Dla nabycia prawa do ulgi prorodzinnej na dziecko, konieczne jest łączne spełnienie przesłanek posiadania i faktycznego wykonywania władzy rodzicielskiej. Samo posiadanie władzy rodzicielskiej bez aktywnego uczestniczenia w codziennym wychowaniu dziecka nie uprawnia do ulgi.

Wyłączne prawo do ulgi prorodzinnej przysługuje temu z rodziców, który faktycznie wykonuje władzę rodzicielską, sprawując nad małoletnimi dziećmi bieżącą opiekę i zaspokajając ich potrzeby, niezależnie od formalnego posiadania tej władzy przez drugiego rodzica.

Jeżeli rodzice formalnie razem sprawują władzę rodzicielską, ale faktyczna opieka jest wykonywana przez jednego z rodziców, prawo do ulgi prorodzinnej przysługuje temu rodzicowi w pełnej wysokości. W przypadku pełnoletnich dzieci, podział ulgi zależy od faktycznego wykonywania obowiązku alimentacyjnego przez każdego z rodziców w danym okresie.

Prawo do ulgi prorodzinnej, zgodnie z art. 27f ustawy o PIT, przysługuje rodzicowi faktycznie wykonującemu władzę rodzicielską nad dzieckiem, w sytuacji, gdy dziecko zamieszkuje z tym rodzicem, niezależnie od formalnej przynależności tej władzy obojgu rodzicom.

W sytuacji rozwodu rodziców i faktycznego wypełniania wszystkich obowiązków wychowawczych oraz alimentacyjnych przez jednego z nich, podatnikowi temu przysługuje pełna ulga prorodzinna na małoletnie dziecko, a także 50% ulgi na dziecko pełnoletnie, gdy brak ustalenia odmiennych proporcji podziału ulgi z drugim rodzicem.

Ojciec ma prawo do odliczenia ulgi prorodzinnej na młodszą córkę w wysokości 50% za okres od stycznia do grudnia 2025 r., a na starszą córkę: 50% za okres styczeń-maj oraz 100% za okres czerwiec-grudzień 2025 r.

Osoba będąca w separacji faktycznej, bez prawomocnego orzeczenia sądu, nie spełnia przesłanek do uznania za osobę samotnie wychowującą dziecko w kontekście preferencyjnego opodatkowania; ulga prorodzinna przysługuje proporcjonalnie do ustaleń między rodzicami lub w pełni rodzicowi, u którego dzieci mają miejsce zamieszkania.

Podatnik, będący osobą rozwiedzioną i faktycznie samotnie wychowujący dziecko, uprawniony jest do preferencyjnego rozliczenia podatku jako osoba samotnie wychowująca dziecko, o ile drugi rodzic nie uczestniczy aktywnie w procesie wychowawczym; podatnik może również skorzystać z pełnej ulgi prorodzinnej na dziecko w takim przypadku.

Prawo do pełnej ulgi prorodzinnej, o której mowa w art. 27f ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, przysługuje rodzicowi, u którego dzieci stale zamieszkują, w sytuacji braku porozumienia co do podziału ulgi między rodzicami, z zastrzeżeniem że dzieci nie zamieszkują z obojgiem rodziców.

Orzeczenie sądu, stanowiące podstawę umieszczenia małoletnich w rodzinie zastępczej na czas trwania postępowania, uprawnia do skorzystania z ulgi prorodzinnej na podstawie art. 27f ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

W sytuacji, gdy brak porozumienia między rodzicami co do podziału ulgi prorodzinnej, prawo do odliczenia 100% ulgi kończy się na korzyść rodzica, u którego dzieci mają miejsce zamieszkania i który faktycznie ponosi koszty ich utrzymania (art. 27f ust. 4 ustawy o PIT).

Wnioskodawczyni przysługuje prawo do pełnego odliczenia ulgi prorodzinnej, gdyż tylko ona faktycznie wykonuje władzę rodzicielską nad trojką małoletnich dzieci, mimo że ojciec formalnie posiada władzę rodzicielską, nie uczestnicząc aktywnie w ich wychowywaniu ani nie wychowuje ich zgodnie z przepisami ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Rodzic rozwiedziony, samotnie wychowujący dziecko, uprawniony jest do preferencyjnego rozliczenia według art. 6 ust. 4d ustawy o PIT, jeśli dziecko zamieszkuje u niego. Ulga prorodzinna za czas wspólnego zamieszkiwania z obojgiem rodziców podlega równej dystrybucji, zaś w pozostałym czasie przysługuje w całości rodzicowi, z którym dziecko mieszka permanentnie.

Rodzic sprawujący faktyczną opiekę nad małoletnim dzieckiem, które zamieszkuje z nim na stałe, ma prawo do pełnego odliczenia ulgi prorodzinnej w wysokości 100%, o ile drugi rodzic nie uczestniczy z równą intensywnością w wychowywaniu dziecka, zgodnie z art. 27f ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Podatnik, wykonując władzę rodzicielską nad czwórką małoletnich dzieci, w tym jednym przebywającym w Wielkiej Brytanii, jest uprawniony do skorzystania z ulgi 4+ oraz ulgi prorodzinnej na podstawie art. 21 i 27f ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, pod warunkiem zachowania wymogów formalnych i faktycznych w zakresie sprawowanej opieki.

Osobie samotnie wychowującej dziecko, która faktycznie wykonuje wszelkie obowiązki rodzicielskie, przysługuje prawo do preferencyjnego rozliczenia podatku oraz ulgi prorodzinnej, nawet w sytuacji posiadania władzy rodzicielskiej przez drugiego rodzica, który nie uczestniczy w wychowywaniu dziecka.

Zgodnie z dyspozycją art. 27f ust. 7 w zw. z art. 6 ust. 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, rodzic nie może skorzystać z ulgi prorodzinnej na pełnoletnie dziecko prowadzące działalność gospodarczą opodatkowaną ryczałtowo.

Prawo do 100% ulgi prorodzinnej przysługuje pełnoprawnie temu z rodziców, który faktycznie wykonuje władzę rodzicielską poprzez codzienną stabilną pieczę nad dzieckiem, nawet jeśli władza rodzicielska formalnie przysługuje obojgu rodzicom, z których jeden nie realizuje jej aktywnie.

Rodzic pełnoletniego dziecka, która osiągnęła przychody z działalności opodatkowanej zryczałtowanym podatkiem, nie może skorzystać z ulgi prorodzinnej, zgodnie z art. 27f ust. 7 w zw. z art. 6 ust. 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Osoba pełniąca funkcję rodziny zastępczej, nawet o charakterze tymczasowym, na podstawie orzeczenia sądowego, uprawniona jest do skorzystania z ulgi prorodzinnej, jeżeli faktycznie sprawuje opiekę i ponosi koszty utrzymania dzieci. (art. 27f ust. 1 pkt 3 ustawy o PIT).

Wobec braku porozumienia między rodzicami w sprawie podziału ulgi prorodzinnej, prawo do pełnego odliczenia przysługuje temu z rodziców, u którego dziecko faktycznie zamieszkuje i wobec którego wykonywana jest faktyczna opieka zgodnie z art. 27f ust. 4 ustawy PIT.

Prawo do ulgi prorodzinnej i preferencyjnego opodatkowania z art. 27f i 6 ustawy o PIT uzależnione są od faktycznego pobierania zasiłku pielęgnacyjnego lub renty socjalnej przez pełnoletnie dzieci; brak odbioru wyklucza przyznanie prawa do ulg, niezależnie od innych okoliczności.

Podatnik samotnie wychowujący pełnoletnie dziecko uczące się w niepublicznej szkole artystycznej, spełniające ustawowe kryteria dotyczące limitów dochodów, jest uprawniony do skorzystania z ulgi prorodzinnej na podstawie art. 27f ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

W przypadku sprawowania przez rozwiedzionych rodziców opieki naprzemiennej nad małoletnimi dziećmi, ulga prorodzinna przysługuje w częściach równych, chyba że rodzice ustalą odmienną proporcję podziału; przekroczenie przez jednego z rodziców progu dochodowego nie zmienia prawa do ulgi w ustalonej proporcji.