Jednostki samorządu terytorialnego mogą odliczyć VAT w pełni od inwestycji, które wykorzystywane są wyłącznie do czynności opodatkowanych, pod warunkiem działania w sferze cywilnoprawnej jako czynny podatnik VAT.

Wniesienie aportem infrastruktury kanalizacyjnej przez Gminę do Spółki podlega opodatkowaniu VAT jako dostawa towarów, nie korzystając ze zwolnienia przewidzianego dla zbycia przedsiębiorstwa, zorganizowanej części przedsiębiorstwa, pierwszego zasiedlenia czy działalności zwolnionej.

Wniesienie aportem przez Gminę do spółki mienia powstałego w wyniku inwestycji stanowi odpłatną dostawę towarów podlegającą opodatkowaniu VAT, a podstawą opodatkowania jest wartość nominalna uzyskanych udziałów, pomniejszona o kwotę podatku. Gminie przysługuje prawo do odliczenia VAT naliczonego od wydatków na inwestycję.

Gminie jako podatnikowi VAT przysługuje prawo do częściowego odliczenia podatku naliczonego z wydatków na infrastrukturę wodno-kanalizacyjną. Odliczenie to winno być oparte na prewspółczynniku uwzględniającym specyfikę dostarczania wody i odprowadzania ścieków, obiektywnie odzwierciedlającym proporcjonalne wykorzystanie do działalności opodatkowanej.

Gmina posiada uprawnienie do stosowania prewspółczynnika ilościowego przy odliczeniu VAT z tytułu wydatków na infrastrukturę wodociągową, o ile proporcja ta obiektywnie odzwierciedla wykorzystanie nabyć do czynności opodatkowanych, co zapewnia zgodność z zasadą neutralności podatku od towarów i usług.

W sytuacji, gdy wydatek inwestycyjny nie da się wprost przypisać do działalności gospodarczej, do odliczenia VAT można zastosować prewspółczynnik ilościowy. Metoda ta, gdy odzwierciedla specyfikę wykonywanej działalności, może być bardziej miarodajna od klucza zawartego w rozporządzeniu MF.

Świadczenie przez gminę odpłatnych usług dostarczania wody na rzecz odbiorców zewnętrznych stanowi działalność gospodarczą i podlega opodatkowaniu VAT, niekorzystając ze zwolnienia z tego podatku. Stosowany pre-współczynnik metrażowy jest właściwą metodą ustalania obniżenia VAT, adekwatną do specyfiki działalności wodociągowej.

Wniesienie aportem infrastruktury wodno-kanalizacyjnej przez gminę do spółki komunalnej stanowi odpłatną dostawę towarów, lecz korzysta ze zwolnienia z VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy o VAT, gdyż od ostatniego zasiedlenia upłynęły ponad dwa lata, a inwestycje na ulepszenie nie przekroczyły 30% jej wartości początkowej.

Gmina ma prawo stosować prewspółczynnik obrotowy do odliczenia VAT od wydatków na infrastrukturę wodociągowo-kanalizacyjną, bowiem jest bardziej reprezentatywny niż metoda z Rozporządzenia Ministra Finansów, co rzetelnie oddaje specyfikę jej działalności. Prewspółczynnik ten zapewnia dokonanie odliczenia podatku naliczonego wyłącznie w związku z działalnością opodatkowaną VAT.

Dopuszczalne jest stosowanie pre-współczynnika metrażowego w celu ustalenia części podatku naliczonego odliczanego przez JST, o ile metoda ta lepiej odzwierciedla specyfikę działalności niż pre-współczynnik z rozporządzenia, co w szczególności dotyczy działalności wodociągowej, opodatkowanej w znacznej części. JST ma prawo odstąpić od metod rozporządzeniowych, jeśli obiektywnie precyzyjnie określają

Gmina, prowadząc działalność wodociągową i kanalizacyjną, jest uprawniona do stosowania prewspółczynnika VAT opartego na rzeczywistych danych dotyczących zużycia wody i odprowadzonych ścieków, co pozwala na odliczenie podatku VAT naliczonego proporcjonalnie do czynności podlegających opodatkowaniu VAT.

Gminie przysługuje prawo do pełnego odliczenia podatku VAT od wydatków na budowę kanalizacji oraz prawo do zastosowania alternatywnego, opartego na kryterium ilościowym, prewspółczynnika dla odliczeń VAT od wydatków na modernizację oczyszczalni ścieków.

Dostarczanie wody w oparciu o umowy cywilnoprawne stanowi działalność gospodarczą podlegającą opodatkowaniu VAT. Gmina ma prawo stosować prewspółczynnik metrażowy do odliczenia podatku VAT od wydatków inwestycyjnych na instalacje fotowoltaiczne, z uwagi na jego reprezentatywność dla rzeczywistego wykorzystania infrastruktury. Dostawy wody na rzecz odbiorców wewnętrznych pozostają poza zakresem VAT.

Grupie VAT przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego w kwocie proporcjonalnej do wykorzystania infrastruktury wodno-kanalizacyjnej do czynności opodatkowanych, stosując prewspółczynnik oparty na rocznej ilości wody i ścieków, odzwierciedlający specyfikę działalności.

Usługi przyłączenia do sieci kanalizacyjnej świadczone odpłatnie przez Gminę na podstawie umów cywilnoprawnych podlegają opodatkowaniu podatkiem VAT, a z tytułu ponoszonych wydatków inwestycyjnych Gminie przysługuje prawo do całkowitego odliczenia VAT naliczonego.

W przypadku jednostek samorządu terytorialnego, prewspółczynnik oparty na ilości dostarczanej wody i odebranych ścieków jako metoda określenia proporcji odliczenia VAT jest bardziej reprezentatywny dla działalności wodno-kanalizacyjnej niż metodologia z Rozporządzenia. Takie podejście zapewnia dokładność w określeniu proporcji, zgodną z art. 86 ust. 2b ustawy o VAT.

Dostarczanie wody odbiorcom zewnętrznym przez gminną infrastrukturę wodociągową stanowi działalność gospodarczą opodatkowaną VAT. Gminie przysługuje prawo do odliczenia części podatku naliczonego wyłącznie zgodnie z prewspółczynnikiem metrażowym, który lepiej oddaje rzeczywiste wykorzystanie infrastruktury do przedsięwzięć gospodarczych w porównaniu do rozwiązań z Rozporządzenia.

Gmina ma prawo stosować indywidualny prewspółczynnik oparty na wielkości dostarczonej wody i odbieranych ścieków, obiektywnie odpowiadający specyfice działalności wodno-kanalizacyjnej, odstępując od metody przewidzianej w Rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 17 grudnia 2015 r.

Gmina ma prawo do stosowania rzeczywistego prewspółczynnika, bazującego na ilości dostarczonej wody, do odliczenia VAT od wydatków na infrastrukturę wodociągową, gdyż najlepiej odzwierciedla to użytek gospodarczy. Jest to bardziej precyzyjne niż rozporządzenie, uwzględniając specyfikę działalności wodociągowej.

Gminie przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z inwestycjami w infrastrukturę kanalizacyjną i wodociągową poprzez zastosowanie współczynnika metrażowego odzwierciedlającego rzeczywiste wykorzystanie infrastruktury do czynności opodatkowanych i nieopodatkowanych według art. 86 ust. 2h ustawy o VAT.

Wniesienie aportem sieci wodociągowych i kanalizacyjnych do spółki przez gminę stanowi odpłatną dostawę towarów, ale może korzystać ze zwolnienia z VAT: dla sieci sprzed 2024 r. na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy o VAT, zaś dla sieci z 2024 r. na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10a.

Świadczenie przez gminę odpłatnych usług odbioru i oczyszczania ścieków na rzecz odbiorców zewnętrznych w ramach umów cywilnoprawnych stanowi działalność gospodarczą podlegającą opodatkowaniu VAT, a związane z tym wydatki na infrastrukturę dają prawo do pełnego odliczenia podatku naliczonego.

Gminie przysługuje prawo do odliczenia VAT od wydatków na infrastrukturę wodociągową zgodnie z prewspółczynnikiem opartym na ilości dostarczonej wody do odbiorców zewnętrznych, jeżeli odzwierciedla on dokładną skalę wykorzystania tej infrastruktury do działalności opodatkowanej.

Gmina świadcząca odpłatne usługi dostawy wody na rzecz Odbiorców zewnętrznych prowadzi działalność gospodarczą podlegającą VAT, co uprawnia ją do pełnego odliczenia VAT naliczonego od wydatków inwestycyjnych, o ile służą one tylko czynnościom opodatkowanym.