Osoba będąca w związku małżeńskim, która nie orzeczono separacji ani której małżonek nie został pozbawiony praw rodzicielskich, nie ma prawa do preferencyjnego rozliczenia podatkowego jako osoba samotnie wychowująca dziecko na podstawie art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Bez formalnego statusu rozwodnika lub separacji, takie preferencje są niedostępne.
Osoba, która do połowy 2024 roku faktycznie samotnie wychowywała dzieci, ma prawo do preferencji podatkowych jako samotnie wychowująca dzieci do końca 2024 roku, ale nie od 2025, gdyż wspólne zamieszkiwanie z drugim rodzicem dzieci wyklucza samotne wychowywanie.
Fakt faktycznej separacji i samodzielności w wychowywaniu dziecka nie uprawniają do preferencyjnego rozliczenia podatkowego jako osoba samotnie wychowująca dziecko, jeśli podatnik nie posiada formalnego orzeczenia rozwodu lub separacji zgodnie z art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
W przypadku sprawowania opieki naprzemiennej, rodzic, który w określonych okresach samodzielnie wychowuje dziecko, jest uprawniony do rozliczenia się jako osoba samotnie wychowująca dziecko w rozumieniu art. 6 ust. 4c ustawy PIT, o ile nie uzyskuje świadczenia 800+.
Rodzic, który w systemie opieki naprzemiennej, bez współudziału drugiego rodzica, wychowuje dziecko, spełnia kryterium samotnego wychowywania w rozumieniu art. 6 ust. 4 u.p.d.o.f., co uprawnia do preferencyjnego opodatkowania dochodów, o ile spełnione są inne wymagania ustawowe.
Podatnik pozostający w formalnym związku małżeńskim przez cały rok podatkowy, bez sądowego rozstrzygnięcia rozwodu czy separacji, nie spełnia kryterium 'osoby samotnie wychowującej dziecko' pozwalającego na preferencyjne opodatkowanie na podstawie art. 6 ust. 4c i 4d ustawy o PIT.
Osoba rozwiedziona, pełniąca codzienną, samodzielną opiekę nad dzieckiem, jest uprawniona do preferencyjnego opodatkowania jako osoba samotnie wychowująca, zgodnie z art. 6 ust. 4c-d ustawy o PIT, nawet jeśli drugi rodzic utrzymuje minimalne kontakty wychowawcze.
Osoba pozostająca formalnie w związku małżeńskim bez orzeczonej separacji nie kwalifikuje się jako osoba samotnie wychowująca dziecko, pomimo faktycznego samotnego sprawowania opieki, w rozumieniu art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Osoba pozostająca w formalnym związku małżeńskim, nawet jeśli faktycznie samotnie wychowuje dzieci na skutek zakazu kontaktów drugiego rodzica, nie kwalifikuje się do rozliczenia podatku dochodowego od osób fizycznych jako osoba samotnie wychowująca dzieci, gdy brak jest rozwodu, separacji lub pozbawienia praw rodzicielskich drugiego z małżonków.
Osoba, która wychowuje dziecko w systemie opieki naprzemiennej i otrzymuje świadczenie wychowawcze podzielone między obojgu rodziców, nie spełnia przesłanki samotnego wychowywania dziecka, a tym samym nie jest uprawniona do preferencyjnego rozliczenia podatku przewidzianego dla osób samotnie wychowujących dzieci na mocy art. 6 ust. 4f ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Osoba wspólnie zamieszkująca z drugim rodzicem dzieci, mimo organizacyjnej separacji gospodarstw domowych, nie jest uznawana za samotnie wychowującą dzieci w rozumieniu ustawy o PIT. Status ten wymaga faktycznego, wyłącznego udziału w wychowywaniu dzieci.
Osoba pozostająca w związku małżeńskim, bez rozstrzygnięcia o rozwodzie, separacji lub pozbawieniu praw rodzicielskich małżonka, nie może korzystać z preferencyjnego opodatkowania jako osoba samotnie wychowująca dzieci, zgodnie z art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Osoba niepozostająca w związku małżeńskim, która faktycznie sprawuje przeważającą pieczę nad dziećmi, jest uprawniona do ulgi podatkowej jako osoba samotnie wychowująca dzieci, nawet jeśli drugi rodzic bierze udział w pewnych aspektach wychowania.
Osoba formalnie pozostająca w związku małżeńskim, której małżonek nie posiada żadnych praw rodzicielskich do dziecka, nie spełnia przesłanek art. 6 ust. 4c ustawy o PIT, co wyklucza zastosowanie preferencyjnego opodatkowania dochodów jako osoba samotnie wychowująca dziecko.
Osoba rozwiedziona, która nie wychowuje dzieci wspólnie z drugim rodzicem i samodzielnie ponosi koszty ich utrzymania, ma prawo do preferencyjnego rozliczenia podatku jako osoba samotnie wychowująca dzieci, w sytuacji gdy drugi rodzic pobiera świadczenie wychowawcze.
Matka rozwiedzionego małoletniego, która faktycznie samotnie wychowuje dziecko, ma prawo do preferencyjnego opodatkowania jako osoba samotnie wychowująca dziecko, mimo regularnych alimentów i sporadycznych wizyt ojca, zgodnie z art. 6 ust. 4c i 4d ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Rodzic, który w przeważającym stopniu samotnie wychowuje dziecko, spełnia przesłanki do skorzystania z preferencyjnego rozliczenia podatku dochodowego jako osoba samotnie wychowująca dziecko, pod warunkiem braku stosowania przez niego i jego dziecko przepisów wykluczających tę preferencję.
Osoba rozwiedziona, wychowująca małoletnie dziecko bez faktycznego udziału drugiego rodzica, ma prawo do preferencyjnego rozliczenia podatku dochodowego jako osoba samotnie wychowująca dziecko, pod warunkiem spełnienia odpowiednich przesłanek ustawowych.
Osoby pozostające w formalnym związku małżeńskim, wobec których nie orzeczono rozwodu lub separacji, nie są uprawnione do skorzystania z preferencyjnego rozliczenia podatkowego przewidzianego dla osób samotnie wychowujących dzieci, nawet w przypadku faktycznego sprawowania opieki nad dziećmi. Przepisy o preferencjach podatkowych należy interpretować ścisle, bez możliwości ich rozszerzenia na sytuacje
W przypadku, gdy jeden rodzic, zamieszkujący osobno, faktycznie wykonuje codzienne obowiązki wychowawcze, nie korzystając z opieki naprzemiennej, ma on status osoby samotnie wychowującej dziecko, uprawnionej do preferencyjnego opodatkowania zgodnie z art. 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Osoba, która wspólnie z drugim rodzicem uczestniczy w wychowywaniu co najmniej jednego dziecka, nie może być uznana za osobę samotnie wychowującą dziecko i tym samym korzystać z preferencyjnego opodatkowania.
Osoba będąca panną i faktycznie samotnie wykonująca władzę rodzicielską nad dziećmi przez znaczną część roku podatkowego, może skorzystać z preferencyjnego opodatkowania dochodów na zasadzie przewidzianej dla osób samotnie wychowujących dzieci, zgodnie z art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Samotnie wychowującym dziecko w rozumieniu art. 6 ust. 4c ustawy PIT jest rodzic, który faktycznie pełni opiekę naprzemienną bez świadczenia wychowawczego ustalonego dla obojga rodziców; w okresach swojej opieki realizuje pełnię obowiązków rodzicielskich.
Osoba nie może być uznana za samotnie wychowującą dziecko w rozumieniu art. 6 ust. 4c ustawy o PIT, jeśli w roku rozliczeniowym pozostawała w związku małżeńskim bez orzeczenia separacji lub rozwodu. W przypadku ulgi prorodzinnej, pełna ulga przysługuje rodzicowi wykonującemu wyłączną pieczę nad dzieckiem, jeśli drugi rodzic ma ograniczoną władzę rodzicielską.