Podatnicy mogą modyfikować stawki amortyzacyjne dla środków trwałych poza granicami obecnego roku podatkowego, dokonując zarówno obniżek, jak i przywróceń do stawek z wykazu, wstecz za lata podatkowe, które nie uległy przedawnieniu. Prawo to nie jest ograniczone do roku bieżącego i uwzględnia zarówno zmiany na przyszłość, jak i retrospektywnie.

Przepisy art. 16i ust. 5 ustawy o CIT nie zezwalają na modyfikację stawek amortyzacyjnych wstecznie; zmiany mogą dotyczyć jedynie przyszłych lat podatkowych po ich wprowadzeniu do ewidencji.

Podatnik będący małym przedsiębiorcą zgodnie z art. 22j ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych może zastosować indywidualną stawkę amortyzacyjną oraz okres amortyzacji nie krótszy niż 10 lat dla środków trwałych na obszarach o wysokiej stopie bezrobocia.

Hala napraw pojazdów nietrwale związana z gruntem może być amortyzowana 10% stawką, jeśli sklasyfikowana jest w grupie 8, podgrupie 80, rodzaju 806 KŚT, co znajduje oparcie w art. 22 ust. 1 i 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Samoobsługowa myjnia samochodowa, będąca kompletnym i funkcjonalnym urządzeniem technicznym, stanowi jednorodny środek trwały kwalifikowany jako urządzenie przemysłowe. Pozwala to na stosowanie podwyższonej stawki amortyzacyjnej, przy użyciu współczynnika nieprzekraczającego 1,4, z uwagi na intensywne warunki eksploatacji.

Po wyczerpaniu limitu pomocy publicznej w wyniku ustania zwolnienia podatkowego z CIT, podatnik ma prawo podwyższyć uprzednio obniżone stawki amortyzacyjne zgodnie z art. 16i ust. 5 ustawy o CIT, pod warunkiem, że nie przekraczają one stawek określonych w Wykazie.

Zgodnie z art. 16i ust. 5 ustawy o CIT, obniżenie stawek amortyzacyjnych może nastąpić wyłącznie z początkiem nowego roku podatkowego, z wykluczeniem zmiany dotyczącej lat poprzednich. Retroaktywna korekta stawek amortyzacyjnych w ramach działalności objętej zwolnieniem podatkowym jest niedopuszczalna. Stanowisko wykluczające retroaktywność modyfikacji stawek uznaje się za nieprawidłowe.

Podatnicy są uprawnieni do jednostronnego obniżenia stawek amortyzacyjnych środków trwałych, a także do późniejszego ich podwyższenia do poziomu nie wyższego niż stawki określone w Wykazie, z zastrzeżeniem terminowego wprowadzenia zmian zgodnie z art. 16i ust. 5 ustawy o CIT.

Sieci elektryczne, linie kablowe oraz instalacje grzewcze, służące wyłącznie lub głównie celom technologicznym, prawidłowo klasyfikowane w rodzaju 211 KŚT, podlegają amortyzacji według stawki 10% rocznie, zgodnie z uregulowaniem w wykazie rocznych stawek amortyzacyjnych ustawy o CIT.

Podatnik posiada prawo do zastosowania stawek podwyższonych w amortyzacji środków trwałych, gdy spełnione są przesłanki ich podwyższenia. Podjęcie decyzji o ich użyciu może nastąpić w dowolnym momencie, bez konieczności uprzedniego przywrócenia stawek podstawowych, o ile spełnione są wszystkie warunki przewidziane ustawowo.

Podatnik ma prawo podwyższyć stawki amortyzacyjne do ustalonego współczynnika w dowolnym momencie, gdy tylko spełnione są przesłanki uzasadniające ich użycie, bez konieczności tymczasowego powrotu do stawek podstawowych.

W przypadku nabycia w drodze spadku składników majątku z działalności prowadzonej przez zmarłego przedsiębiorcę, wartość początkową należy określić w wysokości wartości rynkowej z dnia nabycia spadku, niezależnie od amortyzacji stosowanej wcześniej przez spadkodawcę.

Na podstawie art. 16i ust. 5 ustawy o CIT, podatnik ma prawo obniżyć stawki amortyzacyjne dla wybranych środków trwałych poniżej stawek z Wykazu, w tym do 0%, oraz podwyższyć je w kolejnych latach do poziomu nieprzekraczającego stawek określonych w Wykazie.

Na gruncie art. 16i ust. 5 ustawy o CIT zmiana stawek amortyzacyjnych nie może zostać dokonana wstecznie, lecz wyłącznie od miesiąca wprowadzenia środka trwałego do ewidencji lub od pierwszego miesiąca każdego następnego roku podatkowego.

Podatnikom przysługuje prawo do elastycznego stosowania stawek amortyzacyjnych, w tym ich obniżania do 0%, za lata minione, zaś korekta deklaracji CIT-8 jest zgodna z przepisami, o ile mieści się w granicach terminu przedawnienia, zgodnie z art. 16i ust. 1 ustawy o CIT.

W przypadku budynku niemieszkalnego zaklasyfikowanego do rodzaju 109 KŚT, spełniającego przesłanki środka trwałego używanego i ulepszonego, możliwe jest zastosowanie indywidualnej stawki amortyzacyjnej do 33,33% rocznie, zgodnie z art. 22j ust. 1 pkt 3 lit. a) ustawy o PIT.

Budowla nietrwale związana z gruntem może być amortyzowana według stawki 10% jako obiekt wolnostojący z grupy 8 KŚT, zaś korekty błędnej wcześniejszej amortyzacji dokonuje się „wstecz”, przy właściwie wyodrębnionych składnikach środków trwałych.

Podatnik ma prawo do zastosowania indywidualnej stawki amortyzacyjnej dla używanego pojazdu nabytego w drodze cesji leasingu operacyjnego, jeśli wykaże, że przed wykupem był on użytkowany przez innego podmiot przez co najmniej 6 miesięcy, przy czym okres amortyzacji nie może być krótszy niż 30 miesięcy.

Zgodnie z art. 16i ust. 5 ustawy o CIT, nie jest dopuszczalne dokonywanie retrospektywnej korekty stawek amortyzacyjnych za minione okresy podatkowe, ze skutkiem wstecznym. Zmiana stawek może być dokonana wyłącznie od początku kolejnego roku podatkowego, przy czym nie ma możliwości ich modyfikacji w odniesieniu do lat poprzedzających bieżący rok podatkowy.

Podatnik ma uprawnienie do obniżenia stawek amortyzacyjnych nawet bliskich zeru oraz do ich ponownego podwyższenia zgodnie z art. 16i ust. 5 Ustawy o CIT, z uwzględnieniem okresu przedawnienia oraz interpretacji orzecznictwa administracyjnego.

Przyczepa kempingowa, wykorzystywana jako mobilne biuro w działalności gospodarczej, może zostać zaliczona do kosztów uzyskania przychodów, a jej amortyzacja obliczana metodą jednorazową bądź indywidualną, o ile przyczepa nie jest samochodem osobowym, a podatnik spełnia kryteria małego podatnika zgodnie z ustawą o PIT.

Podatnik jest uprawniony do stosowania obniżonych stawek amortyzacyjnych wobec środków trwałych wprowadzonych do ewidencji przed 1 stycznia 2021 roku, które są wykorzystywane w działalności zwolnionej w Specjalnej Strefie Ekonomicznej, z możliwością późniejszego podwyższenia tych stawek do wysokości określonej w Wykazie.

Podatnik ma prawo do obniżenia stawek amortyzacyjnych dla środków trwałych wprowadzonych do ewidencji przed 1 stycznia 2021 r., korekty rozliczeń podatkowych za wcześniejsze okresy są dopuszczalne, pod warunkiem, że nie doszło do przedawnienia zobowiązań.