Umorzenie kredytu hipotecznego zaciągniętego na cele mieszkaniowe jest zwolnione z opodatkowania jedynie w części spełniającej warunki rozporządzenia, czyli dotyczącej lokalu mieszkalnego, a nie obejmuje indywidualnych nieruchomości niemieszkalnych, jak garaże, posiadających odrębne księgi wieczyste.

Zbycie udziału w nieruchomości o charakterze niemieszkalnym i zwolnione z VAT podlega podatkowi PCC, a jego obowiązek powstaje z chwilą dokonania czynności cywilnoprawnej.

Zamiana nieruchomości dokonana przed upływem pięciu lat od ich nabycia, choćby bezgotówkowa, stanowi odpłatne zbycie i podlega obowiązkowi podatkowemu na podstawie art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Umowa zamiany nieruchomości gruntowej z budynkiem mieszkalnym oraz udziału w lokalu mieszkalnym między osobami z I grupy podatkowej korzysta ze zwolnienia z podatku od czynności cywilnoprawnych, co wyłącza obowiązek notariusza do pobrania tego podatku.

Zaniechanie poboru podatku dochodowego odnosi się wyłącznie do umorzenia części kredytu hipotecznego dotyczącej zakupu lokalu mieszkalnego. Umorzenie dotyczące miejsc garażowych, jako odrębnych nieruchomości, podlega opodatkowaniu.

Zwolnieniu z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych podlega zamiana nieruchomości gruntowej z budynkiem mieszkalnym na udział w nieruchomości lokalowej pomiędzy osobami z I grupy podatkowej, przy wyłączeniu konstrukcji nie będącej częścią składową nieruchomości z zakresu umowy zamiany.

Dochód uzyskany z odpłatnego zbycia nieruchomości można zwolnić z opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 131 updof, tylko gdy zostanie wydatkowany na własne cele mieszkaniowe podatnika, a nie na cele związane z działalnością gospodarczą.

Zaniechanie poboru podatku dochodowego od umorzonych wierzytelności z tytułu kredytu hipotecznego na cele mieszkaniowe, w myśl rozporządzenia Ministra Finansów z 11 marca 2022 r., może być zastosowane wyłącznie w zakresie, w jakim kredyt został przeznaczony na wydatki mieszkaniowe objęte art. 21 ust. 25 ustawy o PIT, z wyłączeniem nierozłącznie związanego garażu posiadającego odrębną księgę wieczystą

Przystąpienie do długu nie czyni osoby przystępującej kredytobiorcą, więc dokonane w tym trybie umorzenie zadłużenia z tytułu kredytu hipotecznego nie uprawnia do skorzystania z ulgi podatkowej na podstawie rozporządzenia Ministra Finansów z 2022 r.

Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Finansów, zaniechanie poboru podatku dochodowego znajduje zastosowanie do umorzenia wierzytelności z tytułu kredytu zaciągniętego na nabycie lokalu mieszkalnego z antresolą, jednak nie obejmuje części kredytu przypadającej na zakup lokalu garażowego posiadającego odrębną księgę wieczystą.

Spółdzielnia mieszkaniowa świadcząca usługę najmu garażu na rzecz osoby fizycznej nieprowadzącej działalności gospodarczej nie będzie zwolniona z obowiązku prowadzenia ewidencji sprzedaży przy zastosowaniu kas rejestrujących od dnia 1 kwietnia 2026 r., z uwagi na kwalifikację tej usługi jako usługi parkingowej.

Umorzenie kredytu refinansowanego zaciągniętego na cel mieszkaniowy uprawnia do zaniechania poboru podatku dochodowego w części kredytu dotyczącej zakupu lokalu mieszkalnego, nie obejmuje zaś części finansującej zakup miejsca postojowego oraz prowizji.

Umorzenie części kredytu hipotecznego zaciągniętego na cele mieszkaniowe podlega zaniechaniu poboru podatku, o ile dotyczy kosztów zgodnych z art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy o PIT. Zwrot nadpłaconych kwot spłaconego kredytu przez bank nie stanowi przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Zaniechanie poboru podatku dochodowego przysługuje wyłącznie dla umorzeń kredytów mieszkaniowych przeznaczonych na cele mieszkalne, z wyłączeniem lokali niemieszkalnych oraz ubezpieczeń; umorzenia na cele niemieszkalne i ubezpieczeniowe podlegają opodatkowaniu.

Z tytułu umorzenia wierzytelności z kredytu mieszkaniowego zaciągniętego na własne cele mieszkaniowe, kredytobiorcy nie będą zobowiązani do zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych, pod warunkiem, że spełnione są przesłanki rozporządzenia Ministra Finansów o zaniechaniu poboru podatku.

Wydatek na miejsce postojowe w hali garażowej, przynależne do lokalu mieszkalnego jako część wspólna, może zostać uznany za wydatek na cele mieszkaniowe w PIT-39, jeśli środek zostanie wydatkowany na realizację własnych potrzeb mieszkaniowych.

W przypadku ustanowienia nieodpłatnego użytkowania nieruchomości, wartość tego prawa ustala się na podstawie całej nieruchomości, a nie jedynie części, z której użytkownik faktycznie korzysta, zgodnie z art. 13 ustawy o podatku od spadków i darowizn oraz zasadą superficies solo cedit.

Umorzenie części kredytu hipotecznego przewidzianego na budowę lub zakup części mieszkalnej nie skutkuje zobowiązaniem podatkowym, jeśli zostały spełnione warunki zaniechania poboru podatku. Natomiast, umorzenie dotyczące części użytkowej podlega opodatkowaniu, gdyż nie mieści się w zakresie inwestycji mieszkalnych zgodnie z art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy PIT.

Sprzedaż nieruchomości, obejmująca działki ewidencyjne, z których tylko jedna jest zabudowana budynkiem mieszkalnym, podlega zwolnieniu z podatku od czynności cywilnoprawnych wyłącznie w odniesieniu do działki z budynkiem; działki pozbawione substancji mieszkaniowej nie są objęte zwolnieniem.

Zaniechanie poboru podatku dochodowego od osób fizycznych z tytułu umorzonego kredytu hipotecznego obejmuje wyłącznie kredyty zaciągnięte na cele mieszkaniowe, z wyłączeniem wydatków na miejsce postojowe i refinansowanie poniesionych wydatków, które nie kwalifikują się do zwolnienia podatkowego.

Skutki podatkowe zbycia nieruchomości - ustanowienie odrębnej własności lokalu.

Wydatkowanie na cele mieszkaniowe - sprzedaż udziału w garażu na spłatę byłego męża po podziale majątku po rozwodzie w związku z otrzymanym mieszkaniem.

Możliwość skorzystania z zaniechania poboru podatku - kredyt na zakup lokalu mieszkalnego z miejscem postojowym.