Rewolucyjne zmiany w ustawie o PIP wprowadzają możliwość wydawania decyzji stwierdzających istnienie stosunku pracy oraz przewidują wydawanie interpretacji indywidualnych przez GIP w sprawach dotyczących kwalifikacji danego stosunku prawnego jako stosunku pracy albo stosunku cywilnoprawnego. Zawierają również nowe regulacje dotyczące procesu kontroli, które w znacznej części będą mogły być przeprowadzane

Zgodnie z zapowiedziami głównego inspektora pracy 1 marca 2016 r. rozpoczął się cykl tzw. pierwszych kontroli. W bieżącym roku inspektorzy pracy skontrolują co najmniej 2600 zakładów pracy, które wcześniej nie były kontrolowane przez PIP. Sprawdzane będą mikroprzedsiębiorstwa zatrudniające od 1 do 9 pracowników, małe zakłady pracy, w których stan załogi nie przekracza 49 osób, oraz średnie firmy zatrudniające

Wszyscy pracodawcy podlegają kontroli Państwowej Inspekcji Pracy w zakresie przestrzegania przepisów prawa pracy. Natomiast przedsiębiorcy niebędący pracodawcami, np. na rzecz których praca jest świadczona wyłącznie na umowy cywilnoprawne, mogą być kontrolowani przez PIP tylko w zakresie bhp i legalności zatrudnienia.