Jednostce samorządu terytorialnego, w ramach scentralizowanego modelu rozliczeń podatkowych, przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego od wydatków związanych z inwestycjami, gdy część tych wydatków służy do wykonywania czynności opodatkowanych, zaś odpowiednia proporcja odliczenia zostaje ustalona dla jej jednostki organizacyjnej.
Gmina nie ma prawa do odliczenia podatku VAT z inwestycji w kanalizację deszczową, gdyż realizacja tej inwestycji nie służy czynnościom opodatkowanym, a Gmina działa jako organ władzy publicznej, nie jako podatnik VAT.
Gmina ma prawo do odliczenia podatku VAT z faktur zakupowych w zakresie, w jakim wydatki są związane z czynnościami opodatkowanymi. W przypadkach, gdy wydatki dotyczą działań mieszanych, stosuje się proporcję, o której mowa w przepisach wykonawczych.
Gmina ma prawo do odliczenia podatku VAT od inwestycji w infrastrukturę wodno-kanalizacyjną przy użyciu prewspółczynników metrażowych jako bardziej reprezentatywnych dla specyfiki działalności, zgodnie z art. 86 ust. 2a-2h ustawy o VAT.
Gminie X nie przysługuje prawo do odzyskania podatku VAT z tytułu realizacji inwestycji kanalizacyjnej, albowiem nabywane towary i usługi nie są związane z czynnościami opodatkowanymi VAT.
Nieodpłatne przekazanie przez spółkę samorządową sieci kanalizacji ogólnospławnej Miastu, choć jest czynnością opodatkowaną VAT jako dostawa towaru, korzysta ze zwolnienia z VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy o VAT, ponieważ nie jest dokonane w ramach pierwszego zasiedlenia.
Gmina, realizując zadania własne związane z nieodpłatnym oraz niekomercyjnym zaopatrzeniem w wodę, nie posiada prawa do odliczenia podatku naliczonego VAT, gdyż inwestycje nie są związane z czynnościami opodatkowanymi podatkiem od towarów i usług.
Wniesienie przez Gminę infrastruktury kanalizacyjnej jako aportu do Spółki stanowi czynność podlegającą opodatkowaniu VAT, z prawem do odliczenia pełnego VAT naliczonego od poniesionych wydatków inwestycyjnych.
Wniesienie aportem przez Gminę infrastruktury kanalizacyjnej, oddanej do użytkowania w latach 2012 i 2019, w zamian za udziały w Spółce, stanowi transakcję zwolnioną z podatku VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy o VAT, z uwagi na fakt, iż od pierwszego zasiedlenia upłynął okres dłuższy niż dwa lata.
Czynności wykonane przez gminę w zakresie budowy przydomowych oczyszczalni ścieków, choć finansowane częściowo przez mieszkańców i dofinansowania, nie stanowią działalności gospodarczej, a więc nie podlegają opodatkowaniu VAT, ani nie generują prawa do odliczenia VAT zgodnie z przepisami ustawy o VAT.
Działania Gminy polegające na budowie przydomowych oczyszczalni ścieków na rzecz mieszkańców w ramach realizacji zadania własnego, przy wykorzystaniu środków publicznych oraz wkładów niepełnych mieszkańców, nie stanowią działalności gospodarczej. Tym samym działania te nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług oraz Gmina nie jest podatnikiem VAT w takim zakresie.
Czynności wykonywane przez Gminę przy budowie przydomowych oczyszczalni ścieków dla Mieszkańców, finansowane z dotacji i wpłat mieszkańców, nie stanowią działalności gospodarczej podlegającej opodatkowaniu VAT, gdyż realizowane są jako zadania własne Gminy w ramach władztwa publicznego.
Nieodpłatne udostępnienie infrastruktury wodno-kanalizacyjnej przez Gminę na rzecz Spółki w ramach realizacji zadań własnych nie podlega opodatkowaniu podatkiem VAT. Gmina nie posiada prawa do odliczenia podatku naliczonego, gdyż nabywane towary i usługi nie są wykorzystywane do czynności opodatkowanych.
Wydatki poniesione przez Gminę na Prace odtworzeniowe w ramach Inwestycji drogowych, realizowanych po Inwestycjach kanalizacyjnych, nie mają związku z działalnością opodatkowaną VAT; są związane z zadaniami publicznoprawnymi. W konsekwencji Gmina nie jest uprawniona do odliczenia podatku naliczonego od tych wydatków. Klucz proporcjonalnego odliczenia VAT nie może być zastosowany.
Odpłatne świadczenie usług dostarczania wody i odprowadzania ścieków przez Gminę na rzecz Odbiorców zewnętrznych, niekorzystające ze zwolnienia z VAT, stanowi działalność gospodarczą podlegającą opodatkowaniu. Wykorzystanie prewspółczynnika metrażowego do rozliczeń VAT jest uzasadnione i zapewnia obiektywne odwzorowanie rzeczywistego podziału wydatków między działalnością opodatkowaną a inną aktywnością
Dla celów działalności gospodarczej gminy nie podlega opodatkowaniu nieodpłatne udostępnienie infrastruktury komunalnej w celu realizacji zadań własnych, toteż brak jest podstaw do odliczenia podatku VAT od wydatków związanych z jej tworzeniem lub modernizacją, jeśli nie istnieje związek z czynnościami opodatkowanymi VAT.
W odniesieniu do projektów realizowanych przez gminy, prawo do odliczenia podatku VAT przysługuje wyłącznie, gdy wydatki są bezpośrednio związane z działalnością opodatkowaną. Projekty finansowane ze środków publicznych, bez zarobkowego charakteru, nie dają podstawy do odliczenia podatku.
Gmina ma prawo do odliczenia podatku naliczonego VAT związana z inwestycją w infrastrukturę wodno-ściekową, gdyż wykorzystuje ją do wykonywania czynności opodatkowanych umowami cywilnoprawnymi, pod warunkiem niezaistnienia przesłanek negatywnych, mimo wykonywania zadań publicznych wyłączających inny zakres podatkowy.
Gminie A przysługuje prawo do odliczenia podatku VAT od wydatków na budowę sieci wodociągowej, ponieważ związane są one z czynnościami opodatkowanymi. Jednakże w przypadku przydomowych oczyszczalni ścieków prawo to nie przysługuje, gdyż nie są one wykorzystywane do działalności opodatkowanej i są zadaniami własnymi Gminy.
Świadczenie usług dostarczania wody i odprowadzania ścieków na rzecz odbiorców zewnętrznych przez gminę stanowi działalność gospodarczą podlegającą opodatkowaniu VAT. Prawo do odliczenia podatku naliczonego z tytułu infrastruktury wodociągowo-kanalizacyjnej determinowane jest przez klucz odliczenia oparty na rzeczywistym zużyciu, zapewniający prawidłowe przypisanie wydatków do działalności opodatkowanej
Gminie przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego od wydatków na budowę sieci wodociągowej, ponieważ służy ona czynnościom opodatkowanym VAT, natomiast brak jest takiego prawa w odniesieniu do wydatków na przydomowe oczyszczalnie ścieków i sprzęt do realizacji zadań własnych, które nie są opodatkowane.
Gmina, jako czynny podatnik VAT, ma prawo do pełnego odliczenia podatku naliczonego od wydatków na budowę infrastruktury wodociągowej i kanalizacyjnej przeznaczonej do czynności opodatkowanych. W przypadku infrastruktury częściowo wykorzystywanej do celów nieobjętych VAT, odliczenie podlega proporcji. Brak prawa do odliczenia dotyczy wydatków na drogi publiczne.
Działania Gminy polegające na budowie przydomowych oczyszczalni ścieków, prowadzone bez celu osiągania stałego dochodu oraz finansowane z dotacji celowych, nie stanowią działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o VAT, przez co Gmina nie może odliczyć VAT naliczonego.