Wypłaty z tytułu zwrotu kwot wynikających z ugody, które mają charakter restytucyjny, nie stanowią przychodu zgodnie z art. 11 ust. 1 ustawy o PIT, a więc nie rodzą obowiązku podatkowego po stronie osób fizycznych.
Zwrot środków pieniężnych przez bank na rzecz kredytobiorców w ramach ugody, stanowiący restytucję wpłat kredytowych oraz zwrot kosztów procesowych, nie stanowi przychodu podatkowego w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i nie podlega opodatkowaniu.
Kwoty zwrócone Wnioskodawcom z banku w wyniku ugody nie stanowią przychodu zdefiniowanego w art. 11 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, albowiem są to restytucje wcześniej uiszczonych opłat, a nie nowe przysporzenia majątkowe.
Zwrot nienależnie zapłaconych rat kredytu oraz umorzenie odsetek związanych z nieważną umową kredytu w ramach zawartej ugody sądowej, jak również zwrot kosztów zastępstwa procesowego, nie stanowią przychodu podatkowego, wobec czego nie podlegają opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.
Kwota zwrócona podatnikowi przez bank w wyniku ugody, stanowiąca część wcześniej nadpłaconych rat kredytowych, nie stanowi przychodu podatkowego w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, gdyż nie jest definitywnym, nieodwracalnym przysporzeniem majątkowym.
Zgodnie z ustawą o podatku dochodowym od osób fizycznych, zwrot rat kredytu hipotecznego w części pochodzącej z wpłat byłego małżonka, dokonanych po ustanowieniu rozdzielności majątkowej, stanowi przychód podatkowy. Część taka stanowi realne i definitywne przysporzenie majątkowe dla podatniczki.
Zwrot przez bank należności oraz odsetek zasądzonych po unieważnieniu umowy kredytowej nie stanowi przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, a odsetki zwolnione są z opodatkowania zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 95b ustawy.
Zwolnienie kredytobiorcy z długu w drodze ugody bankowej, jako przysporzenie majątkowe, stanowi przychód podatkowy w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o PIT; natomiast zwrot nadpłaconych rat kredytowych nie skutkuje powstaniem przychodu, gdyż nie prowadzi do definitywnego zwiększenia majątku podatnika.
Unieważnienie umowy kredytu hipotecznego nie obliguje do korekty ulgi odsetkowej w podatku dochodowym od osób fizycznych; obowiązek doliczenia uprzednio odliczonych odsetek powstaje wyłącznie w momencie ich faktycznego zwrotu przez bank, za rok w którym zwrot ten nastąpił.
Podstawę opodatkowania darowizny udziału w nieruchomości obciążonej hipoteką stanowi jej wartość rynkowa, pomniejszona o wartość ciążącej hipoteki zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn. Hipoteka jest ciężarem zmniejszającym wartość rynkową nieruchomości, co skutkuje ustaleniem podstawy podatkowej jako czystej wartości.
Zwrot odsetek z tytułu unieważnienia umowy kredytowej powoduje obowiązek ich doliczenia do dochodu podatnika w roku otrzymania zwrotu, zgodnie z art. 45 ust. 3a ustawy o PIT, bez konieczności korygowania wcześniejszych rozliczeń podatkowych.
Przekazanie środków ze sprzedaży nieruchomości w formie darowizny na rachunek małżonki skutkuje brakiem możliwości skorzystania przez darczyńcę ze zwolnienia podatkowego w art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, jako że cel mieszkaniowy musi być realizowany bezpośrednio przez podatnika.
Umorzenie części kredytu hipotecznego, zawartego na cele związane z działalnością gospodarczą, skutkuje powstaniem przychodu podatkowego z działalności gospodarczej, podczas gdy sam akt przewalutowania jest podatkowo neutralny.
Dochody uzyskane ze sprzedaży nieruchomości mogą podlegać zwolnieniu zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o PIT, tylko jeśli wydatkowano je na własne cele mieszkaniowe po uzyskaniu przychodu, nie później niż w ciągu 3 lat od końca roku sprzedaży, przy czym wydatki muszą spełniać cel mieszkaniowy oraz być właściwie udokumentowane.
W sytuacji, gdy wypłata środków pieniężnych z tytułu ugody kompensacyjnej oraz zwrot kosztów procesowych nie skutkują faktycznym wzrostem majątku podatnika, brak jest podstaw do uznania tych kwot za przychód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.
Dochód uzyskany ze sprzedaży nieruchomości może być zwolniony od opodatkowania, jeśli zostanie przeznaczony na spłatę kredytu hipotecznego zaciągniętego na zakup nieruchomości, która po włączeniu do majątku wspólnego małżonków realizuje cele mieszkaniowe; warunki zwolnienia muszą zostać spełnione zgodnie z przepisami art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Umorzenie wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego stanowi przychód zwolniony z podatku dochodowego na mocy Rozporządzenia Ministra Finansów, zaś zwrot nadpłaty kredytowej nie powoduje powstania przychodu podatkowego. Po stronie podatnika nie powstaje obowiązek zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych.
Umorzenie wierzytelności z tytułu kredytu hipotecznego zaciągniętego na cele mieszkaniowe podlega zaniechaniu poboru podatku tylko w części, w jakiej środki kredytowe zostały przeznaczone na realizację jednej inwestycji mieszkaniowej - budowy własnego budynku mieszkalnego.
Dochód ze sprzedaży nieruchomości może być zwolniony z opodatkowania, jeśli zostanie przeznaczony na spłatę kredytu hipotecznego i remont lokalu mieszkalnego, pod warunkiem że wydatki te są ponoszone na własne cele mieszkaniowe i odpowiednio udokumentowane, niezależnie od udziału we współwłasności.
Zniesienie współwłasności nieruchomości bez spłat za rozliczenie kredytu hipotecznego stanowi nieodpłatne zniesienie współwłasności podlegające podatkowi od spadków i darowizn, lecz obowiązek ten nie tworzy z uwagi na równość wartości udziału i hipoteki. Nie występuje obowiązek podatkowy w PIT z tytułu przychodu, gdyż nie ma odpłatnej czynności.
Umorzenie części kredytu hipotecznego zaciągniętego przed 2015 r. na cele mieszkaniowe nie skutkuje powstaniem dochodu podlegającego opodatkowaniu, jeśli spełnione zostają przesłanki rozporządzenia w sprawie zaniechania poboru podatku. Zwrot nienależnie uiszczonych rat kredytu nie stanowi przychodu podatkowego.
Zwrot środków przez bank na podstawie ugody nie stanowi przychodu podatkowego, lecz umorzenie części kredytu związanej z wykorzystaniem na cele gospodarcze nie podlega zaniechaniu poboru podatku dochodowego.
Umorzenie części kredytu mieszkaniowego oraz wypłata częściowego zwrotu nienależnych rat na podstawie ugody z bankiem nie powodują powstania obowiązku podatkowego, o ile spełnione są warunki z rozporządzenia Ministra Finansów o zaniechaniu poboru podatku.
Zaniechanie poboru podatku od umorzenia kredytu hipotecznego na cele mieszkaniowe ma zastosowanie tylko do kwoty przeznaczonej na jedną inwestycję mieszkaniową, zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Finansów, a otrzymanie zwrotu nadpłaty kredytu nie stanowi przychodu podatkowego.