w zyskach osób prawnych, niezależnie od późniejszego wygaśnięcia tej wierzytelności wskutek konfuzji.