Ustawa z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych określa zakres obowiązków, jakie spoczywają na płatnikach składek. Przede wszystkim są oni zobowiązani do opłacania należnych składek w ustawowym terminie. Niedopełnienie tej powinności może prowadzić nie tylko do powstania zadłużenia, ale również do zastosowania przez ZUS sankcji przewidzianych przepisami prawa, takich jak m.in. grzywna
Potrąceń z zasiłków z ubezpieczenia społecznego (w tym świadczenia rehabilitacyjnego) należy dokonywać na zasadach przewidzianych w przepisach o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, czyli w tzw. ustawie emerytalnej. Przy ich realizacji należy przestrzegać górnej granicy potrącenia oraz kwoty wolnej od potrąceń. Kwoty wolne od potrąceń z zasiłków zmieniają się wraz ze wzrostem najniższej
Zleceniobiorcy, który nie wykonuje umowy przez cały miesiąc, przysługuje niższa kwota wolna od potrąceń z wierzytelności. W drodze analogii należałoby przyjąć, że kwoty wolne ulegają w tym przypadku obniżeniu jak przy zatrudnieniu na część etatu. Takie stanowisko zajęło Ministerstwo Sprawiedliwości w odpowiedzi z 18 października 2018 r. na pytanie redakcji MPPiU.