Umorzenie wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego może stanowić przychód podlegający zaniechaniu poboru podatku dochodowego, natomiast zwrot wpłaconych środków nie stanowi przychodu podatkowego, z uwagi na brak przysporzenia majątkowego i jest neutralny podatkowo.

Dochód wynikający ze zwolnienia z długu w ramach ugody dotyczącej kredytu mieszkaniowego, zaciągniętego przed 2015 r. i spełniającego określone warunki, jest objęty zaniechaniem poboru podatku dochodowego. Zwrot nadpłat nie powoduje powstania dodatkowego przychodu podlegającego opodatkowaniu.

Zwrot nakładów poniesionych na utrzymanie nieruchomości oraz naliczone odsetki nie są przychodem podlegającym opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, zgodnie z ustawą o podatku dochodowym od osób fizycznych. Stanowią one kwotę neutralną podatkowo, poprzez brak przysporzenia majątkowego po stronie podatnika.

Nabycie lokalu mieszkalnego od małżonka w ramach świadczenia w miejsce wykonania (datio in solutum), wykorzystywane dla własnych potrzeb mieszkaniowych, kwalifikuje się jako wydatek na własne cele mieszkaniowe i uprawnia do skorzystania ze zwolnienia z opodatkowania dochodu z odpłatnego zbycia nieruchomości.

Umorzenie zadłużenia z tytułu kredytu hipotecznego prowadzi do powstania opodatkowanego przychodu z innych źródeł w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, chyba że zaniechanie poboru podatku przewiduje wyjątek dla części zadłużenia związanej z określonymi wydatkami mieszkaniowymi.

Umorzenie długu pożyczkowego przez spółkę opodatkowaną Ryczałtem od dochodów spółek nie skutkuje powstaniem dochodu z tytułu ukrytych zysków, a tym samym obowiązku podatkowego, do chwili późniejszej dystrybucji zysku wspólnikom.

Zwolnienie z długu poprzez umowę darowizny, zawartą w formie aktu notarialnego, między małżonkami, którzy zawarli rozdzielność majątkową, podlega zwolnieniu z podatku od spadków i darowizn oraz nie jest opodatkowane podatkiem dochodowym od osób fizycznych, zgodnie z ustawą o PIT (art. 2 ust. 1 pkt 3).

Zawarta ugoda dotycząca umorzenia długu hipotecznego oraz zwrotu środków wpłaconych na poczet spłaty kredytu nie rodzi obowiązku zapłaty podatku dochodowego, ponieważ korzysta z zaniechania poboru podatku na podstawie rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 r., zaś zwrócone środki nie stanowią dodatkowego przysporzenia majątkowego.

Zawarcie ugody, w ramach której dłużnik zostaje zwolniony z długu, nie powoduje obowiązku zwiększenia podstawy opodatkowania i podatku należnego, o których mowa w art. 89a ust. 4 uVAT, gdyż zwolnienie nie jest równoznaczne z uregulowaniem należności.

Umowa przeniesienia własności nieruchomości w ramach datio in solutum, polegająca na zwolnieniu z długu, nie stanowi czynności cywilnoprawnej podlegającej podatkowi od czynności cywilnoprawnych, gdyż nie jest wymieniona w zamkniętym katalogu czynności określonym w art. 1 ust. 1 ustawy PCC.

Kwota umorzonego długu hipotecznego może korzystać z zaniechania poboru podatku dochodowego od osób fizycznych, jeśli umorzenie dotyczy wyłącznie jednego kredytu mieszkaniowego, zaciągniętego na jedną inwestycję mieszkaniową, zgodnie z odpowiednimi regulacjami rozporządzenia Ministra Finansów.

Przychód z odpłatnego zbycia 1/2 udziału w nieruchomości obejmuje wartość uiszczenia przez nabywcę spłaty kredytu oraz samą kwotę sprzedaży, co wyczerpuje dyspozycję art. 10 ust. 1 pkt 8 PDOF. Zwolnienie z długu stanowi przychód podlegający opodatkowaniu.

Zwolnienie z długu kredytowego na mocy ugody jest przysporzeniem majątkowym, które stanowi przychód podatkowy w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 9 oraz art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Nieodpłatne częściowe umorzenie zobowiązania kredytowego przez bank skutkuje powstaniem przychodu podatkowego z tytułu nieodpłatnego świadczenia, który jest klasyfikowany jako przychód z innych źródeł podlegający opodatkowaniu. Zaniechanie poboru podatku nie ma zastosowania w przypadku kredytu zaciągniętego na inwestycję niemieszkalną.

Przeniesienie udziału w nieruchomości po upływie ponad 5 lat od jego nabycia, w wyniku zamiany na zwolnienie z długu, nie skutkuje powstaniem przychodu do opodatkowania w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, jeśli nie następuje w ramach działalności gospodarczej.

Przeniesienie przez spółkę jawną na osobisty majątek wspólników prawa własności nieruchomości w celu zwolnienia z długu stanowi ponowne nabycie nieruchomości, co skutkuje rozpoczęciem na nowo biegu 5-letniego terminu dla zwolnienia z opodatkowania sprzedaży z art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Umorzenie przez wspólników długów Spółki w formie pożyczek i odsetek nie stanowi ukrytego zysku ani dochodu z tytułu podzielonego zysku netto, podlegającego opodatkowaniu ryczałtem, co skutkuje jego neutralnością podatkową do momentu dystrybucji zysku.

Przeniesienie udziału we współwłasności nieruchomości w celu zwolnienia z długu o zachowek nie stanowi przychodu z działalności gospodarczej i nie rodzi obowiązku podatkowego, jeśli nabycie przez spadkodawcę nastąpiło ponad pięć lat przed przeniesieniem.

Przeniesienie udziału we współwłasności nieruchomości, nabytego w drodze spadku, w celu zwolnienia z długu z tytułu zachowku, nie stanowi źródła przychodu podlegającego opodatkowaniu, jeśli zbycie następuje po upływie pięciu lat od końca roku, w którym doszło do nabycia nieruchomości przez spadkodawcę.

Zwolnienie dłużnika z obowiązku zwrotu odsetek od pożyczki w drodze umowy darowizny podlega opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn zgodnie z ustawą, z chwilą złożenia oświadczenia darczyńcy w formie aktu notarialnego.

Zwolnienie z długu stanowi przychód podatkowy, a umorzenie kredytu konsolidacyjnego może częściowo korzystać z zaniechania poboru podatku, jeśli kredyt spłacał hipotetyczny kredyt mieszkaniowy spełniający odpowiednie kryteria rozporządzenia Ministra Finansów.

Umowa przeniesienia własności nieruchomości w zamian za zwolnienie z długu (datio in solutum) nie podlega opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych, gdyż nie jest wymieniona w art. 1 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. Katalog czynności opodatkowanych PCC ma charakter zamknięty.

Kredyt hipoteczny zaciągnięty na zakup dodatkowej nieruchomości dla własnej wygody nie stanowi kredytu mieszkaniowego realizującego "jedną inwestycję mieszkaniową" w rozumieniu przepisów podatkowych, tym samym wyłączając zaniechanie poboru podatku dochodowego od umorzeń takiego kredytu.

Możliwość zastosowania zwolnienia z art. 17 ust. 1 pkt 6c ustawy o CIT w zakresie sprzedaży nieruchomości w części, w której służy ona zaspokojeniu roszczeń nabywcy z tytułu zachowku.