Przychód uzyskany ze zbycia nieruchomości nabytej w wyniku spadku po przodku nie podlega opodatkowaniu, jeżeli nastąpiło po 5 latach od nabycia przez spadkodawcę. Dochód ze zbycia udziałów nabytych przez dział spadku i dożywocie przed 5 laty jest opodatkowany. Spłata kredytu hipotecznego może stanowić własny cel mieszkaniowy, jeżeli zaciągnięto go na wykończenie domu w dawnym majątku wspólnym.
W ramach art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o PIT, dochód uzyskany z odpłatnego zbycia nieruchomości może korzystać ze zwolnienia z opodatkowania pod warunkiem, że przychód uzyskany ze sprzedaży zostanie przeznaczony na własne cele mieszkaniowe zgodnie z określonymi w ustawie warunkami i w przewidzianym terminie.
Skorzystanie z ulgi mieszkaniowej z art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o PIT wymaga, by środki ze sprzedaży nieruchomości były wydatkowane na cele mieszkaniowe po ich uzyskaniu; wydatkowanie oszczędności przed sprzedażą nie uprawnia do zwolnienia.
Zaniechanie poboru podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie rozporządzenia Ministra Finansów dotyczy wyłącznie kredytów mieszkaniowych zabezpieczonych hipoteką, co wymaga wpisu hipoteki w księdze wieczystej. Brak wpisu uniemożliwia skorzystanie z tego zaniechania.
Odpłatne zbycie nieruchomości nabytej w drodze spadku i działu spadku, w przypadku którego wartość majątku nie przekracza pierwotnego udziału spadkowego, nie skutkuje obowiązkiem zapłaty podatku dochodowego, jeśli sprzedaż następuje po upływie 5-letniego terminu, licząc od końca roku kalendarzowego nabycia przez spadkodawcę.
Spłata kredytu hipotecznego, zaciągniętego po dniu uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia nieruchomości, nie kwalifikuje się jako wydatek na własne cele mieszkaniowe do celów ulgi podatkowej na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 131 w zw. z art. 21 ust. 25 pkt 2 lit. a) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Sprzedaż nieruchomości nabytej jako realizacja własnych celów mieszkaniowych przed upływem pięciu lat od zakupu nie prowadzi do utraty zwolnienia podatkowego, jeżeli przychód z wcześniejszego odpłatnego zbycia został w pełni przeznaczony na cele mieszkaniowe w terminie określonym w art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Dochód z odpłatnego zbycia nieruchomości podlega opodatkowaniu, jeśli jej zbycie nastąpiło przed upływem pięciu lat od nabycia w drodze darowizny. Wydatki poniesione na cele mieszkaniowe uprawniają do ulgi tylko wtedy, gdy nieruchomość jest własnością podatnika.
Wydatki na spłatę kredytu hipotecznego zaciągniętego na zbywaną nieruchomość oraz na nabycie lokalu mieszkalnego mogą być uznane za wydatki na własne cele mieszkaniowe, z wyjątkiem nadpłaty kredytu zaciągniętego po sprzedaży, co wyklucza zwolnienie z opodatkowania dochodów uzyskanych ze sprzedaży nieruchomości.
Wydatki na nabycie lokalu niemieszkalnego, choćby następnie przekształconego w lokal mieszkalny, nie spełniają przesłanek art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o PIT w zakresie zwolnienia z podatku dochodu ze sprzedaży poprzedniej nieruchomości mieszkalnej, co wyklucza możliwość ulgi podatkowej.
Przychód ze sprzedaży nieruchomości uzyskanej przed upływem pięciu lat od jej nabycia, który zostanie w całości przeznaczony na cele mieszkaniowe podatnika, korzysta ze zwolnienia określonego w art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, pod warunkiem spełnienia wszystkich przesłanek przewidzianych w przepisach.
Dochody uzyskane ze sprzedaży nieruchomości mogą być zwolnione od podatku dochodowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o PIT, jeśli przychód przeznaczony zostanie na spłatę kredytów hipotecznych na cele mieszkaniowe zaciągniętych przed datą odpłatnego zbycia.
Ponoszenie kosztów spłaty kredytu hipotecznego zaciągniętego wspólnie z małżonkiem na budowę domu na nieruchomości stanowiącej majątek osobisty małżonka nie wypełnia przesłanek do zwolnienia podatkowego w zakresie własnych celów mieszkaniowych, gdy nieruchomość nie jest własnością podatnika.
Umorzenie części wierzytelności z tytułu kredytu hipotecznego może stanowić przychód podatkowy w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o PIT, jednakże, części wierzytelności przeznaczone na zakup lokalu mieszkalnego i modernizację mogą korzystać z zaniechania poboru podatku zgodnie z rozporządzeniem Ministra Finansów, przy spełnieniu przewidzianych w nim warunków.
Wnioskodawca ma prawo do ulgi mieszkaniowej za środki przeznaczone na budowę wspólnego domu, mimo ustanowienia rozdzielności majątkowej i nierównym podziale udziałów, jeśli spełni wymogi art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy PIT.
Wysokość wkładu własnego odpowiadająca zadatkowi na poczet sprzedaży działki stanowi wydatek na cele mieszkaniowe podlegający zwolnieniu podatkowemu; jednak część przewyższająca zadatek, wpłacona przed uzyskaniem pełnej ceny sprzedaży, nie korzysta z tego zwolnienia.
Wynagrodzenie pośrednika związane z odpłatnym zbyciem nieruchomości jest kosztem odpłatnego zbycia, a nie kosztem uzyskania przychodu w rozumieniu art. 22 ust. 6c ustawy o PIT. Natomiast wydatki na ubezpieczenie placu budowy nie stanowią wydatków na cele mieszkaniowe, o których mowa w art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy o PIT.
Podatnik, pragnąc skorzystać z ulgi mieszkaniowej przy sprzedaży nieruchomości nabytej w drodze umowy dożywocia, musi uwzględnić jako koszt podatkowy wyłącznie wydatki faktycznie poniesione na nabycie, z wyłączeniem wartości rynkowej określonej w umowie dożywocia.
Umorzenie przez bank długu w ramach ugody dotyczącej kredytu hipotecznego zaciągniętego na cele mieszkaniowe, uwzględniającego określone przesłanki z rozporządzenia Ministra Finansów, nie prowadzi do powstania zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych.
Umorzenie zadłużenia z tytułu kredytu hipotecznego przeznaczonego na zakup odrębnej nieruchomości w postaci miejsca garażowego stanowi przychód opodatkowany podatkiem dochodowym od osób fizycznych, nie kwalifikując się do zastosowania zaniechania poboru podatku z tytułu kredytów mieszkaniowych.
Umorzenie kredytu na cele mieszkaniowe podlega zaniechaniu poboru podatku tylko w zakresie środków przeznaczonych bezpośrednio na wydatki mieszkaniowe, z wyłączeniem środków przeznaczonych na spłatę niezabezpieczonego hipotecznie kredytu gotówkowego. Tylko część przychodu jest zwolniona z opodatkowania.
Dochód ze sprzedaży nieruchomości nie korzysta ze zwolnienia podatkowego, jeśli do trzech lat od końca roku, w którym zbyto nieruchomość, nie nastąpi przeniesienie jej własności na podatnika w sposób zgodny z art. 21 ust. 1 pkt 131 i art. 21 ust. 25 ustawy o PIT.
Zakup działki budowlanej z zamiarem realizacji inwestycji deweloperskiej przez spółkę celową nie kwalifikuje się jako wydatek na własne cele mieszkaniowe, co wyklucza zastosowanie zwolnienia podatkowego z art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o PIT.
Umorzenie kredytu hipotecznego powoduje powstanie przychodu z innych źródeł, lecz zaniechanie poboru podatku dotyczy wyłącznie części kredytu przeznaczonej na cele mieszkaniowe, zgodnie z art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy o PIT; reszta umorzenia podlega opodatkowaniu.