Zwrot nadpłaconego podatku dochodowego otrzymany od holenderskiego organu podatkowego przez polskiego rezydenta nie stanowi przychodu podlegającego opodatkowaniu w Polsce. O stosowaniu metody zaliczenia proporcjonalnego nie decyduje czas zapłaty i zwrotu podatku, a obligatoryjność odpowiedniego odroczenia kwoty zwróconej w korekcie podatkowej.

1 października 2026 r. weszły w życie zmiany w ustawie z 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (dalej: Ordynacja podatkowa). Ich celem jest poprawa relacji między podatnikami a organami, zwiększenie efektywności działań administracji oraz doprecyzowanie niejasnych dotąd regulacji. Przedstawiamy zestawienie kluczowych modyfikacji wprowadzanych tą nowelizacją.

Rachunek zastrzeżony, którego formalnym posiadaczem jest podmiot trzeci, nie może być uznany za rachunek bankowy podatnika w rozumieniu art. 87 ust. 2 ustawy o VAT, nawet jeśli wnioskodawca jest wyłącznym dysponentem środków; zwrot podatku odbywa się na rachunek podatnika będący jego własnością.

Samorządowa instytucja kultury, niebędąca czynnym podatnikiem VAT i korzystająca z podmiotowych oraz przedmiotowych zwolnień, nie jest uprawniona do obniżenia podatku należnego ani zwrotu podatku naliczonego od wydatków projektowych związanych z działalnością zwolnioną.

Podatnik nie może w jednej deklaracji podzielić kwoty zwrotu nadwyżki podatku VAT naliczonego nad należnym na zwrot na rachunek VAT w terminie 25 dni i jednocześnie zwrot na rachunek rozliczeniowy w terminie 40 lub 60 dni.

Wnioskodawca, jako czynny podatnik VAT, ma prawo do odliczenia VAT naliczonego z faktur od kontrahenta, nawet jeśli rachunek bankowy kontrahenta nie widniał na wykazie podatników VAT, o ile transakcje są rzeczywiste i dotyczą czynności opodatkowanych.

Zgodnie z art. 116 ust. 6 i ust. 9a ustawy o VAT, nabywca produktów rolnych ma prawo do zwiększenia kwoty podatku naliczonego o zryczałtowany zwrot podatku, o ile zapłata następuje na rachunek bankowy nowego posiadacza gospodarstwa rolnego, a potrącenie długów z tytułu zakupionych produktów zakwalifikowane jest jako dopuszczalne potrącenie.

Podatnik ma prawo skorygować zawyżoną stawkę VAT w ewidencji przyjmującej podatki należne, ale korekta musi dotyczyć właściwych okresów rozliczeniowych, ograniczając korektę związaną z bieżącymi okresami deklaracyjnymi.

Dostawa nieruchomości komercyjnej, niebędąca zbyciem przedsiębiorstwa ani zorganizowanej części przedsiębiorstwa, podlega opodatkowaniu podatkiem VAT jako dostawa towarów. Obie strony transakcji muszą złożyć oświadczenie o opodatkowaniu, gdyż wykluczono zwolnienia VAT. Dodatkowo, zbycie budowli poza gruntem traktowane jest jako świadczenie usług.

Gminie, jako czynnym podatnikowi VAT, nie przysługuje prawo do odliczenia ani zwrotu podatku naliczonego związanego z wydatkami inwestycyjnymi na projekt, gdy projekt nie generuje czynności opodatkowanych VAT.

Przychody z tytułu odprawy emerytalnej, nagrody jubileuszowej oraz ekwiwalentu za niewykorzystany urlop, otrzymane przed pierwszą wypłatą emerytury pomostowej, podlegają opodatkowaniu, jeśli przychody te uzyskano przez kobietę przed ukończeniem 60. roku życia, co uniemożliwia skorzystanie ze zwolnienia podatkowego przewidzianego w art. 21 ust. 1 pkt 154 ustawy o podatku dochodowym.

Jednostka samorządu terytorialnego ma prawo do odliczenia podatku naliczonego, gdy inwestycja jest częściowo wykorzystywana do działalności opodatkowanej VAT. Odliczenie to wymaga zastosowania odpowiedniego prewspółczynnika w przypadku nabyć dotyczących działalności mieszanej, zgodnie z przepisami ustawy o VAT.

Gmina nie ma prawa do zwrotu ani odliczenia podatku VAT naliczonego z tytułu wydatków poniesionych na realizację projektu, gdyż powiązane z projektem czynności nie podlegają opodatkowaniu, co oznacza brak umocowania do skorzystania z obniżenia kwoty podatku należnego zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT.

Jednostka samorządu terytorialnego, realizując projekt niezwiązany z czynnościami opodatkowanymi, nie ma prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego ani do zwrotu podatku VAT zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT.

Sprzedaż nieruchomości przez podatnika VAT czynnego nie stanowi zbycia przedsiębiorstwa ani jego zorganizowanej części, chyba że dany zestaw składników majątkowych, w tym obowiązków, tworzy samodzielny zespół zdolny do samodzielnego działania jako przedsiębiorstwo; wówczas transakcja podlega opodatkowaniu VAT.

Sprzedaż przez spadkobierców nieruchomości nabytej z ulgą w podatku od czynności cywilnoprawnych przed upływem 5 lat od nabycia, niezależnie od okoliczności śmierci pierwotnego nabywcy, skutkuje utratą prawa do zwolnienia i obowiązkiem uiszczenia podatku.

Planowana sprzedaż nieruchomości przez podmioty będące czynnymi podatnikami VAT stanowi odpłatną dostawę towarów podlegającą VAT, gdyż nie obejmuje zbycia przedsiębiorstwa ani zorganizowanej części przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 6 pkt 1 ustawy o VAT.

Dostawa nieruchomości w rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług nie stanowi zbycia przedsiębiorstwa ani zorganizowanej części przedsiębiorstwa, a tym samym podlega opodatkowaniu VAT jako odpłatna dostawa towarów na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT.

Czynnym podatnikowi VAT, który planuje wykorzystać nabywaną nieruchomość do celów opodatkowanej działalności gospodarczej, przysługuje prawo do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, o ile spełnione są wszystkie formalne przesłanki, a transakcje są udokumentowane fakturami.

Zryczałtowany zwrot podatku VAT może zostać zwiększony w nawiązaniu do zapłaty dokonanej przez faktora w imieniu nabywcy, pod warunkiem, że prowizja za usługę obsługi sprzedaży rolnych nie jest wliczana w fakturę VAT RR, lecz fakturowana oddzielnie.

Podatnik, który zastosował zawyżoną stawkę VAT wskutek błędu, ma prawo do korekty deklaracji VAT i ubiegania się o zwrot nadpłaty, o ile nadpłata nie prowadzi do bezpodstawnego wzbogacenia. Przepisy krajowe oraz orzecznictwo TSUE umożliwiają taki zwrot, nie narzucając zbadania przeniesienia ciężaru podatku na nabywcę.

Obowiązek doliczenia zwrotu podatku zapłaconego za granicą do dochodu podatnika w ramach proporcjonalnej metody unikania podwójnego opodatkowania wynika z art. 45 ust. 3a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Interpretacja nie uznaje zwrotu za nadpłatę w rozumieniu Ordynacji podatkowej.

Sprzedaż przez Wnioskodawcę działek nabytych w drodze darowizny jako element zarządu majątkiem prywatnym nie skutkuje obowiązkiem rejestracji jako podatnik VAT, o ile czynności te nie noszą cech działalności gospodarczej, oraz nie są związane z profesjonalnym obrotem nieruchomościami.

Transakcja zbycia nieruchomości, obejmująca działki z budynkami i budowlami, nie stanowi zbycia przedsiębiorstwa ani zorganizowanej części przedsiębiorstwa w rozumieniu ustawy o VAT, jest więc opodatkowana VAT jako odpłatna dostawa towarów. Nabywca jest uprawniony do odliczenia naliczonego VAT na podstawie otrzymanej faktury VAT.