Przeniesienie własności niezabudowanej nieruchomości przez jednostkę samorządową na rzecz Skarbu Państwa w zamian za odszkodowanie, nawet przy wykorzystywaniu wyłącznie dla działalności zwolnionej z VAT, nie kwalifikuje się do zwolnienia z podatku od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy o VAT, gdy nabycie nieruchomości pierwotnie nie podlegało opodatkowaniu VAT.

Odszkodowanie z tytułu wywłaszczenia nieruchomości, nabytej nieodpłatnie, podlega zwolnieniu z podatku dochodowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 29 ustawy o PIT, mimo iż nabycie miało miejsce w ciągu 2 lat przed rozpoczęciem postępowania wywłaszczeniowego.

Nabycie lokalu mieszkalnego ze środków pochodzących z odszkodowania za wywłaszczone nieruchomości, dokonane w ciągu pięciu lat od otrzymania odszkodowania i do jego wysokości, przez uprawnionego byłego właściciela, jest zwolnione z podatku od czynności cywilnoprawnych zgodnie z art. 9 pkt 3 lit. a ustawy.

Odszkodowanie za wywłaszczenie nieruchomości nabytej w okresie 2 lat przed wszczęciem postępowania, przy cenie nabycia niższej o co najmniej 50% od odszkodowania, nie korzysta ze zwolnienia z podatku dochodowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 29 ustawy o PIT.

Przeniesienie prawa własności garażu z nakazu organu władzy publicznej, za które wypłacono odszkodowanie, stanowi dostawę towaru w rozumieniu ustawy o VAT, jednak korzysta ze zwolnienia z opodatkowania podatkiem VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10, ze względu na spełnienie warunków dotyczących odstępu od pierwszego zasiedlenia.

Odszkodowania zasądzone wnioskodawczyni za szkody związane z ograniczeniem sposobu korzystania z nieruchomości oraz wywłaszczenie podlegają, zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 3b i 29 u.p.d.o.f., zwolnieniu z opodatkowania, o ile nie spełniają warunków wykluczających to zwolnienie.

Przeniesienie własności działki nr A/6 z budynkiem letniskowym z nakazu organu w zamian za odszkodowanie stanowi odpłatną dostawę towarów podlegającą VAT. Dostawa ta jest jednak zwolniona z opodatkowania na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy o VAT, ze względu na upływ czasu od pierwszego zasiedlenia.

Dostawa gruntów niezabudowanych, które nie stanowią terenów budowlanych w rozumieniu ustawy o VAT, podlega zwolnieniu od opodatkowania podatkiem VAT, gdyż ich przeznaczenie na dzień wywłaszczenia było zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego inne niż budowlane.

Dostawa działki nr 1, zabudowanej budowlami, w drodze wywłaszczenia za odszkodowaniem na rzecz Skarbu Państwa, podlega zwolnieniu od podatku od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 VAT, ponieważ nie jest dokonana w ramach pierwszego zasiedlenia, a od pierwszego zasiedlenia upłynęły ponad dwa lata.

Dostawa nieruchomości w drodze wywłaszczenia na rzecz Skarbu Państwa, obejmująca budowlę w postaci drogi powiatowej niebędącą przedmiotem pierwszego zasiedlenia w okresie dwóch lat przed sprzedażą, może korzystać ze zwolnienia z VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy o VAT.

Wywłaszczenie działek nabytych przed 2015 rokiem nie rodzi obowiązku zwrotu podatku od czynności cywilnoprawnych, lecz uszczuplenie gospodarstwa rolnego na mocy umowy sprzedaży w okresie 5 lat od nabycia, nawet z rąk instytucji publicznych, skutkuje zwrotem pomocy de minimis w zakresie zwolnień warunkowych.

Zbycie części nieruchomości przeznaczonej na realizację inwestycji drogowej nie spowoduje utraty prawa do zwolnienia z podatku od czynności cywilnoprawnych, z którym związane było nabycie działek w 2004 r., lecz utrata zwolnienia może wystąpić w związku z niedotrzymaniem warunków zwolnienia w przypadku działek nabytych w ciągu ostatnich pięciu lat (2025 r.).

Odszkodowanie za wywłaszczone działki nr 3, objęte planem zabudowy, podlega VAT. Działki nr 6 i 7 mające status budowli korzystają ze zwolnienia z VAT (art. 43 ust. 1 pkt 10), a odszkodowanie za pozostałe działki niezabudowane korzysta ze zwolnienia z VAT (art. 43 ust. 1 pkt 9).

Przeniesienie własności działki nr 1 w ramach wywłaszczenia stanowi odpłatną dostawę towarów podlegającą VAT, bowiem działka ta była sklasyfikowana jako teren budowlany w planie zagospodarowania przestrzennego, co nie pozwala na zastosowanie zwolnienia od VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10a ustawy o VAT.

Przekazanie nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa w zamian za odszkodowanie korzysta ze zwolnienia z VAT, jeśli od pierwszego zasiedlenia upłynęło więcej niż dwa lata. Obowiązek podatkowy powstaje z chwilą otrzymania odszkodowania.

Dostawa nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa, dokonana w zamian za odszkodowanie, stanowi odpłatną dostawę towarów podlegającą podatkowi VAT. Jednakże, gdy pierwsze zasiedlenie budynku nastąpiło co najmniej 2 lata przed dostawą, możliwe jest zwolnienie z VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy o VAT, obejmujące także grunt zgodnie z art. 29a ust. 8 ustawy.

Odszkodowanie za obniżenie wartości nieruchomości i rewitalizację akustyczną korzysta ze zwolnienia z opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3b tej ustawy, natomiast odszkodowanie za wywłaszczenie nieruchomości przyznane z tytułu ustawy o gospodarce nieruchomościami podlega zwolnieniu na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 29 ustawy.

Dostawa nieruchomości w drodze wywłaszczenia na mocy prawa, w zamian za odszkodowanie, dokonana po upływie dwóch lat od pierwszego zasiedlenia i bez znaczących nakładów na ulepszenia, korzysta ze zwolnienia z VAT zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy o VAT.

Sprzedaż nieruchomości nabytej w drodze darowizny i dziedziczenia podlega zwolnieniu z opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych wtedy, gdy została dokonana w ramach szczególnych zasad nabywania, określonych w przepisach, oraz jeśli nabycie przez spadkodawcę nastąpiło ponad pięć lat przed transakcją.

Dostawa działek nr 1 i 2 w drodze wywłaszczenia korzysta ze zwolnienia z VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy, przy zrealizowanym pierwszym zasiedleniu. Dostawa działki nr 3 nie korzysta ze zwolnień określonych w art. 43 ust. 1 pkt 9, 10 i 2, gdyż naniesienia stanowią własność użytkowników wieczystych, a działka przeznaczona jest pod zabudowę.

Odszkodowanie za wywłaszczenie nieruchomości, wypłacane stosownie do przepisów specustawy drogowej, korzysta ze zwolnienia z podatku dochodowego od osób fizycznych, o ile nieruchomość nie została nabyta w okresie 2 lat przed wszczęciem postępowania wywłaszczeniowego.

Zwrot części wywłaszczonej nieruchomości w zamian za zwaloryzowane odszkodowanie, na rzecz poprzedniego właściciela, stanowi odpłatną dostawę towarów podlegającą opodatkowaniu podatkiem VAT, zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 oraz art. 7 ust. 1 ustawy o VAT.

Zbycie udziałów w nieruchomościach odzyskanych po dekrecie PKWN z 1944 roku, nabytych w drodze spadku, nie stanowi źródła przychodu podlegającego opodatkowaniu, jeżeli od końca roku, w którym spadkodawca nabył nieruchomość, upłynęło pięć lat (art. 10 ust. 5 PDOF).

Dochody odszkodowawcze związanego z wywłaszczeniem działek mieszkaniowych, przeznaczone na fundusz remontowy, podlegają zwolnieniu od CIT; jednak odszkodowanie przeznaczone na zmniejszenie opłat eksploatacyjnych ze strony członków spółdzielni nie korzysta ze zwolnienia wskazanego w art. 17 ust. 1 pkt 44 ustawy o CIT.