Wynagrodzenie za godziny ponadwymiarowe niezrealizowanie przez nauczyciela z przyczyn niedotyczących nauczyciela - wyjaśnienie Regionalnej Izby Obrachunkowej w Krakowie z dnia 15 września 2026 r., sygn. WIAS.710.108.2026
W odpowiedzi na pismo znak CAO.022.8.2026 w sprawie wynagrodzenia, o którym mowa w art. 35 ust. 3e ustawy Karata nauczyciela, wyjaśniamy, co następuje.
Zgodnie z art. 35 ust. 3d ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela (t.j. Dz.U. z 2026 r., poz. 515) wynagrodzenie za godziny ponadwymiarowe przysługuje za przydzielone i zrealizowane godziny zajęć dydaktycznych, wychowawczych lub opiekuńczych. Natomiast w art. 35 ust. 3e przywołanej ustawy został przewidziany wyjątek od wskazanej powyżej zasady: wynagrodzenie za godziny ponadwymiarowe przysługuje również w przypadku, gdy niezrealizowanie przez nauczyciela przydzielonych godzin zajęć dydaktycznych, wychowawczych lub opiekuńczych nastąpiło z przyczyn niedotyczących nauczyciela, a nauczyciel był gotów do realizacji tych zajęć. W takim przypadku nauczycielowi można przydzielić do realizacji w czasie, w którym zostały zaplanowane godziny zajęć dydaktycznych, wychowawczych lub opiekuńczych, zajęcia i czynności wynikające z zadań statutowych szkoły, w tym zajęcia opiekuńcze lub wychowawcze uwzględniające potrzeby i zainteresowania uczniów, o których mowa w art. 42 ust. 2 pkt 2.
Analiza charakteru wynagrodzenia wypłaconego za godziny ponadwymiarowe, podczas których nauczyciel jedynie pozostawał w gotowości do pracy, nie realizując w tym czasie innych przydzielonych zadań w kontekście ustalania dodatkowego wynagrodzenia rocznego, wynagrodzenia za czas urlopu wypoczynkowego i ekwiwalentu pieniężnego za urlop wypoczynkowy, a także nagrody jubileuszowej, wymaga uwzględnienia przedstawionych poniżej uregulowań.
Uprawnienie nauczyciela do dodatkowego wynagrodzenia rocznego wynika z art. 48 ustawy Karta Nauczyciela, który stanowi, że świadczenie to przysługuje nauczycielowi na zasadach i w wysokości określonych w ustawie z dnia 12 grudnia 1997 r. o dodatkowym wynagrodzeniu rocznym dla pracowników jednostek sfery budżetowej (t.j. Dz.U. z 2025 r., poz. 560). Zgodnie z art. 4 ust. 1 ostatnio przywołanej ustawy wynagrodzenie roczne ustala się w wysokości 8,5% sumy wynagrodzenia za pracę otrzymanego przez pracownika w ciągu roku kalendarzowego, za który przysługuje to wynagrodzenie, uwzględniając wynagrodzenie i inne świadczenia ze stosunku pracy przyjmowane do obliczenia ekwiwalentu pieniężnego za urlop wypoczynkowy, a także wynagrodzenie za urlop wypoczynkowy oraz wynagrodzenie za czas pozostawania bez pracy przysługujące pracownikowi, który podjął pracę w wyniku przywrócenia do pracy. Zasady obowiązujące przy ustalaniu ekwiwalentu pieniężnego za urlop wypoczynkowy znajdują zastosowanie także przy obliczaniu przysługującej nauczycielowi nagrody jubileuszowej (art. 47 ustawy Karta Nauczyciela w związku z § 3 ust. 3 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 30 października 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad ustalania okresów pracy i innych okresów uprawniających nauczyciela do nagrody jubileuszowej oraz szczegółowych zasad jej obliczania i wypłacania).
Na mocy § 1 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 26 czerwca 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad ustalania wynagrodzenia oraz ekwiwalentu pieniężnego za urlop wypoczynkowy nauczycieli (t.j. Dz.U. z 2020 r., poz. 1455) w wynagrodzeniu za urlop wypoczynkowy nauczyciela uwzględnia się wynagrodzenie za godziny ponadwymiarowe. Jednocześnie jednak w wynagrodzeniu za urlop wypoczynkowy nie uwzględnia się między innymi wynagrodzenia za czas gotowości do pracy oraz za czas niezawinionego przez pracownika przestoju (§ 1 ust. 2 pkt 1 przywołanego rozporządzenia). Wynagrodzeniem za czas gotowości do pracy jest właśnie wynagrodzenie wypłacone za godziny ponadwymiarowe, w trakcie których nauczyciel jedynie pozostawał w gotowości do pracy, nie realizując w tym czasie innych przydzielonych zadań. Nie jest zatem uzasadnione uwzględnianie przedmiotowego wynagrodzenia przy obliczaniu dodatkowego wynagrodzenia rocznego, wynagrodzenia za urlop wypoczynkowy i ekwiwalentu pieniężnego za urlop wypoczynkowy, a także nagrody jubileuszowej.
Informując o powyższym zaznaczamy, że przedstawiane przez Izbę wyjaśnienia, odnoszące się do spraw dotyczących stosowania przepisów o finansach publicznych, są udzielane na podstawie kompetencji wynikających z art. 13 pkt 11 ustawy z dnia 7 października 1992 r. o regionalnych izbach obrachunkowych (t.j. Dz.U. z 2025 r., poz. 7) i nie mają charakteru wiążącego dla podmiotu wnioskującego o przedstawienie wyjaśnienia.
stanowisko Regionalnej Izby Obrachunkowej w Krakowie
Już dziś zamów dostęp
do IFK Platforma Księgowych i Kadrowych
- Codzienne aktualności prawne
- Porady i artykuły z najpopularniejszych czasopism INFOR wraz z bieżącymi wydaniami
- Bogatą bibliotekę materiałów wideo
- Merytoryczne dodatki, ściągi, plakaty
