Podstawę opodatkowania przy zniesieniu współwłasności nieruchomości, zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 5 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, stanowi wartość rynkowa udziału nabytego ponad udział we współwłasności, a nie wysokość spłaty współwłaściciela.

Zniesienie współwłasności nieruchomości i spłata udziału mieszcząca się w przysługującym spadkobiercy udziale w spadku, dokonane po pięciu latach od nabycia, nie stanowi źródła przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, na podstawie art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy.

Odpłatne zniesienie współwłasności, przy którym jeden ze współwłaścicieli nabywa rzeczy lub prawa majątkowe ponad swój dotychczasowy udział, skutkuje obowiązkiem podatkowym wyłącznie dla tego nabywcy. Osoba przekazująca udział, która otrzymuje spłatę, nie jest zobowiązana do uiszczenia PCC, o ile nie zwiększa swojego udziału majątkowego.

Odpłatne zniesienie współwłasności nieruchomości, dokonane w formie renty dożywotniej jako ekwiwalent przeniesienia własności, stanowi formę spłaty podlegającą opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. f) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.

Kwoty spłat dokonane przez podatnika na rzecz innych spadkobierców w ramach działu spadku mogą być uznane za koszty uzyskania przychodu zgodnie z art. 22 ust. 6c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, jeśli są one związane z nabyciem majątku ponad pierwotny udział w spadku.

Przeniesienie własności nieruchomości w ramach datio in solutum stanowi odpłatne zbycie nieruchomości podlegające opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych w części, w której nabycie nastąpiło w drodze darowizny, jednak może być zwolnione z podatku jako wydatek na własne cele mieszkaniowe.

Na gruncie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, spłata otrzymana z tytułu zniesienia współwłasności nieruchomości odziedziczonej nie stanowi przychodu podlegającego opodatkowaniu, jeśli nie przewyższa wartości udziału nabytego w drodze spadku.

Spłata kredytu hipotecznego oraz udziału współmałżonka w nieruchomości dokonana ze środków uzyskanych ze sprzedaży nieruchomości uprawnia do skorzystania ze zwolnienia podatkowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 131 u.p.d.o.f. Zakup urządzeń AGD, takich jak urządzenie kuchenne, nie stanowi wydatku na własne cele mieszkaniowe dla celów tego zwolnienia.

Odpłatne zniesienie współwłasności oraz dział spadku, dokonane za spłatą, nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn. Katalog przypadków opodatkowanych jest zamknięty i wyłącznie nieodpłatne zniesienie współwłasności znajduje się w jego zakresie.

Dział spadku polegający na odpłatnym przekazaniu udziału w nieruchomości na rzecz współspadkobiercy, której wartość nie przewyższa posiadanego udziału spadkowego oraz nastąpił po upływie pięciu lat od nabycia przez spadkodawcę, nie generuje dla spadkobiercy przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Zaniechanie poboru podatku dochodowego od umorzonego długu z tytułu kredytu hipotecznego jest dopuszczalne, jeśli faktyczne wydatkowanie środków służyło celom mieszkaniowym, nawet gdy kredyt pierwotnie oznaczony był jako konsolidacyjny, pod warunkiem spełnienia szczegółowych przesłanek określonych w rozporządzeniu Ministra Finansów.

Umorzenie wierzytelności z tytułu kredytu konsolidacyjnego, faktycznie przeznaczonego na cele mieszkaniowe, może skorzystać z zaniechania poboru podatku dochodowego od osób fizycznych, zgodnie z rozporządzeniem Ministra Finansów, pod warunkiem spełnienia określonych przesłanek."

Spłata zobowiązania związanego z zakupem nieruchomości przez darczyńców nie stanowi kosztu uzyskania przychodu przy sprzedaży nieruchomości nabytej w drodze darowizny, zgodnie z art. 22 ust. 6d ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Kosztem uzyskania przychodu mogą być wyłącznie nakłady zwiększające wartość nieruchomości lub podatek od spadków i darowizn.

Zniesienie współwłasności ruchomości w zamian za odpowiednią spłatę, dokonane przez czynnego podatnika VAT, stanowi dostawę towarów opodatkowaną podatkiem VAT zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 i art. 7 ust. 1 ustawy o VAT.

Dochód z odpłatnego zbycia nieruchomości nie korzysta ze zwolnienia z podatku, jeśli przychód przeznaczono na spłatę pożyczki zaciągniętej u osoby fizycznej, gdyż art. 21 ust. 25 pkt 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wymaga, aby kredytodawcą był bank lub SKOK.

Obowiązek rozpoznania przychodu podatkowego przez fundusz inwestycyjny obejmuje spłatę wierzytelności pożyczkowej w części kapitałowej i odsetkowej, przy czym przyznane zyski SCSp oraz aktywa likwidacyjne, po spełnieniu określonych warunków, nie powodują obowiązku podatkowego na gruncie CIT.

Odpłatne zniesienie współwłasności nieruchomości przed upływem pięciu lat od jej nabycia stanowi odpłatne zbycie, rodzące obowiązek zapłaty podatku dochodowego, zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Kwota przeznaczona na spłatę hipoteki ciążącej na poprzednich właścicielach nieruchomości nie stanowi kosztu uzyskania przychodu z tytułu jej sprzedaży, albowiem nie stanowi nakładu zwiększającego wartość rzeczy zgodnie z art. 22 ust. 6d ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Przychód z odpłatnego zbycia lokalu, wydatkowany na spłatę kredytu zaciągniętego na nabycie innego lokalu mieszkalnego, znajduje się w zakresie zwolnienia z opodatkowania, o ile zostanie przeznaczony na własne cele mieszkaniowe w terminie określonym przez przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Dochód uzyskany ze sprzedaży nieruchomości nie jest w całości zwolniony z podatku dochodowego od osób fizycznych, jeżeli część wydatków przeznaczona została na spłatę pożyczki u osób fizycznych oraz spłatę kredytu refinansowego, które nie są uznane za wydatki na własne cele mieszkaniowe w rozumieniu art. 21 ust. 25 ustawy o PIT.

Zakup udziału 1/4 prawa własności mieszkania może być uznany za wydatek na własne cele mieszkaniowe zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, co pozwala na uzyskanie zwolnienia z podatku dochodowego od sprzedaży nieruchomości w określonych przypadkach.

Sprzedaż nieruchomości w części odpowiadającej udziałowi nabytemu w drodze zniesienia współwłasności przed upływem pięciu lat od nabycia podlega opodatkowaniu. Kosztem uzyskania przychodu jest wartość spłaty udziału, który to koszt pomniejsza dochód podlegający opodatkowaniu.

Przy sprzedaży nieruchomości nabytej w drodze działu spadku, podlegającej działowi bez dopłat i spłat, nabycie przekraczające pierwotny udział w spadku stanowi nowy przychód podatkowy. Zwolnienie podatkowe jest możliwe, gdy dochód z tego przychodu przeznaczony zostanie na własne cele mieszkaniowe w terminie trzech lat od zbycia.

Przewalutowanie kredytu hipotecznego z waluty obcej na polskie złote, w ramach ugody, nie powoduje powstania przychodu podatkowego. Operacja taka, mająca charakter techniczny zamiany walut, jest neutralna podatkowo i nie powoduje obowiązku zapłaty podatku PIT.