Umorzona kwota wierzytelności z kredytu hipotecznego na cele mieszkaniowe może korzystać ze zwolnienia z poboru podatku dochodowego na podstawie rozporządzenia MF z 11 marca 2022 r., a zwrot nadpłaty kredytu jest neutralny podatkowo.
Umorzenie wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego na cele mieszkaniowe podlega zaniechaniu poboru podatku w zakresie odpowiadającym celom mieszkaniowym, z wyłączeniem wydatków na miejsce postojowe i prowizje. Przewalutowanie kredytu oraz zwrot nadpłaconych rat i kosztów procesu są neutralne podatkowo.
Zaniechanie poboru podatku dochodowego od umorzonego długu z tytułu kredytu hipotecznego jest dopuszczalne, jeśli faktyczne wydatkowanie środków służyło celom mieszkaniowym, nawet gdy kredyt pierwotnie oznaczony był jako konsolidacyjny, pod warunkiem spełnienia szczegółowych przesłanek określonych w rozporządzeniu Ministra Finansów.
Umorzenie wierzytelności z tytułu kredytu konsolidacyjnego, faktycznie przeznaczonego na cele mieszkaniowe, może skorzystać z zaniechania poboru podatku dochodowego od osób fizycznych, zgodnie z rozporządzeniem Ministra Finansów, pod warunkiem spełnienia określonych przesłanek."
Kwota dodatkowa wypłacona w ramach ugody dotyczącej kredytu hipotecznego frankowego nie stanowi przychodu podlegającego opodatkowaniu, gdyż jest jedynie zwrotem nienależnie pobranych wcześniej środków przez bank, niepowodującym trwałego przysporzenia majątkowego.
Umorzenie kredytu mieszkaniowego na cele mieszkaniowe i zwrot nadpłaconych rat przez bank jako działania niegenerujące przychodu podatkowego nie podlegają opodatkowaniu PIT, zgodnie z rozporządzeniem Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 r.; beneficjenci nie muszą uwzględniać tych kwot w zeznaniu rocznym.
Umorzenie kredytu mieszkaniowego w części dotyczącej lokalu mieszkalnego i komórki lokatorskiej korzysta z zaniechania poboru podatku dochodowego. Nie dotyczy to jednak części kredytu na miejsce postojowe, które nie stanowi pomieszczenia przynależnego, zatem od tej części należy zapłacić podatek dochodowy.
Zaniechanie poboru podatku dochodowego od umorzonych wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego może być zastosowane, jeśli hipoteka zostanie ustanowiona przed ugodą. Zwrot kwoty w ramach rozliczenia kredytu nie stanowi przychodu. Umorzenia związane z miejscem postojowym i refinansowaniem kosztów nie podlegają zaniechaniu.
Umorzenie kredytu hipotecznego na cele mieszkaniowe generuje przychód zwolniony z opodatkowania na mocy rozporządzenia Ministerstwa Finansów, natomiast zwrot kosztów związanych z ulgą odsetkową skutkuje koniecznością doliczenia tych kosztów do rozliczenia podatkowego, jeśli doszło do ich odliczenia wcześniej.
Zaniechanie poboru podatku dochodowego od umorzonych wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego jest możliwe wyłącznie w części, w której kredyt został zaciągnięty na wydatki opisane w art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i rozporządzeniu Ministra Finansów.
Zaniechanie poboru podatku dochodowego od przychodu z umorzenia wierzytelności z tytułu kredytu hipotecznego znajdzie zastosowanie wyłącznie do jednej wybranej inwestycji mieszkaniowej, której realizacja była celem kredytu. Kredyt dotyczący dwóch inwestycji uniemożliwia zaniechanie dla całego umorzenia, zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Finansów.
Zaniechanie poboru podatku dochodowego dotyczy wierzytelności z tytułu kredytu hipotecznego przeznaczonego na cele mieszkaniowe w zakresie wskazanym w art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy PIT, w tym na zakup oraz wykończenie mieszkania. Zwrot nadpłaconych rat kredytowych nie stanowi opodatkowanego przychodu, brak przysporzenia majątkowego.
Z tytułu umorzenia wierzytelności z kredytu mieszkaniowego zaciągniętego na własne cele mieszkaniowe, kredytobiorcy nie będą zobowiązani do zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych, pod warunkiem, że spełnione są przesłanki rozporządzenia Ministra Finansów o zaniechaniu poboru podatku.
Umorzenie wierzytelności kredytowej związanej z nabyciem lokalu mieszkalnego kwalifikuje się do zaniechania poboru podatku dochodowego na podstawie rozporządzenia Ministra Finansów, jednakże zaniechanie to nie obejmuje umarzanych kwot dotyczących miejsc postojowych, uznawanych za odrębne nieruchomości.
Umorzona wierzytelność z tytułu kredytu hipotecznego na lokal mieszkalny może podlegać zaniechaniu poboru podatku dochodowego na podstawie rozporządzenia MF, jeżeli spełnia określone warunki. Miejsce postojowe, jako odrębna nieruchomość, nie spełnia tych kryteriów i podlega opodatkowaniu.
Umorzenie kredytu hipotecznego przysługuje zaniechaniu poboru podatku dochodowego od kwot umorzonych, o ile kredyt mieszkaniowy zaciągnięty został na cele mieszkaniowe zgodnie z rozporządzeniem Ministra Finansów. Część kredytu na refinansowanie nie uprawnia do zaniechania, gdyż nie spełnia definicji kredytu mieszkaniowego w rozumieniu ustawy podatkowej.
Umorzenie zadłużenia z tytułu kredytu hipotecznego prowadzi do powstania opodatkowanego przychodu z innych źródeł w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, chyba że zaniechanie poboru podatku przewiduje wyjątek dla części zadłużenia związanej z określonymi wydatkami mieszkaniowymi.
Zawarcie ugody, w ramach której dłużnik zostaje zwolniony z długu, nie powoduje obowiązku zwiększenia podstawy opodatkowania i podatku należnego, o których mowa w art. 89a ust. 4 uVAT, gdyż zwolnienie nie jest równoznaczne z uregulowaniem należności.
Zaniechanie poboru podatku dochodowego odnosi się tylko do takich umorzeń kredytów mieszkaniowych, które pokrywają wydatki bezpośrednio związane z nabyciem nieruchomości na cele mieszkaniowe, z wyłączeniem kosztów dodatkowych takich jak opłaty sądowe za hipoteki.
Hiszpański rezydent podatkowy nie podlega w Polsce ograniczonemu obowiązkowi podatkowemu z tytułu przychodu z ugody kredytowej, a bank nie jest zobowiązany do wystawienia dokumentu IFT-1/IFT-1R, gdyż przychód ten podlega opodatkowaniu wyłącznie w Hiszpanii zgodnie z umową o unikaniu podwójnego opodatkowania.
Przychody z tytułu umorzenia kredytu związanego z działalnością gospodarczą prowadzoną na terytorium Polski przez nierezydenta podatkowego Wielkiej Brytanii stanowią dochód podlegający opodatkowaniu w Polsce w ramach działalności gospodarczej. Zwrot nienależnych świadczeń pieniężnych nie tworzy obowiązku podatkowego, jako że stanowi zwrot własnych środków podatnika.
Zwrócone odsetki, uprzednio odliczone jako ulga, dolicza się do dochodu w roku ich uzyskania bez względu na przedawnienie wcześniejszych zobowiązań. Obowiązek rozliczenia ulgi odsetkowej powstaje z chwilą zwrotu odsetek.
Umorzenie kredytu mieszkaniowego na cele nabycia lokalu mieszkalnego i remontu pozostaje zwolnione z podatku, natomiast zwolnienie nie obejmuje kredytów zaciągniętych na refinansowanie poniesionych kosztów oraz kosztów okołokredytowych.
Umorzenie wierzytelności z tytułu kredytu konsolidacyjnego nieobjęte jest zaniechaniem poboru podatku dochodowego od osób fizycznych, jeśli kredyt ten formalnie nie został udzielony na cele mieszkaniowe, a jedynie de facto na nie przeznaczony.