Planowana sprzedaż udziałów w działkach powstałych z podziału nieruchomości objętej dzierżawą podlega opodatkowaniu VAT. Wnioskodawczyni działa jako podatnik, wykonując czynności gospodarcze, wykraczające poza zwykłe rozporządzenie majątkiem prywatnym.

Sprzedaż udziałów w nieruchomości, będącej przedmiotem wcześniejszej dzierżawy, stanowi działalność gospodarczą podlegającą opodatkowaniu podatkiem VAT, niezależnie od zamiarów właściciela względem majątku prywatnego. Decydujące jest wykorzystanie nieruchomości w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

W przypadku współwłasności nieruchomości, zwolnienie z podatku od czynności cywilnoprawnych przysługuje tylko wtedy, gdy wszyscy nabywcy spełniają wymagania określone w art. 9 pkt 17 ustawy o PCC; brak spełnienia warunków przez jednego współnabywcę skutkuje brakiem prawa do zwolnienia.

Sprzedaż lokali mieszkalnych, ujętych jako towary handlowe, po poniesieniu wydatków przekraczających 30% ich wartości, korzysta ze zwolnienia od VAT zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy o VAT, jako że nie stanowią one ulepszenia w rozumieniu przepisów podatkowych i są poza zakresem definicji pierwszego zasiedlenia.

Nabycie wierzytelności dotyczącej wkładu mieszkaniowego związanej ze spółdzielczym lokatorskim prawem do lokalu, nabyte w drodze działu spadku i darowizny, nie podlega zwolnieniu na podstawie art. 9 pkt 17 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, jako że przepis ten dotyczy wyłącznie nabycia określonych praw mieszkaniowych w drodze umowy sprzedaży.

Podatnik, który kiedykolwiek posiadał nieruchomość mieszkalną za granicą, nie może korzystać ze zwolnienia z PCC, gdy kupuje swoją pierwszą nieruchomość mieszkalną w Polsce, niezależnie od tego, że na dzień transakcji takiego prawa nie posiada.

Wynajem mieszkania i miejsca postojowego klasyfikowany jako PKWiU 68.20.1 uprawnia do zwolnienia z ewidencjonowania sprzedaży przy użyciu kas rejestrujących, pod warunkiem spełnienia warunków wskazanych w rozporządzeniu z dnia 17 grudnia 2024 r., przy braku rejestracji wpływów na kasie w świetle uznania najmu za usługę zarządzania nieruchomościami.

Podatek od czynności cywilnoprawnych (PCC) przy zakupie lokalu mieszkalnego na współwłasność podlega zwolnieniu jedynie wtedy, gdy wszyscy nabywcy spełniają warunki przewidziane w art. 9 pkt 17 ustawy PCC, w tym nie byli wcześniej właścicielami nieruchomości mieszkalnej. Brak spełnienia przez jednego z nabywców tych warunków wyklucza możliwość zwolnienia od podatku transakcji w całości.

Wydatki na spłatę byłego małżonka oraz kredytu hipotecznego, poniesione w związku z uzyskaniem wyłącznej własności lokalu mieszkalnego służącego zaspokajaniu własnych potrzeb mieszkaniowych podatnika, mogą być uznane za wydatki na własne cele mieszkaniowe w kontekście zastosowania zwolnienia podatkowego z art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Odliczenie podatku naliczonego VAT od wydatków na najem lokalu mieszkalnego jest częściowo dopuszczalne, pod warunkiem że lokal służy wyłącznie działalności gospodarczej. Wydatek na lokal użytkowany zarówno do celów gospodarczych, jak i prywatnych, wymaga proporcjonalnego odliczenia zgodnie z udziałem użytkowania w działalności opodatkowanej.

Nabycie przez osobę fizyczną lokalu mieszkalnego w Polsce nie jest zwolnione z PCC, jeśli uprzednio posiadała ona udział w prawie do mieszkania nabyty inną drogą niż dziedziczenie, niezależnie od lokalizacji nieruchomości.

Zwolnienie od podatku od czynności cywilnoprawnych, przewidziane w art. 9 pkt 17 ustawy, przysługuje osobie nabywającej lokal mieszkalny, jeżeli wcześniej posiadany udział nie przekroczył 50% i został nabyty przez dziedziczenie.

Umowa sprzedaży lokalu mieszkalnego w częściach ułamkowych nie podlega zwolnieniu z podatku od czynności cywilnoprawnych, jeżeli choć jeden z nabywców posiadał wcześniej udziały w nieruchomości w innym trybie niż dziedziczenie. Zwolnienie wymaga spełnienia warunków przez wszystkich uczestników transakcji.

W przypadku nabycia przez współkupujących dwóch budynków mieszkalnych, z których jeden wcześniej posiadł nieruchomość mieszkalną, zwolnienie z PCC określone w art. 9 pkt 17 ustawy o PCC nie ma zastosowania, bez względu na indywidualne nieposiadanie innych praw majątkowych przez drugiego kupującego.

Spłata pożyczki udzielonej przez rodziców na zakup mieszkania, mimo celu mieszkaniowego, nie kwalifikuje się jako wydatek uprawniający do zwolnienia z opodatkowania dochodu z odpłatnego zbycia nieruchomości, zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 131 w związku z art. 21 ust. 25 ustawy o PIT.

Zwolnienie z podatku od czynności cywilnoprawnych przy nabyciu nieruchomości jednorodzinnej nie może być stosowane częściowo względem współnabywcy spełniającego warunki, jeśli pozostali nabywcy nie spełniają przewidzianych w ustawie przesłanek, co wyklucza możliwość proporcjonalnego zwolnienia.

W sytuacji, gdy nabycie lokalu mieszkalnego na współwłasność jest dokonywane przez osoby, z których jedna nie spełnia kryteriów zwolnienia z PCC zgodnie z art. 9 pkt 17 ustawy, zwolnienie to nie przysługuje, gdyż obejmuje całą umowę sprzedaży, a nie poszczególne udziały.

Zwolnienie z podatku od czynności cywilnoprawnych przy zakupie lokalu mieszkalnego na współwłasność może być zastosowane tylko wtedy, gdy wszyscy nabywcy spełniają warunki określone w art. 9 pkt 17 ustawy o PCC, a zwolnienie dotyczy całej umowy, nie zaś poszczególnych udziałów.

Zniesienie współwłasności poprzez wyodrębnienie lokalu mieszkalnego, o ile nie zmienia udziału w nieruchomości i następuje bez spłat i dopłat, nie skutkuje nowym nabyciem nieruchomości. Zbycie lokalu po upływie 5-letniego okresu od pierwotnego nabycia udziału w nieruchomości nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Kwota wypłacona na podstawie porozumienia tytułem zwrotu kosztów usunięcia szkody w związku z ukrytą usterką mieszkania stanowi przychód z innych źródeł podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym, z możliwością odliczenia od przychodu odpowiednich kosztów jego uzyskania.

Odpłatne zbycie udziałów w lokalach mieszkalnych, wyodrębnionych z nieruchomości nabytej przez spadkodawcę, nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, jeśli pięcioletni okres od momentu nabycia nieruchomości przez spadkodawcę upłynął bezspornie.

Do zastosowania zwolnienia z podatku od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 9 pkt 17 ustawy o PCC konieczne jest, aby wszyscy współnabywcy spełniali warunki określone w tym przepisie, a nie wyłącznie jeden z nich. Umowa sprzedaży nieruchomości na współwłasność, przy niespełnieniu warunków zwolnienia przez któregoś z kupujących, podlega opodatkowaniu.

Posiadanie przez nabywcę udziału w nieruchomości zabudowanej budynkiem mieszkalnym, bez względu na jego stan techniczny, uniemożliwia zastosowanie zwolnienia z podatku od czynności cywilnoprawnych określonego w art. 9 pkt 17 ustawy o PCC.

Użyczenie lokalu mieszkalnego przez osobę niespokrewnioną skutkuje powstaniem przychodu z tytułu nieodpłatnych świadczeń, podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.