Kara umowna potrącona z wynagrodzenia nie obniża podstawy opodatkowania podatkiem VAT, gdyż nie jest rabatem ani opustem związanym ze świadczeniem usługi; obciążenie karą wynika z niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania umownego.
Kara umowna poniesiona z tytułu odstąpienia od umowy nie stanowi kosztu uzyskania przychodów, gdy jej poniesienie wynika z działań i zawinienia podatnika, co nie pozwala na uznanie tego wydatku za celowy w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy o CIT.
Kary umowne zapłacone za opóźnienia w dostawach wynikające ze specyfiki branży oraz okoliczności niezależnych od podatnika mogą być zaliczone do kosztów uzyskania przychodów na podstawie art. 15 ust. 1 ustawy CIT, gdyż nie mieszczą się w wyłączeniach z art. 16 ust. 1 pkt 22 CIT, przy założeniu racjonalności i związku z działalnością gospodarczą.
Kara umowna zapłacona przez podatnika w wyniku własnej decyzji gospodarczej nie może być uznana za koszt uzyskania przychodów, jeśli wynika z braku odpowiedniej analizy prawidłowej realizacji warunków umowy oraz stanowi obszar ryzyka przedsiębiorcy.
Kara umowna za nieterminowe wykonanie usług, nieobjęta katalogiem wyłączeń art. 23 ust. 1 PIT, może stanowić koszt uzyskania przychodu, jeżeli służy zachowaniu lub zabezpieczeniu źródła przychodów, szczególnie gdy opóźnienie wynika z siły wyższej.
Kara umowna za nieterminową realizację umowy nie stanowi kary za wadliwe wykonanie usługi i może zostać zaliczona do kosztów uzyskania przychodu, o ile służy zabezpieczeniu źródła przychodów i nie została wyłączona przez inne przepisy podatkowe.
Świadczenia mające charakter kara umownej nie są zwolnione z podatku, gdyż nie mają waloru odszkodowawczego i podlegają opodatkowaniu jako przychód z innych źródeł, podobnie jak odsetki, podczas gdy zwrot kosztów sądowych jest zwolniony tylko w części odpowiadającej kosztom poniesionym.
Kary umowne za opóźnienie w odbiorze budynków i przeniesieniu własności, nie wynikające z wadliwości, stanowią koszty uzyskania przychodów, podlegająco zaliczeniu w dacie ujęcia księgowego, jako koszty inne niż bezpośrednio związane z przychodami.
Kary umowne i odszkodowania poniesione z tytułu niezawinionej utraty, uszkodzenia przesyłki i nieterminowego dostarczenia towarów mogą być zaliczone jako koszty uzyskania przychodu. Wyłączenie z kosztów podatkowych przewidziane w art. 16 ust. 1 pkt 22 ustawy o CIT nie dotyczy takich odszkodowań, jeżeli ich poniesienie ma na celu zabezpieczenie lub zachowanie źródła przychodów.
W sytuacji wykazywania straty przez Szpital, wydatki niestanowiące kosztów uzyskania przychodów nie generują obowiązku podatkowego; jednak przy osiągnięciu dochodu, wydatki nie uznane za statutowe podlegają opodatkowaniu.
Kary umowne za opóźnienie w wykonaniu obowiązków gwarancyjnych, odsetki ustawowe od tych kar oraz koszty sądowe związane z działalnością gospodarczą, o ile nie dotyczą wadliwości towarów bądź usług, mogą zostać zaliczone do kosztów uzyskania przychodów zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.
Wydatki na kary umowne związane z bieżącą działalnością gospodarczą, mimo sankcyjnego charakteru, mogą nie być uznane za wydatki niezwiązane z działalnością gospodarczą, o ile wykazują związek z prowadzoną działalnością. Kary pieniężne nakładane w trybie administracyjnym, wskazujące na zaniedbania, mogą być traktowane jako wydatki niezwiązane z działalnością gospodarczą i podlegają opodatkowaniu ryczałtem
Kara umowna za nieterminowe dostarczenie dokumentacji, związaną ze zwiększeniem ceny nieruchomości, stanowi wynagrodzenie za odpłatne świadczenie usług podlegające opodatkowaniu podatkiem VAT, gdyż wiąże się z realizacją umownych zobowiązań oraz nie jest klasyfikowana jako odszkodowanie według Kodeksu cywilnego.
Kara umowna za opóźnienie w realizacji umowy, wynikła z przyczyn niezależnych od podatnika, jeśli nastąpiła z dochowaniem należytej staranności, może zostać uznana za koszt uzyskania przychodu według art. 15 ust. 1 ustawy o CIT.
Kary umowne za naruszenie zakazu konkurencji oraz rekompensaty za przejęcie pracowników, będące wynagrodzeniem za świadczenie usług, podlegają opodatkowaniu podatkiem VAT i uprawniają do odliczenia podatku naliczonego.
Płatność określona jako kara umowna w przypadku odmowy przyjęcia zwrotu produktów refundowanych nie stanowi wynagrodzenia za usługę ani odszkodowania pozostającego poza zakresem VAT, lecz ekonomicznie równa się obniżeniu ceny towarów, wpływając na podstawę opodatkowania podatkiem VAT.
Kary umowne mogą być alokowane do źródła przychodów podlegającego opodatkowaniu lub zwolnieniu stosując klucz przychodowy, o którym mowa w art. 15 ust. 2 i 2a u.p.d.o.p., jeżeli przypisanie ich do konkretnego źródła przychodu jest niemożliwe.
Kara umowna zapłacona przez podatnika za odstąpienie od umowy, związana z redukcją wydatków operacyjnych, nie stanowi kosztu uzyskania przychodów, o ile nie można wykazać jej bezpośredniego związku z osiągnięciem lub zabezpieczeniem przychodów podatkowych w rozumieniu art. 22 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Kwota uzyskana z tytułu kary umownej na podstawie aktu notarialnego, nie stanowi odszkodowania i podlega opodatkowaniu jako przychód z innych źródeł zgodnie z ustawą o podatku dochodowym od osób fizycznych, art. 20 ust. 1 w związku z art. 10 ust. 1 pkt 9.
Jeżeli należność z faktury, zawierającej towary lub usługi z załącznika nr 15 do ustawy o VAT, uiszcza się po potrąceniu kar umownych, mechanizm podzielonej płatności obowiązuje dla pozostałej kwoty, a VAT należy wyliczyć proporcjonalnie.
Kary umowne za opóźnienie w wykonaniu obowiązków gwarancyjnych oraz związane z nimi odsetki, a także koszty procesu sądowego, nie mogą być zaliczone do kosztów uzyskania przychodów zgodnie z art. 16 ust. 1 pkt 22 ustawy o CIT, jako wynikające z nienależytego wykonania zobowiązań, nawet jeśli nie dotyczą wadliwości głównego świadczenia.
Odszkodowanie za szkody w środku trwałym zwolnione z PIT podlega, gdyś ww. warunki z art. 21 ust. 1 pkt 29b u.p.d.o.f. spełniono, w tym wydatkowano na remont w określonym czasie.
Transfer pieniężny między stronami umowy zakupu energii a Kontrahentem stanowi wynagrodzenie za usługi i podlega opodatkowaniu VAT. Zarówno płatność od Spółki na rzecz Kontrahenta, jak i odwrotnie, wymaga wystawienia faktury VAT, a Spółce przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego. Transfery te nie są traktowane jako kary umowne w rozumieniu art. 471 i 483 Kodeksu cywilnego.
Świadczenie rzeczowe wykonane w zamian za zwolnienie z długu w postaci kary umownej stanowi odpłatne świadczenie usług podlegające opodatkowaniu VAT.