Odpłatne zbycie rzeczy nabytej do majątku wspólnego małżonków przed upływem pół roku od zakupu nie stanowi źródła przychodu podatkowego, nawet po ustaleniu jedynego właściciela po zgonie jednego ze współmałżonków i zniesieniu współwłasności.
Otrzymanie ekwiwalentu pieniężnego z tytułu zniesienia współwłasności nieruchomości przed upływem pięciu lat od nabycia udziału tantamount do odpłatnego zbycia, co w świetle art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych stanowi źródło przychodu podlegające opodatkowaniu tym podatkiem.
Sprzedaż udziału w nieruchomości nabytego częściowo w drodze dziedziczenia (zwolnienie podatkowe) oraz częściowo w wyniku odpłatnego zniesienia współwłasności (opodatkowanie) wymaga określenia proporcji wpływów podatkowych. Koszty nabycia uznawane są wyłącznie za uregulowaną część odpłatności.
Sprzedaż nieruchomości nabytej w drodze działu spadku w części przekraczającej udział spadkowy stanowi opodatkowane źródło przychodu w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a ustawy o PIT, o ile sprzedaż następuje przed upływem pięciu lat od działu spadku, z możliwością uzyskania zwolnienia w przypadku przeznaczenia przychodu na własne cele mieszkaniowe.
Sprzedaż nieruchomości częściowo nabytej przez zniesienie współwłasności powoduje powstanie przychodu do opodatkowania, jeżeli następuje przed upływem pięciu lat od końca roku kalendarzowego nabycia, chyba że przychód ten zostanie przeznaczony na cele mieszkaniowe, co prowadzi do zwolnienia podatkowego.
Sprzedaż nieruchomości nabytej w drodze spadku nie podlega opodatkowaniu, jeśli została dokonana po upływie pięciu lat od jej nabycia przez spadkodawcę; dział spadku, który nie zmienia wartości nabytego majątku, nie stanowi nowego nabycia.
Odpłatne zniesienie współwłasności oraz dział spadku, dokonane za spłatą, nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn. Katalog przypadków opodatkowanych jest zamknięty i wyłącznie nieodpłatne zniesienie współwłasności znajduje się w jego zakresie.
Dochód ze sprzedaży nieruchomości nabytej przez spadek i darowiznę, sprzedanej po pięciu latach od końca roku nabycia, nie stanowi źródła przychodu zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o PIT. Przyznanie własności wskutek zniesienia współwłasności, niepodwyższającego udziału, nie jest nabyciem w rozumieniu podatkowym.
Czynności działu spadku i zniesienia współwłasności przedsiębiorstwa, dokonane bez spłat na rzecz pozostałych spadkobierców, jako mające za przedmiot przeniesienie całości przedsiębiorstwa, nie kreują obowiązku podatkowego w podatku VAT, z uwagi na zastosowanie art. 6 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług, zapewniając neutralność podatkową na gruncie VAT.
Dział spadku oraz zniesienie współwłasności przedsiębiorstwa skutkujące objęciem całego majątku przez jednego ze spadkobierców, z zamiarem kontynuacji działalności, jest czynnością wyłączoną spod opodatkowania podatkiem VAT zgodnie z art. 6 pkt 1 ustawy o VAT.
Zniesienie współwłasności nieruchomości poprzez przeniesienie udziału w zamian za zwolnienie z długu nie stanowi opodatkowanego przychodu, jeśli następuje po upływie 5 lat od nabycia. Odpłatne zbycie nabytego w ten sposób udziału przed upływem tych 5 lat generuje obowiązek podatkowy.
Odpłatne zbycie nieruchomości przez osobę fizyczną w ramach majątku prywatnego, której udział w nieruchomości został nabyty częściowo w drodze spadku, a częściowo w wyniku podziału majątku wspólnego bez przekroczenia pierwotnego udziału, nie stanowi źródła przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, o ile transakcja nie jest wykonywana w ramach działalności gospodarczej
Przekazanie udziału w nieruchomości w zamian za przejęcie długu kredytowego stanowi odpłatne zbycie podlegające opodatkowaniu, a podstawą obliczenia podatku jest różnica między przychodem z zbycia a kosztami jego uzyskania.
Dla celów ustalenia pięcioletniego okresu, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o PIT, termin nabycia udziału w nieruchomości nie ulega zmianie w przypadku zniesienia współwłasności bez przysporzeń majątkowych ponad pierwotną wartość, zatem nie generuje nowego obowiązku podatkowego.
Dochody z odsprzedaży części nieruchomości uzyskane przed upływem pięciu lat od nabycia w wyniku zniesienia współwłasności podlegają opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Niemniej jednak, wydatkowanie tych dochodów na własne cele mieszkaniowe, zgodnie z wymogami ustawy o podatku dochodowym, umożliwia skorzystanie z dostępnego zwolnienia podatkowego.
Dla podatku dochodowego od osób fizycznych, odpłatne zbycie ruchomości nabytej do majątku wspólnego małżonków przeprowadzone po upływie pół roku od końca miesiąca nabycia nie podlega opodatkowaniu, niezależnie od późniejszego dziedziczenia czy działu spadku.
Zniesienie współwłasności nieruchomości poprzez przyznanie jej jednej osobie fizycznej z obowiązkiem spłaty dla drugiego współwłaściciela, stanowi opodatkowaną VAT dostawę towaru w postaci gruntu, a transakcja nie korzysta ze zwolnienia przewidzianego w ustawie o VAT.
Sprzedaż udziałów w działkach nabytych w drodze zamiany w 2025 roku przed upływem pięciu lat od nabycia, w przeciwieństwie do udziałów nabytych w spadku w 2001 roku, podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o PIT.
Sprzedaż nieruchomości odziedziczonej po spadkodawcach nie podlega opodatkowaniu, jeśli upłynęło pięć lat od nabycia przez spadkodawcę. Natomiast sprzedaż części nieruchomości nabytej w wyniku zniesienia współwłasności przed upływem pięciu lat podlega opodatkowaniu od nadwyżki, według stawki 19%, z zaliczeniem na koszty spłat współwłaścicielek.
Odpłatne zbycie nieruchomości nabytej do majątku wspólnego małżonków w 2003 roku, pomimo późniejszego zniesienia współwłasności, nie stanowi źródła przychodu jeśli następuje po upływie pięciu lat od końca roku nabycia, zwalniając z obowiązku podatkowego.
W myśl art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o PIT, zniesienie współwłasności, które nie skutkuje przysporzeniem wartości nieruchomości ponad posiadany udział, nie jest nowym nabyciem; pięcioletni termin liczy się od pierwszego nabycia, w tym przypadku od darowizny z 2016 r.
Zbycie nieruchomości odziedziczonej po spadkodawcy przed upływem 5 lat, licząc od końca roku, w którym spadkodawca nabył nieruchomość, stanowi przychód z odpłatnego zbycia nieruchomości podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.