Posiadanie udziału w nieruchomości mieszkalnej nabytego poza dziedziczeniem wyklucza możliwość skorzystania ze zwolnienia z podatku od czynności cywilnoprawnych przy zakupie pierwszego mieszkania na rynku wtórnym, zgodnie z art. 9 pkt 17 ustawy o PCC.

Nabycie przez osoby fizyczne lokalu mieszkalnego na współwłasność ułamkową może korzystać ze zwolnienia z podatku od czynności cywilnoprawnych określonego w art. 9 pkt 17 ustawy PCC, pod warunkiem, że osoby te nie posiadały wcześniej praw do lokali mieszkalnych.

Zwrot z odpłatnego zbycia lokalu mieszkalnego przeznaczony na cele mieszkaniowe w całości, w szczególności na spłatę kredytu zaciągniętego na jego zakup oraz nabycie nowego lokalu, jest wolny od podatku dochodowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o PIT.

Przychód ze sprzedaży nieruchomości uzyskanej przed upływem pięciu lat od jej nabycia, który zostanie w całości przeznaczony na cele mieszkaniowe podatnika, korzysta ze zwolnienia określonego w art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, pod warunkiem spełnienia wszystkich przesłanek przewidzianych w przepisach.

Zwolnienie z podatku od czynności cywilnoprawnych z tytułu tzw. „pierwszego mieszkania” nie obejmuje udziału w nieruchomości kupionej na współwłasność z osobą posiadającą już nieruchomość, gdy zwolnienia aplikowane są do całego lokalu, a każdy z kupujących spełniać musi ściśle określone warunki prawne.

Sprzedaż przez spadkobierców udziału w nieruchomości, nabytej przez spadkodawcę w 2020 r., dokonana po 31 grudnia 2025 r., nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, gdyż pięcioletni termin przewidziany w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy został zachowany.

W przypadku sprzedaży nieruchomości nabytej w drodze spadku, dla celów podatkowych pięcioletni okres braku opodatkowania przychodu liczy się od końca roku kalendarzowego, w którym nieruchomość została nabyta przez bezpośredniego spadkodawcę.

Odpłatne zbycie nieruchomości po upływie pięciu lat od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie, nie stanowi źródła przychodu podlegającego opodatkowaniu zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Dla celów zwolnienia przewidzianego w art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, moment nabycia nieruchomości przy umowie deweloperskiej jest związany z datą podpisania aktu notarialnego przenoszącego własność, a nie z dniem zawarcia umowy deweloperskiej.

Zakup lokalu mieszkalnego ze środków otrzymanych z odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość, w terminie pięciu lat od wypłaty tego odszkodowania, korzysta ze zwolnienia od podatku od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 9 pkt 3 ustawy o PCC, do wysokości otrzymanego odszkodowania.

Zwolnienie z podatku od czynności cywilnoprawnych, o którym mowa w art. 9 pkt 17 ustawy, nie obejmuje sprzedaży udziału w spółdzielczym własnościowym prawie do lokalu mieszkalnego; zwolnienie dotyczy wyłącznie nabycia całego prawa.

Rozszerzenie wspólności majątkowej małżeńskiej nie jest rozumiane jako nowe nabycie nieruchomości, w związku z tym odpłatne zbycie po upływie pięciu lat od pierwotnego nabycia przez małżonka nie jest źródłem przychodu objętym podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Nabycie nieruchomości w drodze darowizny przez osobę fizyczną jest traktowane jako nowe nabycie w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. W konsekwencji, pięcioletni okres, po którym zbycie nieruchomości nie generuje przychodu podlegającego opodatkowaniu, liczony jest od końca roku kalendarzowego, w którym otrzymano darowiznę, a nie od momentu nabycia przez darczyńców

Koszty nabycia lokalu mieszkalnego od dewelopera, finansowane przychodem ze sprzedaży nieruchomości, spełniają warunki uznania za wydatki na własne cele mieszkaniowe, kwalifikujące do zwolnienia podatkowego z art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o PIT, nawet przy etapowym wykańczaniu i użytkowaniu lokalu.

Zbycie lokalu mieszkalnego po upływie pięciu lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu zostało nabyte, nie powoduje powstania obowiązku podatkowego na podstawie art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

W zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych, potrącenie wzajemnych wierzytelności z tytułu sprzedaży udziału w nieruchomości, dokonane na podstawie przepisów Kodeksu cywilnego, należy uznać za równoważne poniesieniu wydatku na cele mieszkaniowe, uprawniając do ulgi z art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o PIT, gdy przychód ze zbycia zostanie przeznaczony na nabycie nieruchomości na własne cele mieszkaniowe

Przeznaczenie przychodów ze sprzedaży mieszkania na spłatę kredytu zaciągniętego na budowę domu jednorodzinnego, zaspokajającego własne potrzeby mieszkaniowe podatnika, kwalifikuje się jako wydatek na własne cele mieszkaniowe i uprawnia do zwolnienia z opodatkowania dochodów ze sprzedaży nieruchomości na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o PIT.

Zgodnie z interpretacją organu podatkowego, wydatki na nabycie działek gruntowych i lokalu mieszkalnego przed zbyciem poprzedniej nieruchomości, sfinansowane ze środków własnych, nie są wolne od podatku na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o PIT. Zwolnienie przysługuje jedynie dla wydatków pokrytych z przychodów bezpośrednio po zbyciu.

Przeznaczenie przychodu ze sprzedaży nieruchomości na cele mieszkaniowe, nawet przy czasowym wynajmowaniu zakupionego lokalu, uprawnia do ulgi mieszkaniowej według art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, o ile spełnione są inne ustawowe warunki.

Nabycie nieruchomości w drodze licytacji komorniczej na podstawie prawomocnego postanowienia sądu o przysądzeniu podlega opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych na zasadach ogólnych, gdyż wywołuje skutki tożsame z czynnościami cywilnoprawnymi, jak sprzedaż. Obowiązek podatkowy ciąży na kupującym i powstaje z chwilą uprawomocnienia orzeczenia sądu.

Sprzedaż udziału w nieruchomości, nabytego w drodze spadku, jest zwolniona z podatku dochodowego, jeżeli od końca roku, w którym spadkodawca nabył nieruchomość, upłynęło pięć lat.

Sprzedaż nieruchomości nabytej przez przekształcenie ze spółdzielczego prawa lokatorskiego w ciągu pięciu lat od tejże daty stanowi przychód podlegający 19% podatkowi dochodowemu, nawet jeśli część prawa do niej była nabyta jako wkład mieszkaniowy w drodze spadku bądź darowizny.

Dochód uzyskany przez podatnika ze sprzedaży nieruchomości nabytej w drodze darowizny przed upływem pięciu lat od nabycia jest zwolniony z podatku dochodowego, pod warunkiem przeznaczenia go w całości na własne cele mieszkaniowe w terminie przewidzianym ustawą, zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 131 w związku z ust. 25 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Przekształcenie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu w odrębną własność nie stanowi nowego momentu nabycia w kontekście art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a datą nabycia pozostaje data uzyskania pierwotnego prawa, co przy upływie pięciu lat wyklucza opodatkowanie zbycia.