Umorzenie wierzytelności z zabezpieczonej hipotecznie pożyczki w 2024 r. stanowi przychód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym jako przychód z innych źródeł i nie korzysta z zaniechania poboru podatku według przepisów obowiązujących przed 2025 r.

Umorzenie kredytu hipotecznego zaciągniętego przed 2015 rokiem na jedną inwestycję mieszkaniową podlega zaniechaniu poboru PIT, a zwrócone nienależnie wpłacone kwoty nie są przychodem podlegającym opodatkowaniu.

Nabycie przez cesjonariusza wierzytelności przyszłych podlega opodatkowaniu podatkiem VAT jako usługa dotycząca długów. Nie korzysta ze zwolnienia z art. 43 ust. 1 pkt 38 lub pkt 40 ustawy o VAT, z uwagi na fakt, że czynność przenosi ryzyko niewypłacalności, wpisując się w zakres usług ściągania długów lub faktoringu.

Sprzedaż własnych wierzytelności przez Spółkę w ramach umów faktoringowych stanowi odrębną kategorię przychodu podatkowego, który nie wpływa jako zysk kapitałowy. Wynagrodzenie na rzecz faktorów jest zgodne z przepisami CIT jako koszt pośredni. Przychód ze zbycia wierzytelności może obniżać podstawę minimalnego podatku dochodowego.

Umorzenie wierzytelności oraz zwrot części odsetek od kredytu hipotecznego zaciągniętego na cele mieszkaniowe przed 15 stycznia 2015 r., zabezpieczonego hipoteką, nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych na podstawie rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 r.

Cesja wierzytelności nie podlega opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych, jeżeli nie stanowi czynności prawnej wymienionej w zamkniętym katalogu art. 1 ust. 1 ustawy o PCC, w szczególności umowy sprzedaży.

Zgodnie z art. 24ca ust. 10 pkt 3 ustawy o CIT, spółka może pomniejszyć podstawę opodatkowania podatkiem minimalnym o całość przychodów ze sprzedaży wierzytelności na rzecz instytucji finansowej w ramach faktoringu pełnego, niezależnie od zastosowanej metody obliczania tej podstawy.

Spółka ma prawo pomniejszyć podstawę opodatkowania podatkiem minimalnym o przychody ze sprzedaży wierzytelności na rzecz faktora, również do zera, niezależnie od wybranej metody ustalania tej podstawy, zgodnie z art. 24ca ustawy o CIT.

Konwersja wierzytelności pożyczkowych na kapitał zakładowy spółki nie skutkuje przychodem po stronie pożyczkodawców z tytułu zryczałtowanego podatku dochodowego, który zobowiązywałby spółkę do poboru tego podatku i złożenia deklaracji PIT-8AR.

Umorzenie kredytu hipotecznego powoduje powstanie przychodu z innych źródeł, lecz zaniechanie poboru podatku dotyczy wyłącznie części kredytu przeznaczonej na cele mieszkaniowe, zgodnie z art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy o PIT; reszta umorzenia podlega opodatkowaniu.

Umorzenie przez bank odsetek karnych od zadłużenia przeterminowanego z tytułu zaciągniętego kredytu stanowi przysporzenie majątkowe, skutkujące powstaniem przychodu z innych źródeł u podatnika, podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym, gdyż obejmuje należności wymagalne i naliczone zgodnie z umową kredytową.

Zaniechanie poboru podatku dochodowego od umorzenia kredytu na cele mieszkaniowe oraz zwrot nadpłaconych środków nie skutkują powstaniem przychodu podatkowego, jeśli spełnione są przesłanki rozporządzenia MF o zaniechaniu poboru, a zwracane środki nie przynoszą przysporzenia majątkowego.

Transakcja nabycia wierzytelności podmiotu zagranicznego nie stanowi odpłatnego świadczenia usług podlegającego opodatkowaniu VAT, gdy zakup następuje poniżej wartości nominalnej wierzytelności, odzwierciedlając ich rzeczywistą ekonomiczną wartość na moment sprzedaży, zgodnie z art. 8 ustawy o VAT.

Zwrot nadpłaty kredytu nie stanowi opodatkowanego przychodu, lecz odsetki odliczone w ramach ulgi odsetkowej muszą być doliczone do dochodu w momencie ich zwrotu, niezależnie od czasu ich oryginalnego odliczenia.

Umorzone kwoty wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego uznaje się za przychód w rozumieniu ustawy o PIT, niemniej korzystają one z zaniechania poboru podatku dochodowego na podstawie rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 r. Zwrot nadpłaty nie stanowi przychodu podatkowego.

Konwersja wierzytelności pożyczkowych na akcje w ramach umów CLA powoduje u inwestorów powstanie przychodu z kapitałów pieniężnych. Natomiast umowa SAFE, będąca wkładem pieniężnym, nie skutkuje powstaniem takiego przychodu. PSA ma obowiązek informacyjny, lecz nie jest zobowiązana do poboru podatku dochodowego od inwestorów w przypadku umowy SAFE.

Zapłata dokonana przez komisanta za przeniesienie wierzytelności komisowych skutkuje powstaniem obowiązku podatkowego dla komitenta z tytułu dostawy towarów w modelu sprzedaży komisowej, a komisantowi przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego. Relacje te opierają się na zasadzie kasowej. Przeniesienie wierzytelności w umowie LRD nie stanowi osobnej dostawy towaru bądź usługi.

W przypadku zbycia wierzytelności poza Polską przychodem podatkowym są otrzymane wartości pieniężne z umowy faktoringowej. Korekty przychodów i kosztów uzyskania przychodów dokonuje się na bieżąco. Wynagrodzenie z umowy faktoringowej nie podlega podatkowi u źródła.

Wynagrodzenie (Purchase Fee) za świadczenie usług faktoringu nie korzysta ze zwolnienia z VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 40 ustawy o VAT, lecz podlega opodatkowaniu według stawki podstawowej, co uprawnia do odliczenia VAT naliczonego.

Umorzenie przez bank kwoty zadłużenia związanej z kredytem hipotecznym na inwestycję mieszkaniową uznaje się za przychód z nieodpłatnego świadczenia, który jest zwolniony z opodatkowania na podstawie Rozporządzenia Ministra Finansów z 2022 r., o ile spełnione zostały określone warunki dotyczące zaciągnięcia i umorzenia kredytu.

Umorzenie przez bank kredytu mieszkaniowego, zaciągniętego na cele mieszkaniowe przed 2015 r., stanowi przychód, podlegający zaniechaniu poboru podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie rozporządzenia Ministra Finansów z 11 marca 2022 r. Zaniechanie dotyczy wyłącznie umorzonych kwot, a nie obejmuje innych przychodów uzyskanych w wyniku ugody.

Wniesienie wierzytelności do fundacji rodzinnej, podobnie jak przychody z ich spłaty, są podatkowo neutralne i zwolnione z CIT na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 25 ustawy o CIT, pod warunkiem że fundacja nie prowadzi działalności gospodarczej poza wyznaczonym zakresem.

Przeniesienie wierzytelności w ramach transakcji sekurytyzacyjnej stanowi element kompleksowej usługi opodatkowanej podatkiem VAT, co wyklucza opodatkowanie tej czynności podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

Przeniesienie wierzytelności kredytowych wraz z odpisami na straty kredytowe do ewidencji pozabilansowej jest neutralne na gruncie CIT, nie powodując obowiązku rozpoznania przychodu czy utraty prawa do zaliczania odpisów do kosztów uzyskania przychodów.