Postanowienie NSA z dnia 7 lipca 2026 r., sygn. II FSK 619/25
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Wolf-Kalamala po rozpoznaniu w dniu 7 lipca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi kasacyjnej MK od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 6 lutego 2025 r., sygn. akt I SA/Bk 384/24 w sprawie ze skargi MK na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Białymstoku z dnia 30 sierpnia 2024 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2017 r. postanawia: uwzględnić wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 6 lutego 2025 r., I SA/Bk 384/24, WSA w Białymstoku orzekał w sprawie MK (zwanej dalej Skarżącą). Skarżąca wiosła skargę kasacyjną. która czeka na rozpoznanie w Naczelnym Sądzie Administracyjnym. Skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji do czasu rozpoznania sprawy przez NSA.
We wniosku wskazano, że Skarżąca jest osobą starszą, samotnie gospodaruje, jest trwale niepełnosprawna, obciążona licznymi ciężkimi schorzeniami i pozostająca w bardzo trudnej sytuacji bytowej. Jej w praktyce jedynym stałym źródłem utrzymania jest świadczenie wypłacane przez ZUS. Pomoc osób
trzecich ma charakter wyłącznie doraźny i uzupełniający; nie może być traktowana jako stabilne i pewne źródło utrzymania. Skarżąca co do zasady utrzymuje się z własnego świadczenia, z którego jednocześnie dokonywane są potrącenia egzekucyjne. Z dokumentów przedłożonych uprzednio wraz z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy wynikało, że skarżąca nie posiada oszczędności, papierów wartościowych, innych praw majątkowych ani wartościowych składników majątkowych, a jej miesięczne, stałe wydatki obejmujące koszty
mieszkania, media, leczenie i leki kształtują się łącznie na poziomie około 1 500 zł.
Skarżącej przyznano prawo pomocy.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Wniosek dotyczy udzielenia Skarżącej niezbędnej ochrony tymczasowej na czas
postępowania kasacyjnego. Nie zmierza on do przedwczesnego przesądzania zasadności skargi kasacyjnej, ani do zastępczego rozpoznania sprawy co do istoty. Jego przedmiotem jest wyłącznie ocena, czy dalsze wykonywanie zaskarżonych decyzji, a w konsekwencji dalsze prowadzenie egzekucji, stwarza po stronie Skarżącej niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w rozumieniu art. 61 § 3 P.p.s.a.
W zakresie sytuacji materialnej Sąd uwzględnia znajdujące się w aktach sprawy dokumenty związane z prawem pomocy, z których wynika sytuacja materialna skarżącej. NSA ma na uwadze, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w postanowieniu z dnia 2 stycznia 2025 r., sygn. akt I SPP/Bk 110/24 przyznał prawo pomocy, uznając, że Skarżąca uprawdopodobniła brak możliwości poniesienia kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego, akcentując jej wiek, stan zdrowia, samotne zamieszkiwanie, brak majątku oraz utrzymywanie się wyłącznie ze świadczenia wypłacanego przez
ZUS. Ustalenia te nie przesądzają jeszcze automatycznie o zasadności niniejszego wniosku, ale mają istotne znaczenie dowodowe. Pochodzą bowiem z akt sądowych tej samej strony, dotyczą tej samej sytuacji życiowej, zdrowotnej i majątkowej, a nadto zostały poczynione po analizie urzędowego formularza
PPF i załączonej dokumentacji. Trudna sytuacja Skarżącej wynika z akta sprawy. Jedynym składnikiem majątku, z którego prowadzona jest egzekucja, pozostaje świadczenie wypłacane przez ZUS - egzekucja konsumuje znaczną część
środków przeznaczonych na bieżące utrzymanie Skarżącej i wprost ingeruje w minimum egzystencji. Dodatkowo Skarżąca pozostaje osobą ciężko schorowaną.
W aktach znajduje się dokumentacja medyczna. Wynika z niej, ze Skarżąca m.in. poddawała się leczeniu operacyjnym guza tylnego dołu czaszki z rozpoznaniem oponiaka meningotelialnego, torbieli jajnika lewego, tętniaka tętnicy śledzionowej. Skarżąca legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności wydanym na stale, ze wskazaniem potrzeby stałej lub długotrwałej pomocy innych osób oraz korzystania z systemu wsparcia w samodzielnej egzystencji. W tej sytuacji dalsze uszczuplanie jej jedynego świadczenia oznacza realne ryzyko ograniczenia dostępu do leczenia, leków, diagnostyki i podstawowych potrzeb życia
codziennego. Środki potrącane z bieżącego świadczenia nie mogą być przeznaczone na utrzymanie oraz leczenie osoby starszej, samotnej i trwale niepełnosprawnej. Ich utrata przekłada się na konieczność rezygnacji z części bieżących potrzeb, a w sferze zdrowotnej może prowadzić do
pogorszenia stanu organizmu, którego późniejsze odwrócenie będzie albo niemożliwe, albo bardzo utrudnione – zaległości w zakresie zdrowia nie można zwrócić ani nadrobić, szczególnie w starszym wieku, przy tak licznych chorobach. Zatem ewentualny późniejszy zwrot wyegzekwowanych kwot nie usunie skutków w postaci przerwania terapii, odsunięcia diagnostyki, pogłębienia chorób przewlekłych czy zadłużania się w celu zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych.
naczelny Sad Administracyjny ma na uwadze, że czasowe wstrzymanie wykonania decyzji nie godzi w sposób istotny w interes publiczny. Prowadzenie egzekucji z jedynego świadczenia Skarżącej nie przynosi wierzycielowi realnej, proporcjonalnej ochrony, natomiast wywołuje po stronie Skarżącej wyjątkowo dotkliwe skutki bytowe i zdrowotne. Wstrzymanie wykonania decyzji na czas kontroli kasacyjnej
stanowi więc środek wyważony i proporcjonalny.
Nie jest to sytuacja, w której strona powołuje się jedynie na abstrakcyjnie wysoką kwotę zobowiązań. Przy kwocie 1.583,16 zł pozostającej miesięcznie do dyspozycji i przy stałych - wykazanych - wydatkach rzędu 1.500 zł, margines bezpieczeństwa finansowego Skarżącej – w szczególności ten medyczny – jest
niezwykle delikatny. Wystąpienie jakiegokolwiek dodatkowego wydatku
farmakologicznego, diagnostycznego lub związanego z codziennym funkcjonowaniem osoby niepełnosprawnej prowadzi do natychmiastowego zachwiania równowagi budżetowej i rezygnacji z potrzeb, które mają charakter podstawowy.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 197 P.p.s.a.
Już dziś zamów dostęp
do IFK Platforma Księgowych i Kadrowych
- Codzienne aktualności prawne
- Porady i artykuły z najpopularniejszych czasopism INFOR wraz z bieżącymi wydaniami
- Bogatą bibliotekę materiałów wideo
- Merytoryczne dodatki, ściągi, plakaty
