Wyrok NSA z dnia 21 grudnia 2000 r., sygn. III SA 1600-1602/99
Urzędowej interpretacji prawa podatkowego, o której mowa w art. 14 par. 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa /Dz.U. nr 137 poz. 926 ze zm./, dokonuje Minister Finansów, a interpretacje te podlegają publikacji w Biuletynie Skarbowym Ministerstwa Finansów. Powołane w sprawie pismo można co najwyżej potraktować jako informację o zakresie stosowania przepisów prawa podatkowego, o których mowa w art. 14 par. 4 Ordynacji podatkowej. Przepisy te nie określają jednak skutków zastosowania się przez podatnika do treści pisemnej informacji o zakresie stosowania prawa podatkowego, udzielonej przez właściwy organ podatkowy I instancji. Jeżeli jednak podatnik w wyniku błędnej informacji udzielonej mu przez ten organ - popadł w zwłokę w zapłacie należnego podatku, to ewentualne usunięcie negatywnych dla podatnika skutków takiego zdarzenia może mieć miejsce w odrębnym postępowaniu w przedmiocie umorzenia odsetek za zwłokę.
Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skarg "Ch." Sp. z o. o. na decyzję Izby Skarbowej w W. z dnia 28 maja 1999 r. (...) w przedmiocie - wymiaru opłaty skarbowej od umów pożyczki - skargi oddala.
UZASADNIENIE
W toku kontroli skarbowej przeprowadzonej w Korporacji "F." sp. z o. o. w Warszawie ustalono, iż w dniach 26 lipca, 26 września i 18 grudnia 1995 r. między Korporacją /pożyczkodawcą/ i "Ch." Sp. z o.o. w W. /pożyczkobiorca/ zostały zawarte umowy pożyczek pod zastaw, odpowiednio w kwotach 121.654 zł, 231.656 zł i 433.342 zł, od których nie została uiszczona opłata skarbowa. Urząd Skarbowy W.-W. decyzjami z dnia 18 listopada 1998 r. wystawionymi na obie strony umowy pożyczki wymierzył należną od tych czynności opłatę skarbową odpowiednio w kwotach 2.433,10 zł, 4.633,10 zł i 8.666,80 zł. W odwołaniach od tych decyzji wniesionych przez pełnomocnika Spółki "Ch." zarzucono naruszenie art. 122 Ordynacji podatkowej, poprzez brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz art. 123 par. 1 Ordynacji podatkowej przez nie zapewnienie czynnego udziału strony w postępowaniu, a także naruszenie art. 3 ust. 1 pkt 5 lit. "a" ustawy z dnia 31 stycznia 1989 r. o opłacie skarbowej /Dz.U. nr 4 poz. 23 ze zm./ w związku z art. 2, art. 5 i art. 7 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym /Dz.U. nr 11 poz. 50 ze zm./ polegające na błędnym niezastosowaniu powołanych przepisów i przez to przyjęciu, że przedmiotowe umowy podlegają opłacie skarbowej, mimo, że były od tej opłaty zwolnione jako czynności cywilnoprawne zawierane przez podatników podatku od towarów i usług w zakresie czynności podlegających temu podatkowi. W uzasadnieniu wyrażono pogląd, iż jedną z podstawowych zasad polskiego prawa podatkowego jest unikanie podwójnego opodatkowania tej samej czynności cywilnoprawnej. W szczególności jeżeli dana czynność podlega podatkowi od towarów i usług to jest zwolniona od opłaty skarbowej - zasada ta zdaniem odwołującego została wyrażona w art. 3 ust. 1 pkt 5 lit. "a" ustawy o opłacie skarbowej. Skoro zaś w rozpatrywanych sprawach mamy do czynienia ze sprzedażą odpłatnie świadczonych usług polegających na udzielaniu pożyczek pod zastaw /usługi lombardowe/ wymienionych jako podlegające podatkowi od towarów i usług w poz. 13 zał. nr 2 do ustawy o podatku od towarów i usług, to przedmiotowe pożyczki zawarte między podmiotami podlegającymi temu podatkowi były zwolnione od opłaty skarbowej. Ponadto podano, że za powyższym stanowiskiem przemawiają poglądy doktryny - powołano jedną pozycję, wykładnia Ministra Finansów i Izby Skarbowej w W. oraz orzecznictwo - powołano trzy wyroki Sądu Administracyjnego dotyczące opodatkowania pożyczek w tym lombardowych podatkiem od towarów i usług. Izba Skarbowa w W. trzema decyzjami z dnia 28 maja 1999 r. (...) utrzymała w mocy zaskarżone decyzje, podając w uzasadnieniu, że umowy pożyczki nie zostały wymienione, jako wyłączone od opłaty skarbowej w art. 3 ust. 1 pkt 5 lit. "a" ustawy o opłacie podatkowej. Zwrócono też uwagę, powołując się na uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 20 kwietnia 1995 r. III AZP 8/95, że zwolnienie określone w art. 7 ustawy VAT nie obejmuje umów pożyczki zawieranych na innych warunkach niż określone w prawie bankowym. Ponadto także, że skoro prowadzenie działalności gospodarczej polegającej na udzieleniu pożyczek pod zastaw nie odbywa się w oparciu prawa bankowego, zatem nie korzysta ze zwolnienia, o którym mowa w par. 68 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 9 grudnia 1994 r. w sprawie opłaty skarbowej /Dz.U. nr 136 poz. 705/. W skargach na te decyzje wniesionych przez Spółkę "Ch." do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniesiono o ich uchylenie wraz z decyzjami je poprzedzającymi Urzędu Skarbowego jako wydanych z naruszeniem art. 122 Ordynacji podatkowej art. 3 ust. 1 pkt 5 lit. "a" ustawy o opłacie skarbowej w związku z art. 2 art. 5 i art. 7 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy o podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym oraz art. 14 par. 1, 4 i 6 Ordynacji podatkowej przez naruszenie zasady, że zastosowanie się przez podatnika do interpretacji prawa podatkowego przez organ podatkowy nie może mu szkodzić, a także naruszenie przepisów ustawy Prawo Bankowe z 1989 r. przez jej zastosowanie zamiast przepisów obowiązującej w dacie wydania decyzji ustawy Prawo Bankowe z 1997 r. W uzasadnieniach skarg w nieco rozszerzonej formie ponowiono argumentację zawartą w odwołaniach tj. że udzielone pożyczki podlegały zwolnieniu od opłaty skarbowej na podstawie art. 3 ust. 1 pkt 5 lit. "a" ustawy o opłacie skarbowej, jako "inna tego rodzaju umowa obejmująca zwolnienie od podatku od towarów i usług". Ponadto wyrażono pogląd, iż powoływanie się przez Izbę Skarbową na uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 20 kwietnia 1995 r. nie jest zasadna, gdyż wiąże ona tylko w jednostkowej sprawie, której dotyczyła, spotkała się z krytyką, a ponadto teza w niej zawarta stała się nieaktualna wobec zmiany Prawa Bankowego i w dodatku dotyczyła zwykłych pożyczek, a nie pożyczek lombardowych. Ponadto powołano się na szereg wypowiedzi prasowych dotyczących opodatkowania umowy pożyczki i na pismo Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 22 listopada 1995 r. (...) stanowiące odpowiedź na pytanie zadane przez jedną ze stron umowy pożyczki /Korporację "F." Sp. z o.o./, w którym miało się znaleźć stwierdzenie, iż umowy pożyczek pod zastaw nie podlegają opłacie skarbowej - kopia tego pisma została załączona do akt sprawy na rozprawie w dniu 21 grudnia 2000 r. W tych warunkach obciążanie stron umowy pożyczki obowiązkiem uiszczenia opłaty skarbowej narusza zasadę wyrażoną w art. 14 par. 6 Ordynacji podatkowej W odpowiedziach na skargi wniesiono o ich oddalenie ponawiając argumentację zawartą w zaskarżonych decyzjach. Dodatkowo podano, że umowy pożyczki lombardowej podlegają opłacie skarbowej na zasadach ogólnych oraz, iż organy podatkowe stosują przepisy obowiązujące w dacie zdarzenia tj. przepisy obowiązujące w roku 1995 r. w tym także obowiązujące w tej dacie przepisy prawa bankowego.
Już dziś zamów dostęp
do IFK Platforma Księgowych i Kadrowych
- Codzienne aktualności prawne
- Porady i artykuły z najpopularniejszych czasopism INFOR wraz z bieżącymi wydaniami
- Bogatą bibliotekę materiałów wideo
- Merytoryczne dodatki, ściągi, plakaty
