Logo Platforma Księgowych i Kadrowych
    Pokaż wyniki dla:
    Pokaż wyniki dla:
    uźytkownik Zaloguj się koszyk Kup dostęp
    • Twój panel
    • Tematyka
      • Podatki (609845)
      • Kadry i płace (26170)
      • Obrót gospodarczy (89036)
      • Rachunkowość firm (3849)
      • Ubezpieczenia (36067)
    • Aktualności
    • Kalkulatory
    • Porady i artykuły
    • Tematy na czasie
      • ZMIANY 2026
      • KSeF 2026
      • SYGNALIŚCI
    • Czasopisma
    • Akty prawne
    • Interpretacje
    • Orzeczenia
    • Formularze
    • Wskaźniki i stawki
    • Narzędzia i programy
      • Kursy walut
      • PKD
      • PKWiU 2015
      • KŚT ze stawkami amortyzacji
    • Terminarz
    • Wideoporady
    02.01.2026 Podatki

    Interpretacja indywidualna z dnia 2 stycznia 2026 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0113-KDIPT2-2.4011.986.2025.2.DA

    Umowa o dożywocie, jako odpłatne zbycie nieruchomości przed upływem pięciu lat od nabycia, zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, nie rodzi obowiązku podatkowego, gdy termin upłynął od pierwotnego nabycia nieruchomości przez spadkodawcę, redefiniując przyjście do posiadania w kontekście wspólności majątkowej małżeńskiej.

    Interpretacja indywidualna – stanowisko nieprawidłowe

    Szanowna Pani,

    stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest nieprawidłowe.

    Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

    31 października 2025 r. wpłynął Pani wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej.

    Treść wniosku jest następująca:

    Opis zdarzenia przyszłego

    Pani wraz z mężem … (PESEL: …), na prawach wspólności majątkowej małżeńskiej, byli użytkownikami wieczystymi gruntu oraz właścicielami budynku mieszkalnego na nim posadowionego, położonego przy ul. … we …, dla której to nieruchomości Sąd Rejonowy dla … we … IV Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą nr …. Grunt przekształcił się w prawo własności na podstawie ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów.

    Pani mąż zmarł 2 lutego 1990 r. Posiadali Państwo jedno dziecko – syna … (PESEL …). Syn zmarł 13 kwietnia 2021 r. i nie posiadał zstępnych.

    18 marca 2025 r. sporządzone zostały, przed notariuszem … z kancelarii notarialnej we …, akty poświadczenia dziedziczenia:

    ·akt poświadczenia dziedziczenia po Pani synu (Rep. A nr …), po którym spadek z dobrodziejstwem inwentarza w całości nabyła Pani − matka zmarłego,

    ·akt poświadczenia dziedziczenia po Pani mężu (Rep. A nr …), po którym spadek wprost nabyli: Pani − żona zmarłego w udziale wynoszącym 1/2 części oraz syn zmarłego w udziale wynoszącym 1/2 części (po którym spadek z dobrodziejstwem inwentarza w całości nabyła Pani).

    Po przeprowadzonych spadkobraniach złożyła Pani do Urzędu Skarbowego … następujące deklaracje:

    ·SD-Z2, dotyczącą nabytego spadku po Pani synu, który stanowi udział 1/4 części w nieruchomości opisanej powyżej; organ podatkowy zwolnił Panią z podatku od spadków i darowizn na podstawie art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn (znak sprawy: …);

    ·SD-3, dotyczącą nabytego spadku po Pani mężu, który stanowi udział 1/4 części w nieruchomości opisanej powyżej; organ podatkowy wymierzył Pani podatek od nabytego spadku, przy czym zastosował wobec Pani ulgę mieszkaniową wynikającą z art. 16 ustawy o podatku od spadków i darowizn, gdyż spełniła Pani wszystkie wymagania wskazane w przepisach (znak sprawy: …).

    Jest Pani osobą w podeszłym wieku i choruje na Parkinsona. Choroba postępuje, a Pani wymaga pomocy i wsparcia w codziennych czynnościach życiowych. Została Pani sama, nie ma rodziny, a jedyna bliska rodzinie osoba pomaga Pani i interesuje się Pani losem.

    Wobec przedstawionego stanu faktycznego, a szczególnie pogarszającego się stanu zdrowia, planuje Pani zawrzeć z wieloletnią przyjaciółką rodziny umowę o dożywocie przenosząc własność nieruchomości opisanej powyżej, w zamian za pomoc i opiekę wraz z prawem dożywotniego zamieszkiwania przez Panią w opisanej nieruchomości.

    Pytania

    1.Czy następstwem planowanej umowy dożywocia będzie podatek dochodowy od osób fizycznych w stawce 19%, naliczony od udziału 1/4 części w nieruchomości, który został przez Panią nabyty po synu, z uwagi że nastąpi zbycie przed upływem pięciu lat od daty nabycia tego udziału przez Panią?

    2.Czy następstwem planowanej umowy dożywocia będzie podatek dochodowy od osób fizycznych w stawce 19%, naliczony od udziału 1/4 części w nieruchomości, który został przez Panią nabyty po mężu, z uwagi że nastąpi zbycie przed upływem pięciu lat od daty nabycia tego udziału przez Panią?

    3.Czy zastosowana wobec Pani ulga mieszkaniowa, wynikającą z art. 16 ustawy o podatku od spadków i darowizn, zostanie cofnięta i będzie Pani zobowiązana do zapłaty całego podatku od spadku nabytego po mężu?

    Należy wskazać, że przedmiotem niniejszej interpretacji jest odpowiedź w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych (pytania nr 1 i nr 2), natomiast w zakresie podatku od spadków i darowizn (pytania nr 3) zostało wydane odrębne rozstrzygnięcie.

    Pani stanowisko w sprawie

    Ad 1 i 2

    Pani zdaniem, planowana umowa dożywocia, która zostanie zawarta przed upływem pięciu lat od nabycia udziałów w nieruchomości, nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych w stawce 19%, dlatego że zgodnie z ustawą o podatku dochodowym od osób fizycznych nie ma możliwości ustalenia dochodu. Przeniesienie własności, zgodnie z art. 908 Kodeksu cywilnego, następuje w zamian za dożywotnie utrzymanie: dostarczenie wyżywienia, ubrania, mieszkania, światła i opału, zapewnienie odpowiedniej pomocy i pielęgnowanie w chorobie oraz sprawienie pogrzebu odpowiadającego zwyczajom miejscowym. Czas trwania tych świadczeń nie jest znany a zatem nie da się ustalić ich wartości.

    Ocena stanowiska

    Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest nieprawidłowe.

    Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

    Reguły dotyczące opodatkowania

    Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 163 ze zm.):

    Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

    W myśl art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ww. ustawy:

    Źródłem przychodów jest odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2:

    a) nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,

    b) spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,

    c) prawa wieczystego użytkowania gruntów

    – jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w lit. a)-c) – przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie, w przypadku zamiany okresy te odnoszą się do każdej z osób dokonującej zamiany.

    Przepis art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy formułuje generalną zasadę, zgodnie z którą sprzedaż nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości oraz praw określonych w tym przepisie przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie, jeżeli nie następuje w ramach wykonywania działalności gospodarczej, skutkuje powstaniem przychodu. Tym samym, jeżeli odpłatne zbycie nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości oraz ww. praw nastąpi po upływie pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie i nie następuje w ramach wykonywania działalności gospodarczej – nie jest źródłem przychodu w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a tym samym, kwota uzyskana ze sprzedaży nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości oraz ww. praw w ogóle nie podlega opodatkowaniu.

    Wobec powyższego, w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości oraz praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, decydujące znaczenie w kwestii opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych uzyskanego z tego tytułu dochodu ma moment i sposób ich nabycia.

    Zgodnie z art. 10 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

    W przypadku odpłatnego zbycia, nabytych w drodze spadku, nieruchomości lub praw majątkowych, określonych w ust. 1 pkt 8 lit. a)-c), okres, o którym mowa w tym przepisie, liczy się od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie tej nieruchomości lub nabycie prawa majątkowego przez spadkodawcę.

    Stosownie natomiast do art. 10 ust. 6 ww. ustawy:

    W przypadku odpłatnego zbycia po ustaniu wspólności majątkowej małżeńskiej, nabytych do majątku wspólnego małżonków lub wybudowanych w trakcie trwania wspólności majątkowej małżeńskiej nieruchomości lub nabytych do majątku wspólnego małżonków praw majątkowych, określonych w ust. 1 pkt 8 lit. a)-c), okres, o którym mowa w tym przepisie, liczy się od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło ich nabycie do majątku wspólnego małżonków lub ich wybudowanie w trakcie trwania wspólności majątkowej małżeńskiej.

    Jak stanowi art. 922 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1071 ze zm.):

    Prawa i obowiązki majątkowe zmarłego przechodzą z chwilą jego śmierci na jedną lub kilka osób stosownie do przepisów księgi niniejszej.

    Na podstawie art. 924 ww. Kodeksu:

    Spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy.

    Zgodnie z art. 925 ww. Kodeksu:

    Spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku.

    Stosownie do art. 1025 § 1 Kodeksu cywilnego:

    Sąd na wniosek osoby mającej w tym interes stwierdza nabycie spadku przez spadkobiercę. Notariusz na zasadach określonych w przepisach odrębnych sporządza akt poświadczenia dziedziczenia.

    Powyższe oznacza, że z chwilą śmierci należące do spadkodawcy prawa i obowiązki stają się spadkiem, który podlega przepisom prawa spadkowego, a data śmierci (chwila śmierci) spadkodawcy ustala, kto staje się spadkobiercą oraz co wchodzi w skład masy spadkowej. Z kolei, postanowienie sądu o stwierdzeniu nabycia spadku lub akt poświadczenia dziedziczenia potwierdzają jedynie prawo spadkobiercy do tego spadku od momentu jego otwarcia.

    Art. 1035 Kodeksu cywilnego stanowi, że:

    Jeżeli spadek przypada kilku spadkobiercom, do wspólności majątku spadkowego oraz do działu spadku stosuje się odpowiednio przepisy o współwłasności w częściach ułamkowych z zachowaniem przepisów niniejszego tytułu.

    Prawomocne postanowienie sądu o nabyciu spadku, czy też akt poświadczenia dziedziczenia sporządzony przez notariusza, potwierdza jedynie prawo spadkobiercy do tego spadku od momentu jego otwarcia.

    Wskazuję, że dla celów stosowania art. 10 ust. 5 w zw. z art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, momentem nabycia nieruchomości przez spadkodawcę, który tę nieruchomość nabył również w drodze spadku, jest moment nabycia tej nieruchomości zgodnie z przepisami ustawy Kodeks cywilny. Zatem, za moment nabycia nieruchomości lub praw, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych uważa się nabycie nieruchomości lub praw przez spadkodawcę, nie zaś przez jego spadkodawców.

    Kwestie stosunków majątkowych w małżeństwie reguluje ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 2809 ze zm.).

    Zgodnie z art. 31 § 1 ustawy Kodeks rodzinny i opiekuńczy:

    Z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa) obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny). Przedmioty majątkowe nieobjęte wspólnością ustawową należą do majątku osobistego każdego z małżonków.

    Przedmiotami majątkowymi w rozumieniu tego przepisu są wszelkie prawa majątkowe zarówno bezwzględne (prawo własności rzeczy oraz inne prawa rzeczowe), jak i względne (np. przysługujące małżonkom wierzytelności). Wspólność ustawowa obejmuje wszelkie przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich. Z ww. przepisu wynika, że wspólność małżeńska została ukształtowana jako wspólność łączna. Charakteryzuje się ona tym, że w czasie jej trwania małżonkowie nie mają określonych udziałów w majątku wspólnym, nie mogą więc rozporządzać udziałami, a także nie mogą żądać podziału majątku objętego wspólnością ustawową. Obojgu małżonkom przysługuje pełne prawo do całości majątku wspólnego. Zważywszy na tak ukształtowaną sytuację prawną małżonków objętych wspólnością ustawową, definitywne nabycie w czasie jej trwania nieruchomości oznacza nabycie przez każdego z małżonków tego prawa w całości, a nie w określonym ułamkowo udziale. Konsekwentnie, w przypadku sprzedaży tego prawa, każdy z małżonków zbywałby je w całości, a nie w określonym udziale.

    Zatem w przypadku nabycia nieruchomości (lub praw majątkowych) do majątku wspólnego małżonków, a następnie śmierci jednego z nich i nabycia w drodze dziedziczenia przez małżonka pozostałego przy życiu udziału w nieruchomości lub w prawie majątkowym nawet ponad własny udział w majątku wspólnym - datą nabycia nieruchomości w drodze spadku po małżonku jest dzień nabycia nieruchomości do majątku wspólnego małżonków.

    Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych nie zawiera definicji nieruchomości, należy zatem odnieść się do przepisów prawa cywilnego, tj. w szczególności do art. 46 i art. 48 ustawy Kodeks cywilny.

    Zgodnie z art. 46 § 1 ustawy Kodeks cywilny:

    Nieruchomościami są części powierzchni ziemskiej stanowiące odrębny przedmiot własności (grunty), jak również budynki trwale z gruntem związane lub części takich budynków, jeżeli na mocy przepisów szczególnych stanowią odrębny od gruntu przedmiot własności.

    W myśl art. 47 § 1 ww. Kodeksu:

    Część składowa rzeczy nie może być odrębnym przedmiotem własności i innych praw rzeczowych.

    Z treści art. 48 Kodeksu cywilnego wynika, że:

    Z zastrzeżeniem wyjątków w ustawie przewidzianych, do części składowych gruntu należą w szczególności budynki i inne urządzenia trwale z gruntem związane, jak również drzewa i inne rośliny od chwili zasadzenia lub zasiania.

    Wyżej wymienione przepisy wyrażają generalną zasadę, że budynek jako część składowa nieruchomości z wyjątkami przewidzianymi w ustawie – nie może być odrębnym przedmiotem własności i dzieli los prawny rzeczy głównej, tj. gruntu. Dlatego też, sprzedaż nieruchomości obejmuje zarówno zbycie gruntu, jak i znajdującego się na nim budynku, trwale z nim związanego. Jednocześnie regulacja zawarta w prawie cywilnym skutkuje tym, że datą nabycia nieruchomości jest data nabycia prawa własności gruntu bez względu na to, czy na gruncie tym wybudowano budynek, czy też nie i kiedy to nastąpiło. Odmienna sytuacja prawna występuje tylko w przypadku użytkowania wieczystego gruntu, kiedy na gruncie stanowiącym własność państwową lub gminną może być wzniesiony budynek stanowiący własność wieczystego użytkowania - art. 235 Kodeksu cywilnego.

    Pojęcie użytkowania wieczystego zawarte zostało w art. 232 § 1 ww. Kodeksu, który stanowi, że:

    Grunty stanowiące własność Skarbu Państwa a położone w granicach administracyjnych miast oraz grunty Skarbu Państwa położone poza tymi granicami, lecz włączone do planu zagospodarowania przestrzennego miasta i przekazane do realizacji zadań jego gospodarki, a także grunty stanowiące własność jednostek samorządu terytorialnego lub ich związków mogą być oddawane w użytkowanie wieczyste osobom fizycznym, i osobom prawnym.

    W myśl art. 235 ww. Kodeksu:

    § 1. Budynki i inne urządzenia wzniesione na gruncie Skarbu Państwa lub gruncie należącym do jednostek samorządu terytorialnego bądź ich związków przez wieczystego użytkownika stanowią jego własność. To samo dotyczy budynków i innych urządzeń, które wieczysty użytkownik nabył zgodnie z właściwymi przepisami przy zawarciu umowy o oddanie gruntu w użytkowanie wieczyste.

    § 2. Przysługująca wieczystemu użytkownikowi własność budynków i urządzeń na użytkowanym gruncie jest prawem związanym z użytkowaniem wieczystym.

    Z treści tych przepisów wynika, że użytkowanie wieczyste dotyczy gruntów stanowiących własność Skarbu Państwa, gminy lub związku międzygminnego, oddanych w użytkowanie wieczyste osobom fizycznym lub prawnym, oraz że odrębną własność stanowią budynki wzniesione na gruncie Skarbu Państwa lub gminy przez wieczystego użytkownika.

    Zgodnie z ugruntowanym poglądem, przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nie jest zdarzeniem prawnopodatkowym, które należy utożsamiać z nabyciem, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a stanowi jedynie zmianę tytułu prawnego faktycznego władztwa nad nieruchomością. Nabycie prawa do nieruchomości następuje w chwili zawarcia umowy o ustanowieniu (nabyciu) prawa wieczystego użytkowania.

    Zatem, mając na uwadze powołane wyżej przepisy należy stwierdzić, że przekształcenie prawa wieczystego użytkowania gruntu w prawo własności nieruchomości nie stanowiło nowego nabycia tej nieruchomości.

    Z opisu sprawy wynika, że na prawach wspólności majątkowej małżeńskiej była Pani wraz z mężem użytkownikami wieczystymi gruntu oraz właścicielami budynku mieszkalnego na nim posadowionego. Grunt przekształcił się w prawo własności na podstawie ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów. W dniu 2 lutego 1990 r. zmarł Pani mąż. Spadek po Pani zmarłym mężu odziedziczyła Pani w udziale wynoszącym 1/2 części oraz Państwa syn w udziale wynoszącym 1/2 części. Następnie 13 kwietnia 2021 r. zmarł Pani syn, który nie posiadał zstępnych. Spadek po nim nabyła Pani w całości.

    Wobec powyższego wskazać należy, że z uwagi na fakt, iż przedmiotowa nieruchomość została nabyta przez Panią i Pani męża do majątku objętego wspólnością majątkową małżeńską, nie można wyodrębnić udziałów, które Pani oraz Pani mężowi przysługiwały w chwili nabycia ww. nieruchomości. Z tego względu nie mogła Pani ponownie nabyć udziału w ww. nieruchomości w drodze dziedziczenia po Pani zmarłym mężu.

    W związku z powyższym za datę nabycia przez Panią udziału 1/4 w ww. nieruchomości odziedziczonego w spadku po Pani zmarłym mężu, należy uznać datę nabycia przedmiotowej nieruchomości do ustawowej wspólności majątkowej małżeńskiej (tj. przed 1990 r.), stosownie do art. 10 ust. 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

    W odniesieniu zaś do udziału 1/4 w przedmiotowej nieruchomości nabytego przez Panią w drodze spadku po Pani zmarłym synu należy wskazać, że zgodnie z art. 10 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, należy przyjąć dzień nabycia tego udziału przez Pani syna w drodze dziedziczenia po ojcu, tj. dzień śmierci Pani męża – 2 lutego 1990 r.

    Jak wynika z opisu sprawy, planuje Pani przenieść całą własność nieruchomości, w drodze umowy dożywocia na wieloletnią przyjaciółkę rodziny, w zamian za pomoc i opiekę wraz z prawem dożywotniego zamieszkiwania przez Panią w opisanej nieruchomości.

    Wskazać należy, że dożywocie jest instytucją prawa uregulowaną przepisami ustawy Kodeks cywilny.

    Zgodnie z art. 908 § 1 ustawy Kodeks cywilny:

    Jeżeli w zamian za przeniesienie własności nieruchomości nabywca zobowiązał się zapewnić zbywcy dożywotnie utrzymanie (umowa o dożywocie), powinien on, w braku odmiennej umowy, przyjąć zbywcę jako domownika, dostarczać mu wyżywienia, ubrania, mieszkania, światła i opału, zapewnić mu odpowiednią pomoc i pielęgnowanie w chorobie oraz sprawić mu własnym kosztem pogrzeb odpowiadający zwyczajom miejscowym.

    Zatem charakterystyczną cechą takiej umowy jest ekwiwalentność świadczeń stron tej umowy, przy czym w doktrynie uznaje się, że jest to ekwiwalentność rozumiana w sensie subiektywnym, a nie obiektywnym, co oznacza, że świadczenia stron względem siebie nie muszą mieć tego samego wymiaru ekonomicznego, ustalanego według kryteriów obiektywnych. Podkreślenia wymaga, że tego rodzaju umowy zaliczane są do odpłatnych czynności prawnych, które charakteryzują się tym, że każda ze stron uzyskuje jakąś korzyść majątkową (niekoniecznie w postaci pieniężnej).

    Uwzględniając powyższe, umowa o dożywocie, polegająca na tym, że w zamian za przeniesienie własności nieruchomości nabywca zobowiązał się zapewnić zbywcy dożywotnie utrzymanie – ma charakter umowy wzajemnej, a w konsekwencji – jest czynnością prawną o charakterze odpłatnym, tj. w jej wyniku dochodzi do odpłatnego zbycia nieruchomości.

    Cechą umów odpłatnych jest to, że świadczenie jednej strony umowy znajduje swój odpowiednik w świadczeniu drugiej strony. Jest to sytuacja, gdy każda ze stron umowy uzyskuje ekwiwalent (równoważnik) dla świadczenia własnego. Nie dochodzi więc w takim przypadku do sytuacji, gdy tylko jedna ze stron odnosi korzyść z dokonanego świadczenia, a świadczenie zbywcy nie odbywa się kosztem uszczuplenia własnego majątku. Niewątpliwie w przypadku umowy o dożywocie nie mamy do czynienia z klasycznym przykładem ekwiwalentności świadczeń jak przy umowie sprzedaży, gdzie świadczeniu zbywcy odpowiada uiszczenie ceny przez nabywcę. Nie oznacza to jednak, że przeniesienie własności nieruchomości na podstawie umowy o dożywocie następuje pod tytułem darmym. W zamian za swoje świadczenie zbywca nieruchomości (dożywotnik) uzyskuje bowiem określone świadczenia służące zaspakajaniu jego potrzeb w taki sposób, aby nie musiał on przyczyniać się do zdobywania środków na zaspokojenie niezbędnych wymagań życiowych. Świadczenie dożywotnika ma więc swój odpowiednik (równoważnik) w świadczeniach nabywcy nieruchomości. Nie ma przy tym znaczenia dla kwestii odpłatności to, czy świadczenie nabywcy odpowiada dokładnie wartości nieruchomości. Istotą odpłatności umowy o dożywocie jest bowiem to, że zbywca dokonując przysporzenia nie czyni tego kosztem własnego majątku, albowiem uzyskuje ekwiwalentne świadczenie, posiadające określony wymiar materialny, przejawiający się choćby w zaoszczędzeniu przez zbywcę tych wydatków, które musiałby ponieść w związku z własnym utrzymaniem, gdyby nie doszło do zawarcia umowy o dożywocie.

    Z uwagi na powyższe stwierdzić należy, że w świetle art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych umowa o dożywocie stanowi dla dożywotnika (zbywcy) źródło przychodu z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości, w sytuacji gdy zawarta zostanie przed upływem pięcioletniego terminu liczonego od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie nieruchomości.

    Mając na uwadze przedstawione zdarzenie przyszłe oraz powołane przepisy, wskazać należy, że planowane przez Panią odpłatne zbycie przedmiotowej nieruchomości w części nabytej przez Panią do wspólności majątkowej małżeńskiej oraz w części nabytej przez Panią w spadku po mężu, dla której za datę nabycia przez Panią należy uznać datę jej nabycia do ustawowej wspólności majątkowej małżeńskiej, stosownie do art. 10 ust. 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, nie będzie stanowić źródła przychodu, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i nie będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, ponieważ zostanie dokonane po upływie pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło ich nabycie.

    Także planowane przez Panią odpłatne zbycie przedmiotowej nieruchomości w części nabytej przez Panią w spadku po synu, dla której za datę nabycia przez Panią, zgodnie z art. 10 ust. 5 ww. ustawy, należy przyjąć dzień 2 lutego 1990 r., nie będzie stanowić źródła przychodu, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i nie będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, ponieważ zostanie dokonane po upływie pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło ich nabycie.

    Nie wystąpi u Pani obowiązek zapłaty podatku dochodowego od osób z tytułu zbycia w drodze umowy dożywocia nieruchomości zabudowanej budynkiem mieszkalnym z uwagi na upływ pięcioletniego terminu, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

    Przedstawiając własne stanowisko w sprawie wskazała Pani, że planowana umowa dożywocia, która zostanie zawarta przed upływem pięciu lat od nabycia udziałów w nieruchomości, nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych w stawce 19%, dlatego że zgodnie z ustawą o podatku dochodowym od osób fizycznych nie ma możliwości ustalenia dochodu.

    Mając na uwadze treść Pani stanowiska w sprawie, Pani stanowisko należało uznać za nieprawidłowe, ponieważ w przypadku planowanego zbycia przez Panią przedmiotowej nieruchomości w drodze umowy dożywocia, brak obowiązku zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych z tytułu zbycia udziałów nabytych przez Panią w spadku po mężu i synu wynika z faktu, że upłynął już termin pięciu lat, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a nie z uwagi na niemożność określenia dochodu na zasadach wynikających z ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

    Dodatkowe informacje

    Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

    Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

    Organ podkreśla, że procedura wydawania indywidualnych interpretacji przepisów prawa podatkowego nie podlega regułom przewidzianym dla postępowania podatkowego, czy kontrolnego. Organ wydający interpretacje opiera się wyłącznie na opisie stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego przedstawionego we wniosku – nie prowadzi postępowania dowodowego. Postępowanie w sprawie wydania interpretacji indywidualnej ma na celu wyjaśnienie wątpliwości co do sposobu zastosowania przepisów prawa podatkowego materialnego do określonego stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego. Przedmiotem interpretacji wydanej na podstawie art. 14b ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.) jest sam przepis prawa. Rolą postępowania w sprawie wydania indywidualnej interpretacji przepisów podatkowych nie jest ustalanie stanu faktycznego, stanowi to bowiem domenę ewentualnego postępowania podatkowego. To na podatniku ciąży obowiązek udowodnienia w toku tego postępowania okoliczności faktycznych, z których wywodzi on dla siebie korzystne skutki prawne. Organ nie prowadzi postępowania dowodowego, ograniczając się do analizy okoliczności podanych we wniosku.

    Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

    ·Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pani do interpretacji.

    ·Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

    Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

    1)z zastosowaniem art. 119a;

    2)w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

    3)z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

    ·Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

    Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

    Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

    Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego …. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

    Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

    ·w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

    ·w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

    Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

    Podstawa prawna dla wydania interpretacji

    Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.

    Źródło: System Informacji Celno-Skarbowej EUREKA, https://eureka.mf.gov.pl/

    ikona kłódki
    Treści dostępne dla abonentów IFK Platformy Księgowych i Kadrowych

    Już dziś zamów dostęp
    do IFK Platforma Księgowych i Kadrowych

    • Codzienne aktualności prawne
    • Porady i artykuły z najpopularniejszych czasopism INFOR wraz z bieżącymi wydaniami
    • Bogatą bibliotekę materiałów wideo
    • Merytoryczne dodatki, ściągi, plakaty
    Masz już konto? Zaloguj się
    Kup dostęp
    Powiązane dokumenty
    • Czy przychody z umowy o dzieło należy wliczać do limitu przychodów w działalności nierejestrowanej
    • Jak rozliczać kwoty napiwków płaconych przez klientów kartą
    • Czy pracownikowi przysługuje odprawa rentowa po kilku latach od nabycia prawa do renty
    • Czy zatrzymany zadatek stanowi przychód opodatkowany PIT
    • Jaką stawką ryczałtu opodatkować sprzedaż samochodu wykupionego z leasingu
    • USTAWA z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych Art./§ 10
    ikona zobacz najnowsze Dokumenty podobne
    05.01.2026 Podatki
    Interpretacja indywidualna z dnia 5 stycznia 2026 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0115-KDIT1.4011.895.2025.1.MN
    Czytaj więcej
    05.01.2026 Podatki
    Interpretacja indywidualna z dnia 5 stycznia 2026 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0112-KDIL2-1.4011.901.2025.2.AK
    Czytaj więcej
    05.01.2026 Podatki
    Interpretacja indywidualna z dnia 5 stycznia 2026 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0112-KDSL1-2.4011.646.2025.2.AP
    Czytaj więcej
    05.01.2026 Podatki
    Interpretacja indywidualna z dnia 5 stycznia 2026 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0115-KDIT2.4011.621.2025.2.DT
    Czytaj więcej
    02.01.2026 Podatki
    Interpretacja indywidualna z dnia 2 stycznia 2026 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0115-KDIT2.4011.584.2025.3.KC
    Czytaj więcej
    02.01.2026 Podatki
    Interpretacja indywidualna z dnia 2 stycznia 2026 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0113-KDIPT2-2.4011.982.2025.1.KK
    Czytaj więcej
    02.01.2026 Podatki
    Interpretacja indywidualna z dnia 2 stycznia 2026 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0115-KDIT1.4011.856.2025.1.DB
    Czytaj więcej
    02.01.2026 Podatki
    Interpretacja indywidualna z dnia 2 stycznia 2026 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0112-KDIL2-1.4011.888.2025.2.AK
    Czytaj więcej
    02.01.2026 Podatki
    Interpretacja indywidualna z dnia 2 stycznia 2026 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0113-KDIPT2-1.4011.851.2025.2.RK
    Czytaj więcej
    02.01.2026 Podatki
    Interpretacja indywidualna z dnia 2 stycznia 2026 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0115-KDIT1.4011.892.2025.1.AS
    Czytaj więcej
    02.01.2026 Podatki
    Interpretacja indywidualna z dnia 2 stycznia 2026 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0115-KDIT1.4011.866.2025.1.AS
    Czytaj więcej
    02.01.2026 Podatki
    Interpretacja indywidualna z dnia 2 stycznia 2026 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0115-KDIT1.4011.788.2025.3.MR
    Czytaj więcej
    02.01.2026 Podatki
    Interpretacja indywidualna z dnia 2 stycznia 2026 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0115-KDIT1.4011.851.2025.3.MST
    Czytaj więcej
    02.01.2026 Podatki
    Interpretacja indywidualna z dnia 2 stycznia 2026 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0112-KDIL2-2.4011.786.2025.2.MC
    Czytaj więcej
    02.01.2026 Podatki
    Interpretacja indywidualna z dnia 2 stycznia 2026 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0113-KDWPT.4011.315.2025.3.AMO
    Czytaj więcej
    31.12.2025 Podatki
    Interpretacja indywidualna z dnia 31 grudnia 2025 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0113-KDIPT2-3.4011.795.2025.2.KKA
    Czytaj więcej
    31.12.2025 Podatki
    Interpretacja indywidualna z dnia 31 grudnia 2025 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0112-KDSL1-1.4011.623.2025.3.MK
    Czytaj więcej
    31.12.2025 Podatki
    Interpretacja indywidualna z dnia 31 grudnia 2025 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0112-KDSL1-1.4011.666.2025.3.MK
    Czytaj więcej
    31.12.2025 Podatki
    Interpretacja indywidualna z dnia 31 grudnia 2025 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0115-KDIT2.4011.640.2025.1.MD
    Czytaj więcej
    31.12.2025 Podatki
    Interpretacja indywidualna z dnia 31 grudnia 2025 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0115-KDIT2.4011.606.2025.2.MD
    Czytaj więcej
    31.12.2025 Podatki
    Interpretacja indywidualna z dnia 31 grudnia 2025 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0115-KDIT3.4011.895.2025.1.KP
    Czytaj więcej
    31.12.2025 Podatki
    Interpretacja indywidualna z dnia 31 grudnia 2025 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0113-KDIPT2-1.4011.805.2025.2.DJD
    Czytaj więcej
    30.12.2025 Podatki
    Interpretacja indywidualna z dnia 30 grudnia 2025 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0113-KDIPT2-2.4011.949.2025.5.DA
    Czytaj więcej
    ikona kłódki
    Funkcjonalności dostępne dla abonentów IFK Platformy Księgowych i Kadrowych

    Już dziś zamów dostęp
    do IFK Platforma Księgowych i Kadrowych

    • Codzienne aktualności prawne
    • Porady i artykuły z najpopularniejszych czasopism INFOR wraz z bieżącymi wydaniami
    • Bogatą bibliotekę materiałów wideo
    • Merytoryczne dodatki, ściągi, plakaty
    Masz już konto? Zaloguj się
    Kup dostęp
    • INFOR.PL
    • INFORLEX
    • GAZETA PRAWNA
    • INFORORGANIZER
    • SKLEP
    Copyright © 2026 INFOR PL S.A.