Dochód uzyskany ze sprzedaży nieruchomości przed upływem pięciu lat, przeznaczony na realizację własnych celów mieszkaniowych poprzez nabycie lub spłatę kredytu hipotecznego na zakup domu, korzysta ze zwolnienia podatkowego zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Nabycie lokalu mieszkalnego przez osobę, która wcześniej posiadała udział w nieruchomości z budynkiem w stanie surowym zamkniętym, niezdolnym do użytkowania mieszkalnego, podlega zwolnieniu z PCC na podstawie art. 9 pkt 17 ustawy o PCC.

Zwrot z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych dla osoby nabywającej lokal mieszkalny w stanie odrębnym jest zasadne, jeśli w momencie nabycia nie ma ona żadnego prawa własności ani udziału przekraczającego 50% w prawach określonych w art. 9 pkt 17 ustawy, pod warunkiem, że dotychczasowa budowa domu jest niedokończona i nie spełnia funkcji mieszkalnej.

Nabycie budynku mieszkalnego w drodze dziedziczenia wyklucza możliwość zastosowania zwolnienia z podatku od czynności cywilnoprawnych przy późniejszym zakupie mieszkania, niezależnie od stanu technicznego tego budynku.

Nabycie nieruchomości, które zostało częściowo sfinansowane kredytem hipotecznym, może być uznane za wydatek na własne cele mieszkaniowe zgodnie z art. 21 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, jeśli jego wartość przekracza przychód z odpłatnego zbycia innej nieruchomości.

Podatnik, który uzyskał współwłasność jednorodzinnego budynku mieszkalnego w drodze sukcesji spadkowej, nabywa prawo do ulgi termomodernizacyjnej od daty otwarcia spadku, niezależnie od późniejszego formalnego poświadczenia dziedziczenia.

Nabycie w 2026 r. budynku mieszkalnego jednorodzinnego, przez osoby posiadające wcześniej nieruchomość zabudowaną budynkiem formalnie uznanym za mieszkalny, nie stanowi pierwszego nabycia w rozumieniu art. 9 pkt 17 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, jeżeli brak jest formalno-prawnych przeszkód do użytkowania wcześniej posiadanego budynku.

Dochód uzyskany przez spółdzielnię mieszkaniową z tytułu sprzedaży praw majątkowych wynikających ze świadectw efektywności energetycznej stanowi dochód z innej działalności gospodarczej niż gospodarka zasobami mieszkaniowymi i w konsekwencji nie podlega zwolnieniu od podatku dochodowego od osób prawnych na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 44 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.

Sprzedaż budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z gruntem, dokonana po upływie dwóch lat od pierwszego zasiedlenia w wyniku najmu, korzysta ze zwolnienia z podatku od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy, przy braku znaczących ulepszeń zwiększających wartość o co najmniej 30%.

Zwolnienie podatkowe z art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o PIT stosuje się tylko do przychodów z odpłatnego zbycia nieruchomości wydatkowanych na cele mieszkaniowe po uzyskaniu przychodu ze sprzedaży w ustawowym terminie; wydatki przedmiotowe kwalifikują się do zwolnienia, jeżeli spełniają warunki formalne.

Sprzedaż udziału w nieruchomości przed upływem pięciu lat od nabycia, wykorzystująca przychód na spłatę kredytu hipotecznego, kwalifikuje się do zwolnienia z podatku dochodowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, proporcjonalnie do wydatków na cele mieszkaniowe.

Sprzedaż nieruchomości wykorzystywanych w działalności gospodarczej przez podatnika VAT podlega zwolnieniu z tego podatku, jeżeli nie dokonuje się w ramach pierwszego zasiedlenia ani w okresie krótszym niż dwa lata po nim, zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy o VAT.

Usługi zaklasyfikowane w grupowaniu PKWiU 68.32.11.0 traktowane są jako usługi zarządzania nieruchomościami mieszkalnymi i korzystają ze zwolnienia z podatku VAT zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia, natomiast usługi pod PKWiU 96.09.19.0 stanowią odrębne świadczenia nieobjęte zwolnieniem, ponieważ nie tworzą integralnej całości ekonomicznej z usługami zarządzania.

Kupujący spełniający warunki określone w art. 9 pkt 17 ustawy o PCC, posiadający jedynie udział w nieruchomości mieszkalnej nabyty w drodze dziedziczenia nieprzekraczający 50%, kwalifikuje się do zwolnienia z podatku PCC przy zakupie mieszkania. Obiekty gospodarcze formalnie nieuznane za mieszkalne nie wpływają na użycie tego zwolnienia.

Przychody z odpłatnego zbycia nieruchomości mieszkalnej po upływie pięciu lat od nabycia, nie będącej środkiem trwałym w działalności gospodarczej w momencie sprzedaży, nie podlegają opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Zwrot środków uzyskanych ze sprzedaży mieszkania na budowę domu klasyfikowanego jako rekreacyjny może korzystać ze zwolnienia z podatku dochodowego na mocy art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o PIT, jeśli dom ten faktycznie spełnia funkcję budynku mieszkalnego umożliwiającego całoroczne zamieszkanie.

Sprzedaż działki nr 1 zabudowanej budynkiem mieszkalnym oraz działek nr 2 i 3, zabudowanych ogrodzeniem, korzysta ze zwolnienia z podatku VAT, zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy o VAT, z uwagi na brak pierwszego zasiedlenia w ciągu dwóch lat przed planowaną transakcją.

Sprzedający jest podatnikiem VAT przy zbywaniu nieruchomości traktowanych jako aktywa związane z działalnością gospodarczą. Niezabudowane grunty budowlane w całości podlegają opodatkowaniu VAT. Jeśli budynek nigdy nie został zasiedlony w rozumieniu przepisów, sprzedaż nieruchomości z takim budynkiem nie korzysta ze zwolnienia z VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy o VAT.

Zbycie nieruchomości zakupionej na cele mieszkaniowe przed jego realizacją, w przypadku zmiany sytuacji osobistej, nie pozbawia podatnika prawa do ulgi mieszkaniowej przewidzianej w art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, pod warunkiem że nieruchomość była nabyta z zamiarem zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych.

Budowa ogrodzenia wokół działki nie stanowi wydatku na cele mieszkaniowe zwolnionego z podatku, gdyż nie jest zabiegiem dotyczącym budynku mieszkalnego. Tylko wydatki bezpośrednio dotyczące budynku mogą korzystać z tego zwolnienia.

Odpłatne zbycie budynku mieszkalnego i związanego z nim gruntu, wykorzystywanego do celów działalności gospodarczej, nie jest źródłem przychodu podatkowego w PIT, jeśli zbycie następuje po upływie pięciu lat od jego nabycia lub wybudowania, i nieruchomość nie jest przedmiotem działalności gospodarczej w zakresie obrotu nieruchomościami.

Spłata pożyczki bankowej zaciągniętej na cele mieszkaniowe umożliwia skorzystanie z ulgi podatkowej na mocy art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o PIT, natomiast spłata pożyczki od osób fizycznych nie spełnia wymogów zwolnienia podatkowego.

Dochody spółdzielni mieszkaniowych z tytułu sprzedaży świadectw efektywności energetycznej, będące wynikiem obrotu prawami majątkowymi na giełdzie, nie stanowią dochodów uzyskanych z gospodarki zasobami mieszkaniowymi i jako takie nie podlegają zwolnieniu z podatku dochodowego od osób prawnych na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 44 ustawy o CIT.

Wyodrębnienie lokali w nieruchomości nie stanowi nowego nabycia w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych; tym samym, sprzedaż lokali wyodrębnionych po upływie 5-letniego terminu od nabycia nie podlega opodatkowaniu, jeśli nie jest działalnością gospodarczą.