Wydatkowanie przychodu uzyskanego ze sprzedaży nieruchomości, zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, na cele mieszkaniowe musi nastąpić z faktycznie uzyskanych środków z tej sprzedaży, nie zaś z innych źródeł finansowych.

W przypadku współwłasności nieruchomości, zwolnienie z podatku od czynności cywilnoprawnych przysługuje tylko wtedy, gdy wszyscy nabywcy spełniają wymagania określone w art. 9 pkt 17 ustawy o PCC; brak spełnienia warunków przez jednego współnabywcę skutkuje brakiem prawa do zwolnienia.

Nabycie wierzytelności dotyczącej wkładu mieszkaniowego związanej ze spółdzielczym lokatorskim prawem do lokalu, nabyte w drodze działu spadku i darowizny, nie podlega zwolnieniu na podstawie art. 9 pkt 17 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, jako że przepis ten dotyczy wyłącznie nabycia określonych praw mieszkaniowych w drodze umowy sprzedaży.

Sprzedaż nieruchomości w cenie obejmującej środki na wygaszenie służebności osobistej nie pomniejsza opodatkowanego przychodu o tę kwotę, gdyż nie jest to koszt uzyskania przychodu. Całość przychodu jest przychodem do opodatkowania, a proporcjonalne zwolnienie przysługuje tylko w zakresie rzeczywiście wydatkowanych środków na własne cele mieszkaniowe.

Wydatek poniesiony na nabycie roszczeń przez umowę cesji nie stanowi wydatku na cele mieszkaniowe uprawniającego do ulgi, zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 131 oraz art. 21 ust. 25 pkt 1 lit. a ustawy o PIT; tylko bezpośrednie nabycie lokalu mieszkalnego kwalifikuje się do zwolnienia podatkowego.

Wydatkowanie całej wartości przychodu ze sprzedaży nieruchomości na nabycie dwóch lokali mieszkalnych, przeznaczonych na zaspokojenie własnych celów mieszkaniowych, kwalifikuje się jako wydatek, który uprawnia do zwolnienia z podatku dochodowego zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Wydatki na spłatę byłego małżonka oraz kredytu hipotecznego, poniesione w związku z uzyskaniem wyłącznej własności lokalu mieszkalnego służącego zaspokajaniu własnych potrzeb mieszkaniowych podatnika, mogą być uznane za wydatki na własne cele mieszkaniowe w kontekście zastosowania zwolnienia podatkowego z art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Zwolnieniem podatkowym, określonym w art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o PIT, objęta jest spłata całości kredytu hipotecznego, w tym odsetek, przez dłużnika solidarnego, nawet jeśli jest współwłaścicielem lokalu. Warunkiem jest przeznaczenie przychodu z odpłatnego zbycia nieruchomości na cele mieszkaniowe w terminie określonym w ustawie.

Przeniesienie środków uzyskanych ze sprzedaży nieruchomości dziedziczonej na nabycie nowego lokalu mieszkalnego, zmotywowane koniecznością zmiany warunków zamieszkania wynikającą z trwałej zmiany sytuacji zawodowej, może pozwalać na zachowanie prawa do ulgi mieszkaniowej, zgodnie z art. 16 ust. 7 pkt 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn.

Skorzystanie z ulgi mieszkaniowej z art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o PIT wymaga, by środki ze sprzedaży nieruchomości były wydatkowane na cele mieszkaniowe po ich uzyskaniu; wydatkowanie oszczędności przed sprzedażą nie uprawnia do zwolnienia.

Dochód z odpłatnego zbycia nieruchomości nabytej w drodze darowizny przed upływem pięciu lat może korzystać ze zwolnienia podatkowego, jeżeli przychód zostanie przeznaczony na własne cele mieszkaniowe, w tym m.in. spłatę pożyczki zaciągniętej na taki cel. Kluczowe jest spełnienie ustawowych wymagań co do terminu i celu wydatkowania środków.

Środki uzyskane ze sprzedaży nieruchomości przed upływem pięciu lat mogą być zwolnione z podatku, jeśli przeznaczone zostaną na spłatę kredytu mieszkaniowego wspólnego majątku, co spełnia warunki art. 21 ust. 1 pkt 131 updof. Rozszerzenie wspólności majątkowej nie stanowi nowego nabycia nieruchomości.

Spłata pożyczki udzielonej przez rodziców na zakup mieszkania, mimo celu mieszkaniowego, nie kwalifikuje się jako wydatek uprawniający do zwolnienia z opodatkowania dochodu z odpłatnego zbycia nieruchomości, zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 131 w związku z art. 21 ust. 25 ustawy o PIT.

Darowizna nieruchomości nabytej na cele mieszkaniowe, dokonana przed upływem pięciu lat, nie pozbawia prawa do zwolnienia podatkowego z art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (dowód zakupu na cele mieszkaniowe).

Sprzedaż nieruchomości nabytej jako realizacja własnych celów mieszkaniowych przed upływem pięciu lat od zakupu nie prowadzi do utraty zwolnienia podatkowego, jeżeli przychód z wcześniejszego odpłatnego zbycia został w pełni przeznaczony na cele mieszkaniowe w terminie określonym w art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Wnioskodawczyni, przeznaczając środki uzyskane ze sprzedaży nieruchomości na zakup dwóch mieszkań, z których jedno będzie częściowo wynajmowane, spełnia warunki zwolnienia podatkowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Zadatek uzyskany w ramach umowy przedwstępnej przed faktycznym zbyciem nieruchomości może uprawniać do zwolnienia podatkowego z tytułu poniesienia wydatków na cele mieszkaniowe, o ile wydatki te odpowiadają przychodowi uzyskanemu na cele określone w art. 21 ust. 25 pkt 1 lit. a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Zaspokojenie własnych potrzeb mieszkaniowych poprzez spłatę kredytu hipotecznego i zakup nowego lokalu ze środków ze sprzedaży nieruchomości nabytej przed 1 stycznia 2026 roku pozwala na zwolnienie z podatku dochodowego od osób fizycznych, zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 131 oraz art. 21 ust. 25 ustawy o PIT.

Dochód uzyskany ze sprzedaży nieruchomości, przeznaczony na spłatę pożyczki zaciągniętej od podmiotu niebędącego bankiem ani spółdzielczą kasą oszczędnościowo-kredytową, której spłata nie spełnia wymogów art. 21 ust. 25 pkt 2 lit. a ustawy o PIT, nie kwalifikuje się do zwolnienia z opodatkowania dochodu na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy.

Termin „nabycie” dla potrzeb art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oznacza uzyskanie prawa własności przez podatnika, a zwolnienie z podatku możliwe jest przy przeznaczeniu przychodu na wskazane cele mieszkaniowe w okresie trzech lat.

Przeznaczenie przychodu uzyskanego ze sprzedaży nieruchomości na spłatę kredytu hipotecznego oraz wydatki na budowę domu, będącego współwłasnością podatnika i służącego zaspokojeniu jego potrzeb mieszkaniowych, uprawnia do skorzystania ze zwolnienia podatkowego zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Gdy podatnik wydatkuje przychód z odpłatnego zbycia nieruchomości na spłatę kredytu zaciągniętego na zakup nowego lokalu mieszkalnego przed sprzedażą, w okresie trzech lat od sprzedaży, dochód ten podlega zwolnieniu z opodatkowania zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o PIT.

Dochody ze sprzedaży nieruchomości mogą być zwolnione z opodatkowania, o ile równowartość przychodu zostanie wydatkowana na cele mieszkaniowe, zgodnie z zamkniętym katalogiem określonym w art. 21 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych; spłata pożyczek od osób fizycznych nie kwalifikuje się do tego zwolnienia.