Przychód ze sprzedaży w 2026 r. działki A/4 w części nabytej ponad udział w spadku, w wyniku zniesienia współwłasności w 2025 r., podlega opodatkowaniu zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o PIT, jako że pięcioletni okres posiadania części tej nieruchomości upływa od daty zniesienia współwłasności.

Podstawą opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych w przypadku zniesienia współwłasności orzeczonej sądowo jest wartość rynkowa nabytego udziału ponad poprzedni udział, a nie wartość zasądzonej spłaty.

Odpłatne zbycie nieruchomości w części odpowiadającej udziałowi nabytemu w drodze dożywocia po upływie pięciu lat od nabycia nie podlega opodatkowaniu, natomiast zbycie ponad wartość pierwotnego udziału, nabytego w drodze zniesienia współwłasności, podlega opodatkowaniu, gdyż pięcioletni okres nie minął.

Odpłatne zbycie udziału w nieruchomości nabytej w drodze spadku nie podlega podatkowi dochodowemu od osób fizycznych, jeżeli nabycie nieruchomości przez spadkodawcę miało miejsce ponad pięć lat przed transakcją sprzedaży, a zniesienie współwłasności nie skutkowało przysporzeniem majątkowym.

Sprzedaż nieruchomości nabytej w wyniku zniesienia współwłasności małżeńskiej, odpowiadająca wartości pierwotnego udziału, nie stanowi nabycia ponad ten udział i nie podlega PIT, jeżeli nastąpi po upływie pięciu lat od pierwotnego nabycia do majątku wspólnego małżonków.

Zniesienie współwłasności nieruchomości bez spłat i dopłat między współwłaścicielami nie powoduje powstania obowiązku podatkowego w podatku od czynności cywilnoprawnych, gdyż nie jest to czynność wymieniona w katalogu opodatkowanych czynności określonym w art. 1 ustawy o PCC.

Przy nieodpłatnym zniesieniu współwłasności opodatkowaniu podlega przyrost wartości majątku podatnika. Jeśli podstawa opodatkowania, po uwzględnieniu długów i ciężarów, wynosi zero, nie powstanie zobowiązanie podatkowe.

Odpłatne zbycie udziału w nieruchomości na skutek zniesienia współwłasności przed upływem pięciu lat od daty nabycia, stanowi źródło przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym, zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o PIT. Koszty uzyskania przychodu obejmują jedynie nakłady zwiększające wartość nieruchomości i zapłacony podatek od darowizny.

Odpłatne zbycie nieruchomości nabytej w drodze spadku nie skutkuje powstaniem przychodu, gdy pięcioletni okres, liczony od daty nabycia lub wybudowania nieruchomości przez spadkodawcę, minął przed zbyciem. Podstawa prawną stanowi art. 10 ust. 5 ustawy PIT.

Planowana sprzedaż przez Wnioskodawczynię działki nr 7 w zakresie udziału przekraczającego wartość początkowego udziału spadkowego, nabytego w 2024 r., stanowi źródło przychodu podlegającego opodatkowaniu na podstawie art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a oraz art. 10 ust. 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Zniesienie współwłasności bez spłat i dopłat nie stanowi nabycia w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o PIT, o ile wartość otrzymanych składników majątku nie przekracza posiadanego dotąd udziału, co pozwala na zastosowanie 5-letniego terminu od pierwotnego nabycia dla celu zwolnienia z opodatkowania PIT.

Zniesienie współwłasności nieruchomości bez wzajemnych spłat nie skutkuje nowym nabyciem w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o PIT, o ile wartość nabyta nie przekracza przysługującego wcześniej udziału.

Dochód z nieruchomości zagranicznej podlega opodatkowaniu w Polsce, ale można odliczyć podatek zapłacony za granicą według metody proporcjonalnego odliczenia, pod warunkiem jego faktycznej zapłaty przed złożeniem polskiego zeznania podatkowego.

Odpłatne zbycie nieruchomości w wyniku włączenia do małżeńskiej wspólności majątkowej nie stanowi nabycia w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Upływ pięcioletniego okresu liczy się od momentu nabycia przez małżonka włączającego nieruchomość do wspólności.

Zniesienie współwłasności nieruchomości, które jest nieodpłatne, ekwiwalentne i bez spłat oraz dopłat, nie stanowi nabycia nieruchomości w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy PIT, jeśli wartość otrzymanych składników mieści się w wartości posiadanych uprzednio udziałów. Datą nabycia jest data pierwotnego nabycia przez spadkodawców.

Odpłatne zniesienie współwłasności, przy którym jeden ze współwłaścicieli nabywa rzeczy lub prawa majątkowe ponad swój dotychczasowy udział, skutkuje obowiązkiem podatkowym wyłącznie dla tego nabywcy. Osoba przekazująca udział, która otrzymuje spłatę, nie jest zobowiązana do uiszczenia PCC, o ile nie zwiększa swojego udziału majątkowego.

Otrzymanie ekwiwalentu pieniężnego z tytułu zniesienia współwłasności nieruchomości przed upływem pięciu lat od nabycia udziału tantamount do odpłatnego zbycia, co w świetle art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych stanowi źródło przychodu podlegające opodatkowaniu tym podatkiem.

Zniesienie współwłasności nieruchomości bez spłat za rozliczenie kredytu hipotecznego stanowi nieodpłatne zniesienie współwłasności podlegające podatkowi od spadków i darowizn, lecz obowiązek ten nie tworzy z uwagi na równość wartości udziału i hipoteki. Nie występuje obowiązek podatkowy w PIT z tytułu przychodu, gdyż nie ma odpłatnej czynności.

Zniesienie współwłasności nieruchomości, które odbyło się bez spłat oraz w ramach posiadanych udziałów, nie jest uznawane za nabycie nowego prawa w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o PIT, co skutkuje, że pięcioletni okres zwolnienia od podatku liczony jest od pierwotnego nabycia.

Przychód uzyskany z odpłatnego zbycia nieruchomości nabytej do majątku wspólnego małżonków przed upływem pięciu lat od zniesienia współwłasności nie podlega opodatkowaniu, jeżeli okres ten liczony jest od daty pierwotnego nabycia prawa do lokalu przez zmarłego spadkodawcę w ramach wspólności majątkowej małżeńskiej.

Nieodpłatne zniesienie współwłasności nieruchomości nie skutkuje nowym nabyciem, jeśli wartość uzyskanej części nie przekracza wartości pierwotnego udziału. W takiej sytuacji pięcioletni okres, po którym zbycie nieruchomości zwolnione jest z opodatkowania, liczy się od daty pierwotnego nabycia udziału.

Dochody z odsprzedaży części nieruchomości uzyskane przed upływem pięciu lat od nabycia w wyniku zniesienia współwłasności podlegają opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Niemniej jednak, wydatkowanie tych dochodów na własne cele mieszkaniowe, zgodnie z wymogami ustawy o podatku dochodowym, umożliwia skorzystanie z dostępnego zwolnienia podatkowego.

Zniesienie współwłasności nieruchomości poprzez przyznanie jej jednej osobie fizycznej z obowiązkiem spłaty dla drugiego współwłaściciela, stanowi opodatkowaną VAT dostawę towaru w postaci gruntu, a transakcja nie korzysta ze zwolnienia przewidzianego w ustawie o VAT.

Sprzedaż nieruchomości podlegającej częściowemu zniesieniu współwłasności, której wartość nie odbiegała od pierwotnie nabytego udziału, nie stanowi źródła przychodu podlegającego opodatkowaniu, jeżeli odpłatne zbycie nastąpi po upływie pięcioletniego okresu liczonego od daty pierwotnego nabycia udziałów.