Umorzenie kwot kredytu hipotecznego zaciągniętego na cele mieszkaniowe może stanowić przychód w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, z zastrzeżeniem zaniechania poboru podatku dla części kapitału i odsetek, jednak obejmującego wyłącznie koszty niezbędne związane z zawarciem umowy kredytowej, z wyłączeniem kosztów ubezpieczeń.

Zawarcie ugody sądowej, której przedmiotem jest zwrot świadczenia nienależnego, nie skutkuje powstaniem przychodu podlegającego opodatkowaniu, gdy kwota zwrotu nie przewyższa wpłat dokonanych na poczet kredytu oraz odsetki za opóźnienie podlegają zwolnieniu z opodatkowania. Interpretacja potwierdza brak obowiązku podatkowego z tytułu przysporzenia z ugody.

Zawarcie ugody skutkującej nieważnością umowy kredytu hipotecznego umożliwia korektę przychodów podatkowych Banku od odsetek i prowizji za rok, w którym ugoda została zawarta, z wyjątkiem przychodów objętych przedawnieniem. Koszty dodatkowe, takie jak odsetki i koszty procesowe z ugody, nie mogą być uznane za koszty uzyskania przychodów.

Spłata pożyczek rodzinnych ze środków ze sprzedaży nieruchomości nie uprawnia do ulgi mieszkaniowej, gdyż pożyczki te muszą pochodzić z banku lub SKOK-u, zgodnie z wymogami art. 21 ust. 25 pkt 2 lit. a ustawy o PIT.

Zwrot świadczeń w wyniku unieważnienia umowy kredytu nie stanowi przychodu, gdyż służy jedynie restytucji majątku. Odsetki ustawowe za opóźnienie od takich należności są zwolnione z opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 95b ustawy o PIT.

Umorzenie wierzytelności z kredytu mieszkaniowego przeznaczonego na budowę domu skutkuje możliwością zaniechania poboru podatku dochodowego, jednak zaniechanie to nie obejmuje części kredytu wykorzystanego na refinansowanie kosztów mieszkaniowych.

W ramach art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o PIT, dochód uzyskany z odpłatnego zbycia nieruchomości może korzystać ze zwolnienia z opodatkowania pod warunkiem, że przychód uzyskany ze sprzedaży zostanie przeznaczony na własne cele mieszkaniowe zgodnie z określonymi w ustawie warunkami i w przewidzianym terminie.

Kwota uzyskana w wyniku ugody z bankiem, będąca zwrotem nadpłaconych środków z tytułu spłaty rat kredytowych, nie stanowi przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, ponieważ nie realizuje znamion definitywnego przysporzenia majątkowego.

Kwota wypłacona w ugodzie jako częściowy zwrot nadpłaty kredytu hipotecznego nie stanowi przychodu w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych i tym samym nie podlega opodatkowaniu.

W przypadku unieważnienia umowy kredytowej hipoteka nie stanowi ciężaru pomniejszającego podstawę opodatkowania w podatku od spadków i darowizn. Ponadto, spłata zadłużenia solidarnie przez jednego współkredytobiorcę nie pomniejsza podstawy opodatkowania darowizny udziału w nieruchomości.

Wydatkowanie przychodu z odpłatnego zbycia nieruchomości na spłatę kredytu oraz montaż instalacji fotowoltaicznej może być uznane za realizację własnych celów mieszkaniowych, co uprawnia podatnika do skorzystania ze zwolnienia podatkowego zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o PIT.

Zaniechanie poboru podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie rozporządzenia Ministra Finansów dotyczy wyłącznie kredytów mieszkaniowych zabezpieczonych hipoteką, co wymaga wpisu hipoteki w księdze wieczystej. Brak wpisu uniemożliwia skorzystanie z tego zaniechania.

Umorzenie kapitału kredytu mieszkaniowego zaciągniętego przed dniem 15 stycznia 2015 r., na jedną inwestycję mieszkaniową, objęte jest zaniechaniem poboru podatku dochodowego, jeśli dotyczy wydatków wskazanych w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych; ulga nie przysługuje, gdy podatnik skorzystał z niej wcześniej.

Kwota umorzonej wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego służącego jednemu celowi mieszkaniowemu nie podlega opodatkowaniu z uwagi na zaniechanie poboru podatku dochodowego, według Rozporządzenia Ministra Finansów. Zwrot nienależnej nadpłaty rat kredytu nie stanowi zaś przychodu podatkowego.

Zwrot środków uiszczonych na podstawie uznanej za nieważną umowy kredytowej oraz odsetki za zwłokę w ich zwrocie nie stanowią opodatkowanego przychodu na gruncie podatku dochodowego od osób fizycznych, gdy nie powodują definitywnego przysporzenia majątkowego.

W zakresie umorzenia wierzytelności kredytowej dla celów niemieszkaniowych (budynek gospodarczy i usługowy), umorzenie stanowi przychód podlegający opodatkowaniu. Przychody uzyskane z nadpłaty kredytu, jako sama zwrotność, są neutralne podatkowo i nie podlegają opodatkowaniu.

Środki zwrócone jako rekompensata za nadpłacone raty nie stanowią przychodu podatkowego, natomiast umorzenie zadłużenia z tytułu kredytu konsolidacyjnego, częściowo dotyczące kilku inwestycji mieszkaniowych, tylko w części korzysta z zaniechania poboru podatku i jest częściowo opodatkowane.

Odsetki ustawowe zasądzone z tytułu opóźnienia w zwrocie świadczeń wynikających z nieważnej umowy kredytu hipotecznego są wolne od podatku dochodowego od osób fizycznych zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 95b ustawy o PIT.

Umorzenie wierzytelności oraz zwrot części odsetek od kredytu hipotecznego zaciągniętego na cele mieszkaniowe przed 15 stycznia 2015 r., zabezpieczonego hipoteką, nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych na podstawie rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 r.

Umorzenie wierzytelności w związku z zawarciem pozasądowej ugody z bankiem w zakresie kredytu waloryzowanego kursem CHF stanowi przychód podatkowy dla podatnika w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, kwalifikowany do źródła z art. 10 ust. 1 pkt 9, z zastrzeżeniem możliwości zaniechania poboru podatku na podstawie odrębnych przepisów.

Zaniechanie poboru podatku dochodowego od umorzonych kwot kredytu mieszkaniowego ma zastosowanie, gdy kredyt zaciągnięty przed 15 stycznia 2015 r. był przeznaczony na jedną inwestycję mieszkaniową i zabezpieczony hipotecznie. Zaniechanie nie obejmuje umorzenie kredytów konsumpcyjnych, które nie były zabezpieczone hipoteką.

Umorzenie wierzytelności z tytułu kredytu konsolidacyjnego stanowi przychód, a zaniechanie poboru podatku dotyczy wyłącznie części związanej z kredytem mieszkaniowym zabezpieczonym hipoteką oraz nakierowanym na cele określone w art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Przychód z tytułu umorzenia części kredytu denominowanego w walucie obcej powinien być przeliczony na złote polskie stosując kurs średni NBP z dnia poprzedzającego dzień uzyskania przychodu, nawet jeśli realne operacje kredytowe wykonywane były w PLN.

Umorzenie części zobowiązania kredytowego przez bank na rzecz rezydenta Szwajcarii, z tytułu kredytu hipotecznego zaciągniętego w Polsce, nie stanowi dochodu podlegającego opodatkowaniu w Polsce zgodnie z umową o unikaniu podwójnego opodatkowania pomiędzy Polską a Szwajcarią.