Dochody z odpłatnego zbycia nieruchomości nie podlegają zwolnieniu z podatku dochodowego, jeśli środki na wydatki mieszkaniowe są wydatkowane przed uzyskaniem przychodu ze zbycia, nawet jeśli przeznaczone są na zaspokojenie własnych potrzeb mieszkaniowych, zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Skorzystanie z ulgi mieszkaniowej z art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o PIT wymaga, by środki ze sprzedaży nieruchomości były wydatkowane na cele mieszkaniowe po ich uzyskaniu; wydatkowanie oszczędności przed sprzedażą nie uprawnia do zwolnienia.

Spłata byłej małżonki związana z podziałem majątku wspólnego, w zakresie nabycia udziału w lokalu mieszkalnym, może być uznana za wydatek na cele mieszkaniowe, uzasadniającą zastosowanie zwolnienia z art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o PIT. Natomiast spłata dotycząca innych składników nie spełnia warunków do zwolnienia podatkowego.

Sprzedaż udziału w nieruchomości nabytego w drodze spadku, jeżeli okres 5 lat od nabycia przez spadkodawcę upłynął, nie podlega podatkowemu zwolnieniu podmiotowemu na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 131. Przychód ze sprzedaży udziału nabytego odpłatnie, przeznaczony na własne cele mieszkaniowe, może korzystać ze zwolnienia, niezależnie od wynajmu krótkoterminowego.

Wydatkowanie środków ze sprzedaży nieruchomości przed upływem pięciu lat na nabycie udziałów w lokalu mieszkalnym, również przed formalnym założeniem odrębnej księgi wieczystej, spełnia przesłanki ulgi mieszkaniowej na podstawie art. 21 ust. 25 pkt 1 lit. a) ustawy o PIT, jeżeli zawarto akt notarialny przenoszący własność.

Wydatki poniesione na cele mieszkaniowe przez podatnika przed formalnym uzyskaniem przychodu ze sprzedaży nieruchomości nie spełniają przesłanek tzw. ulgi mieszkaniowej, gdyż ulga dotyczy jedynie wartości przychodu faktycznie wydatkowanego na cele mieszkaniowe po jego uzyskaniu.

Spłaty i nadpłaty kredytu hipotecznego zaciągniętego po uzyskaniu przychodu nie stanowią wydatków na własne cele mieszkaniowe w rozumieniu art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy PIT, podczas gdy wkład własny na nabycie domu, jako wydatek na własne cele mieszkaniowe, uprawnia do skorzystania ze zwolnienia.

Zastosowanie kompensaty wzajemnych wierzytelności przy nabyciu udziału w lokalu mieszkalnym przez wnioskodawcę jest zgodne z art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, uprawniając do zwolnienia dochodu z opodatkowania, jako że stanowi wydatkowanie na własne cele mieszkaniowe.

Sprzedaż przez podatnika nieruchomości nabytej w drodze podziału majątku wspólnego małżeńskiego jest wolna od podatku dochodowego, jeżeli od nabycia tej nieruchomości do majątku wspólnego minęło pięć lat, liczonych od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie do tego majątku.

Zamiana nieruchomości przed upływem pięciu lat od nabycia części udziałów stanowi źródło przychodu, jednak przychód przeznaczony na cele mieszkaniowe w całości zwalnia dochód z podatku, o ile spełnione są warunki ustawy PIT.

Sprzedaż nieruchomości nabytej w drodze spadku przed upływem pięciu lat od nabycia przez spadkodawcę nie podlega opodatkowaniu, jeśli okres ten minął od momentu nabycia przez spadkodawcę. Przychody ze sprzedaży udziałów nabytych w drodze umowy kupna/sprzedaży podlegają opodatkowaniu, lecz mogą być zwolnione od podatku dochodowego, gdy przeznaczy się je w ciągu trzech lat na własne cele mieszkaniowe

Wydatki poniesione na spłatę kredytu hipotecznego dotyczącego sprzedanej nieruchomości oraz zakup udziału w nowym lokalu są uznane za wydatki na cele mieszkaniowe kwalifikujące do zwolnienia z podatku określonego w art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Dokonanie wydatków na cele mieszkaniowe przed uzyskaniem przychodu ze sprzedaży nieruchomości wyklucza możliwość skorzystania z ulgi mieszkaniowej na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, chyba że wydatki te są pokryte zaliczką, zadatkiem lub środkami uzyskanymi na poczet ceny sprzedaży.

Wydatki na montaż instalacji fotowoltaicznej, wymianę okien oraz podobne inwestycje w budynek mieszkalny mogą korzystać ze zwolnienia podatkowego, gdyż stanowią remont budynku mieszkalnego; wydatki na wymianę ogrodzenia działki nie uprawniają do zwolnienia, jako że nie są związane bezpośrednio z remontem budynku mieszkalnego.

Przychodem z odpłatnego zbycia udziału w nieruchomości, przed upływem pięciu lat od nabycia, jest zarówno kwota spłaty pieniężnej, jak i wartość zwolnionego zadłużenia kredytowego, a dochód z tego tytułu podlega opodatkowaniu 19% stawką podatku dochodowego.

Zgodnie z interpretacją organu podatkowego, wydatki na nabycie działek gruntowych i lokalu mieszkalnego przed zbyciem poprzedniej nieruchomości, sfinansowane ze środków własnych, nie są wolne od podatku na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o PIT. Zwolnienie przysługuje jedynie dla wydatków pokrytych z przychodów bezpośrednio po zbyciu.

Odpłatne zniesienie współwłasności, obejmujące zwolnienie z długu i dodatkowe spłaty, stanowi formę odpłatnego zbycia nieruchomości, które podlega opodatkowaniu jako przychód z odpłatnego zbycia przed upływem 5 lat od nabycia, zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Zaniechanie poboru podatku od umorzenia kredytu hipotecznego na cele mieszkaniowe ma zastosowanie tylko do kwoty przeznaczonej na jedną inwestycję mieszkaniową, zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Finansów, a otrzymanie zwrotu nadpłaty kredytu nie stanowi przychodu podatkowego.

Zbycie nieruchomości w formie darowizny przed upływem pięciu lat od nabycia stanowi źródło przychodu podatkowego, jednak może zostać zwolnione z opodatkowania, gdy uzyskany przychód zostanie przeznaczony na własne cele mieszkaniowe, zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Wydatki na spłatę zobowiązań hipotecznych oraz koszty pomocy prawnej przy sprzedaży nieruchomości, nabytej w drodze darowizny, nie mogą zostać uznane za koszty uzyskania przychodu. Natomiast opłata wstępna przeznaczona na nabycie lokalu mieszkalnego na własne cele mieszkaniowe uprawnia do częściowego zwolnienia podatkowego.

Środki uzyskane ze sprzedaży nieruchomości, gdy przeznaczone zostaną na zakup udziału w innym, zamieszkiwanym budynku, mogą korzystać ze zwolnienia podatkowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o PIT, pod warunkiem ich wydatkowania na własne cele mieszkaniowe w ciągu trzech lat.

Przychód uzyskany ze sprzedaży nieruchomości nabytej w drodze darowizny, przeznaczony na nadpłatę kredytu hipotecznego zaciągniętego wspólnie z małżonką na cele mieszkaniowe, uprawnia do zwolnienia podatkowego z art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, nawet jeśli nieruchomość nie weszła do majątku wspólnego małżonków.

Spłata kredytu hipotecznego na cele mieszkaniowe przy użyciu przychodu ze sprzedaży nieruchomości, zgodnie z art. 21 ust. 25 pkt 2 lit. a) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, może być uznana za wydatkowanie na własne cele mieszkaniowe, umożliwiając zastosowanie odpowiedniego zwolnienia z opodatkowania.

Tymczasowy wynajem mieszkania nie wyklucza możliwości zakwalifikowania wydatku związanego z zakupem nieruchomości jako poniesionego na realizację własnych celów mieszkaniowych na mocy art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, jeżeli ostatecznym celem nabycia mieszkania jest jego wykorzystanie do zaspokojenia własnych potrzeb mieszkaniowych.