Podatnik, będący osobą stanu wolnego sprawującą w dominującym stopniu opiekę nad dzieckiem, ma prawo do preferencyjnego rozliczenia jako osoba samotnie wychowująca dziecko, nawet jeśli drugi rodzic posiada ustalone kontakty, o ile taki model nie stanowi opieki naprzemiennej.
W przypadku braku porozumienia rodziców co do podziału ulgi prorodzinnej oraz gdy miejsce zamieszkania dzieci jest u jednej z rodziców, ulga prorodzinna przysługuje temu rodzicowi, u którego dzieci mają miejsce zamieszkania, zgodnie z art. 27f ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Faktyczna separacja nie stanowi podstawy do uzyskania statusu osoby samotnie wychowującej dziecko dla celów preferencyjnego rozliczenia podatkowego, wymagane jest orzeczenie sądu lub inna wyraźna przesłanka wynikająca z ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Zaległe alimenty należne przed ukończeniem 25 lat, wypłacone później, korzystają ze zwolnienia podatkowego. Odsetki raczej korzystają ze zwolnienia na podstawie innych przepisów, nie są powiązane ze zwolnieniem głównym świadczeniem.
Osoba pozostająca w stanie wolnym, która wspólnie wychowuje co najmniej jedno dziecko z drugim rodzicem, nie spełnia przesłanek do uzyskania statusu osoby samotnie wychowującej dziecko w celu preferencyjnego opodatkowania, jeżeli proces wychowawczy prowadzony jest wspólnie, nawet jeśli tylko jeden z rodziców ponosi większość kosztów wychowania.
Uznanie usług opiekuńczych, specjalistycznych usług opiekuńczych, świadczeń w dziennym ośrodku adaptacyjnym, umieszczenie w DPS za usługi za odpłatne usługi podlegające opodatkowaniu oraz nieopodatkowanie środków pieniężnych związanych z egzekucją świadczeń alimentacyjnych oraz nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych i zasiłków z pomocy społecznej.