Osoba rozwiedziona, samotnie sprawująca wychowanie pełnoletniego dziecka kontynuującego naukę na studiach podyplomowych, ma prawo do preferencyjnego opodatkowania jako osoba samotnie wychowująca dziecko, o ile dziecko nie osiąga dochodów podlegających opodatkowaniu.
Osoba rozwiedziona może skorzystać z preferencyjnego opodatkowania jako samotnie wychowująca dziecko pełnoletnie studiujące, jeżeli faktycznie samodzielnie ponosi ciężar jego wychowywania, a drugi rodzic ogranicza się jedynie do wykonywania obowiązku alimentacyjnego.
Osoba rozwiedziona, która w trakcie roku podatkowego przeszłą na faktyczne samotne wychowywanie dziecka, spełnia kryterium uprawniające do preferencyjnego opodatkowania na zasadach osoby samotnie wychowującej dziecko, o ile całkowicie przejęła opiekę i utrzymanie dziecka od drugiego rodzica.
Osoba pozostająca w związku małżeńskim nie może korzystać z ulgi dla osoby samotnie wychowującej dziecko, jeśli nie posiada orzeczenia sądu o separacji lub rozwodzie, nawet gdy faktycznie samodzielnie wychowuje dziecko w wyniku trwałego rozkładu pożycia.
Osoba pozostająca w separacji, wykonująca władzę rodzicielską i macierzystą aktywnie w wyodrębnionym czasie, może być uznana za samotnie wychowującą dziecko, co pozwala na preferencyjne rozliczenie podatkowe zgodnie z art. 6 ust. 4 ustawy o PIT.
Osoba będąca w separacji faktycznej, bez prawomocnego orzeczenia sądu, nie spełnia przesłanek do uznania za osobę samotnie wychowującą dziecko w kontekście preferencyjnego opodatkowania; ulga prorodzinna przysługuje proporcjonalnie do ustaleń między rodzicami lub w pełni rodzicowi, u którego dzieci mają miejsce zamieszkania.
Osoba pozostająca w związku małżeńskim, która spełnia samodzielnie obowiązki wobec dziecka, ale której małżonek formalnie nie został pozbawiony praw rodzicielskich, nie jest uprawniona do preferencyjnego opodatkowania dochodów jako osoba samotnie wychowująca dziecko, zgodnie z art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Osoba rozwiedziona, prowadząca odrębne gospodarstwo domowe i faktycznie wspierająca dziecko studiujące, nieuzyskujące dochodów, może skorzystać z preferencyjnego opodatkowania dochodów jako osoba samotnie wychowująca dziecko, spełniając warunki wskazane w art. 6 ust. 4c i ust. 4d ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Osoba faktycznie opuszczona przez małżonka, pozostająca w separacji faktycznej i faktycznie wychowująca dziecko samodzielnie, nie korzysta z ulgi rozliczenia jako osoba samotnie wychowująca dziecko, dopóki nie zostanie orzeczona prawnie separacja lub rozwód, zgodnie z art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Nie przysługuje ulga podatkowa dla osób samotnie wychowujących dzieci, jeśli rodzic nie osiągnął formalnego statusu rozwodnika, pozbawienia praw małżonka, czy sądowej separacji – art. 6 ust. 4c ustawy o PIT wymaga ścisłego spełnienia określonych warunków cywilnoprawnych.
Status osoby rozwiedzionej lub z orzeczoną separacją jest konieczny dla uznania za osobę samotnie wychowującą dziecko w rozumieniu art. 6 ust. 4c u.p.d.o.f. Faktyczna separacja i samotne wychowywanie nie są wystarczające bez formalnego orzeczenia. Dochody pełnoletnich dzieci nie niweczą prawa do ulgi, gdy co najmniej jedno dziecko spełnia kryteria alimentacji.