Przeniesienie własności działki nr 1 w ramach wywłaszczenia stanowi odpłatną dostawę towarów podlegającą VAT, bowiem działka ta była sklasyfikowana jako teren budowlany w planie zagospodarowania przestrzennego, co nie pozwala na zastosowanie zwolnienia od VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10a ustawy o VAT.

Przekazanie nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa w zamian za odszkodowanie korzysta ze zwolnienia z VAT, jeśli od pierwszego zasiedlenia upłynęło więcej niż dwa lata. Obowiązek podatkowy powstaje z chwilą otrzymania odszkodowania.

Dostawa nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa, dokonana w zamian za odszkodowanie, stanowi odpłatną dostawę towarów podlegającą podatkowi VAT. Jednakże, gdy pierwsze zasiedlenie budynku nastąpiło co najmniej 2 lata przed dostawą, możliwe jest zwolnienie z VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy o VAT, obejmujące także grunt zgodnie z art. 29a ust. 8 ustawy.

Odszkodowanie za obniżenie wartości nieruchomości i rewitalizację akustyczną korzysta ze zwolnienia z opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3b tej ustawy, natomiast odszkodowanie za wywłaszczenie nieruchomości przyznane z tytułu ustawy o gospodarce nieruchomościami podlega zwolnieniu na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 29 ustawy.

Dostawa nieruchomości w drodze wywłaszczenia na mocy prawa, w zamian za odszkodowanie, dokonana po upływie dwóch lat od pierwszego zasiedlenia i bez znaczących nakładów na ulepszenia, korzysta ze zwolnienia z VAT zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy o VAT.

Sprzedaż nieruchomości nabytej w drodze darowizny i dziedziczenia podlega zwolnieniu z opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych wtedy, gdy została dokonana w ramach szczególnych zasad nabywania, określonych w przepisach, oraz jeśli nabycie przez spadkodawcę nastąpiło ponad pięć lat przed transakcją.

Dostawa działek nr 1 i 2 w drodze wywłaszczenia korzysta ze zwolnienia z VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy, przy zrealizowanym pierwszym zasiedleniu. Dostawa działki nr 3 nie korzysta ze zwolnień określonych w art. 43 ust. 1 pkt 9, 10 i 2, gdyż naniesienia stanowią własność użytkowników wieczystych, a działka przeznaczona jest pod zabudowę.

Odszkodowanie za wywłaszczenie nieruchomości, wypłacane stosownie do przepisów specustawy drogowej, korzysta ze zwolnienia z podatku dochodowego od osób fizycznych, o ile nieruchomość nie została nabyta w okresie 2 lat przed wszczęciem postępowania wywłaszczeniowego.

Zwrot części wywłaszczonej nieruchomości w zamian za zwaloryzowane odszkodowanie, na rzecz poprzedniego właściciela, stanowi odpłatną dostawę towarów podlegającą opodatkowaniu podatkiem VAT, zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 oraz art. 7 ust. 1 ustawy o VAT.

Zbycie udziałów w nieruchomościach odzyskanych po dekrecie PKWN z 1944 roku, nabytych w drodze spadku, nie stanowi źródła przychodu podlegającego opodatkowaniu, jeżeli od końca roku, w którym spadkodawca nabył nieruchomość, upłynęło pięć lat (art. 10 ust. 5 PDOF).

Dochody odszkodowawcze związanego z wywłaszczeniem działek mieszkaniowych, przeznaczone na fundusz remontowy, podlegają zwolnieniu od CIT; jednak odszkodowanie przeznaczone na zmniejszenie opłat eksploatacyjnych ze strony członków spółdzielni nie korzysta ze zwolnienia wskazanego w art. 17 ust. 1 pkt 44 ustawy o CIT.

Przychód uzyskany z tytułu odszkodowania za wywłaszczenie nieruchomości pod drogę publiczną, nabytej przed ponad dwoma laty oraz za cenę równą lub wyższą niż 50% wysokości odszkodowania, jest zwolniony z opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 29 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Nieodpłatne przekazanie nieruchomości przez Gminę w ramach zrzeczenia się odszkodowania nie stanowi odpłatnej dostawy towarów w rozumieniu art. 7 ust. 1 ustawy VAT i nie podlega opodatkowaniu VAT, gdy Gminie nie przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego z tytułu nabycia tych nieruchomości.

Przeniesienie prawa użytkowania wieczystego działki zabudowanej parkingiem i wiatą śmietnikową korzysta ze zwolnienia z VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy o VAT, natomiast działka niezabudowana, jako teren budowlany, podlega opodatkowaniu.

Przychód uzyskany z odpłatnego zbycia nieruchomości na cele uzasadniające jej wywłaszczenie jest zwolniony z podatku dochodowego, o ile zbycie nastąpiło przed upływem pięciu lat od darowizny, gdy spełnione są warunki przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami.

Dostawa zabudowanych nieruchomości podlega zwolnieniu z VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy o VAT, zaś dostawa niezabudowanych nieruchomości nie podlega zwolnieniu na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 9 lub 2, jako że stanowią one tereny budowlane.

Wywłaszczenie nieruchomości przez gminę na rzecz Skarbu Państwa, w zamian za odszkodowanie, stanowi odpłatną dostawę towarów, która korzysta ze zwolnienia z VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy o VAT, przy czym obowiązek podatkowy powstaje z chwilą otrzymania odszkodowania, zgodnie z art. 19a ust. 5 pkt 1 lit. b ustawy o VAT.

Przeniesienie własności działek o charakterze obiektów liniowych (dróg) w zamian za odszkodowanie, na rzecz podmiotu publicznego, korzysta ze zwolnienia od podatku VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy o VAT, przy spełnieniu warunków zwolnienia dotyczących pierwszego zasiedlenia i braku znaczących ulepszeń.

Odszkodowanie za wywłaszczenie nieruchomości uzyskane na podstawie specustawy drogowej, ani jego część będąca przedmiotem zrzeczenia, nie podlega opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn, jako że nie wchodzi w zakres zamkniętego katalogu tytułów nabycia wymienionych w ustawie o podatku od spadków i darowizn.

Otrzymanie odszkodowań za wywłaszczenie nieruchomości, objętych specustawą drogową, nie powoduje powstania obowiązku podatkowego w zakresie podatku od czynności cywilnoprawnych, ziemszczając się poza jego zakresem przedmiotowym.

Dostawa działek wywłaszczonych jest opodatkowana podatkiem VAT z uwzględnieniem ich zabudowania lub przeznaczenia w mpzp, co determinuje korzystanie ze zwolnienia na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 9 i 10 ustawy o VAT, przy czym wyłączenie dotyczy działek z zabudowaniami należącymi do osób trzecich.

Sprzedaż nieruchomości zamiennej, otrzymanej w ramach odszkodowania za wywłaszczenie, dokonana przed upływem pięciu lat od jej nabycia, stanowi źródło przychodu podatkowego zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Przykładowe dochody z takiej sprzedaży podlegają opodatkowaniu na mocy art. 30e tejże ustawy.

Dostawa wywłaszczonych działek stanowiących tereny budowlane na podstawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego podlega opodatkowaniu VAT, gdyż nie spełnia przesłanek zwolnienia przewidzianych dla dostaw terenów niezabudowanych innymi niż tereny budowlane.

Odszkodowanie otrzymane z tytułu wywłaszczenia na cele drogowe, uzyskane zgodnie z ustawą o gospodarce nieruchomościami, może korzystać ze zwolnienia z podatku dochodowego, o ile nie spełnia warunków ograniczających z art. 21 ust. 1 pkt 29 ustawy PIT, w szczególności dotyczących okresu nabycia nieruchomości.