Osoba, której małżonek jest całkowicie ubezwłasnowolniony i w konsekwencji nie uczestniczy w procesie wychowawczym dzieci, kwalifikuje się do preferencyjnego opodatkowania dochodów jako osoba samotnie wychowująca dziecko w rozumieniu art. 6 ust. 4c ustawy o PIT, pod warunkiem spełnienia przewidzianych ustawą kryteriów.

Preferencyjne opodatkowanie dla osoby samotnie wychowującej dziecko w rozumieniu art. 6 ust. 4c ustawy PIT wymaga formalnego potwierdzenia sytuacji osobistej podatnika w postaci orzeczenia separacji bądź pozbawienia praw rodzicielskich współmałżonka.

Prawo do preferencyjnego opodatkowania jako osoba samotnie wychowująca dziecko przysługuje jedynie, gdy rodzic posiada status prawny wymieniony w art. 6 ust. 4c ustawy o PIT. Brak statusu rozwiedzionego przy formalnym pozostawaniu w związku małżeńskim wyklucza możliwość rozliczenia podatkowego w sposób przewidziany dla osób samotnie wychowujących dzieci.

Osoba wychowująca co najmniej jedno dziecko wspólnie z drugim rodzicem na zasadzie opieki naprzemiennej, przy podziale świadczenia wychowawczego, nie może skorzystać z rozliczenia podatkowego przewidzianego dla osoby samotnie wychowującej dziecko zgodnie z art. 6 ust. 4d-4f ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Osoba rozwiedziona faktycznie i samodzielnie wychowująca małoletnie dziecko ma prawo do preferencyjnego rozliczenia podatkowego jako osoba samotnie wychowująca dziecko, jeżeli spełnia ustawowe przesłanki i nie podlega przesłankom wyłączającym.

Osoba samotnie wychowująca dziecko, osiągająca przychody z działalności gospodarczej opodatkowanej ryczałtem, nie może korzystać z preferencyjnego sposobu opodatkowania dochodów z umowy o pracę według skali podatkowej.

Osoba samotnie wychowująca dziecko, która faktycznie i wyłącznie zapewnia opiekę materialną i emocjonalną nad dzieckiem, ma prawo do preferencyjnego opodatkowania dochodów na podstawie art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, niezależnie od sporadycznego kontaktu dziecka z drugim rodzicem.

Dochody małoletnich dzieci z tytułu renty rodzinnej od 2022 roku nie podlegają doliczeniu do dochodów rodziców, lecz powinny być opodatkowywane na imię dziecka, niezależnie od statusu rodzica jako osoby samotnie wychowującej dziecko.

Osoba rozwiedziona, samotnie wychowująca dzieci, która na co dzień sprawuje faktyczną opiekę i decyduje o istotnych sprawach dzieci, spełnia warunki do preferencyjnego opodatkowania jako osoba samotnie wychowująca, mimo alimentacji i sporadycznych kontaktów drugiego rodzica.

Osoba rozwiedziona może skorzystać z preferencyjnego opodatkowania jako samotnie wychowująca dziecko pełnoletnie studiujące, jeżeli faktycznie samodzielnie ponosi ciężar jego wychowywania, a drugi rodzic ogranicza się jedynie do wykonywania obowiązku alimentacyjnego.

Osoba pełniąca funkcję rodziny zastępczej nie ma prawa do preferencyjnego rozliczenia podatku jako osoba samotnie wychowująca dziecko. Po uzyskaniu statusu jedynego opiekuna prawnego, można skorzystać z tej ulgi od roku, w którym status ten został nadany, pod warunkiem spełnienia określonych w ustawie warunków.

Podatnik, będący osobą stanu wolnego sprawującą w dominującym stopniu opiekę nad dzieckiem, ma prawo do preferencyjnego rozliczenia jako osoba samotnie wychowująca dziecko, nawet jeśli drugi rodzic posiada ustalone kontakty, o ile taki model nie stanowi opieki naprzemiennej.

Podatnik spełniający kryteria jako osoba samotnie wychowująca dziecko, zgodnie z art. 6 ust. 4c ustawy o PIT, ma prawo do preferencyjnego opodatkowania dochodów, o ile rzeczywiście samotnie sprawuje bieżącą opiekę nad dzieckiem, nawet przy sporadycznych kontaktach drugiego rodzica.

Osoba rozwiedziona, będąca rodzicem dziecka, które mieszka z nią na stałe i przez nią utrzymywane, ma prawo do skorzystania z preferencyjnego rozliczenia podatkowego przewidzianego dla osób samotnie wychowujących dzieci, nawet jeśli drugi rodzic utrzymuje jedynie określone przez sąd kontakty z dzieckiem.

Osoba samotnie wychowująca pełnoletnie uczące się dziecko, która faktycznie i wyłącznie sprawuje nad nim codzienną opiekę, ma prawo do preferencyjnego rozliczenia podatkowego, o ile spełnia wszystkie wymogi określone w art. 6 ust. 4c i 4d ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w szczególności nie uzyskuje przychodów z działalności gospodarczej czy podatku tonażowego.

Rodzic rozwiedziony, który wspólnie z drugim rodzicem realizuje opiekę naprzemienną nad dziećmi i jednocześnie pobiera świadczenie wychowawcze, nie kwalifikuje się do preferencyjnego opodatkowania jako osoba samotnie wychowująca dzieci na podstawie art. 6 ust. 4c ustawy o PIT.

Osoba rozwiedziona, której dziecko jest wychowywane naprzemiennie z drugim rodzicem, nie jest uznawana na gruncie art. 6 ust. 4c ustawy o PIT za "samotnie wychowującą dzieci", gdyż proces wychowawczy nie jest prowadzony całkowicie i wyłącznie przez jednego z rodziców.

Preferencyjne rozliczenie podatkowe dla osoby samotnie wychowującej dziecko przysługuje rodzicowi, który faktycznie sprawuje nad dzieckiem całoroczną opiekę, przy braku istotnego zaangażowania drugiego rodzica w proces wychowawczy, nawet jeśli ten płaci alimenty.

Podatnik, który jednocześnie stosuje opodatkowanie liniowe w działalności gospodarczej, nie jest uprawniony do preferencyjnego rozliczenia podatku jako osoba samotnie wychowująca dziecko od dochodów opodatkowanych według skali podatkowej. Ponadto przekroczenie limitów dochodowych wyklucza zastosowanie ulgi prorodzinnej.

Osoba rozwiedziona, która sprawuje stałą, codzienną opiekę nad dzieckiem bez rzeczywistego wsparcia drugiego rodzica, spełnia warunki do preferencyjnego rozliczenia podatku jako osoba samotnie wychowująca dziecko w rozumieniu art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Osoba rozwiedziona, która w trakcie roku podatkowego przeszłą na faktyczne samotne wychowywanie dziecka, spełnia kryterium uprawniające do preferencyjnego opodatkowania na zasadach osoby samotnie wychowującej dziecko, o ile całkowicie przejęła opiekę i utrzymanie dziecka od drugiego rodzica.

Podatnicy rozliczający dochody z pozarolniczej działalności gospodarczej podatkiem liniowym nie mogą skorzystać z preferencyjnego opodatkowania jako osoby samotnie wychowujące dziecko, jeśli działalność ta generuje przychody lub koszty, przez co nie można złożyć tzw. zerowego zeznania podatkowego.

Podatnik, który zawarł związek małżeński, traci status osoby samotnie wychowującej dzieci na gruncie art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym, co wyklucza go z preferencyjnego opodatkowania od roku podatkowego następującego po roku zawarcia małżeństwa.

Rodzic prowadzący opiekę naprzemienną, niemogący korzystać z świadczenia 800+, może być uznany za osobę samotnie wychowującą dziecko w rozumieniu art. 6 ust. 4c ustawy o PIT i skorzystać z preferencyjnych zasad opodatkowania, o ile spełnia pozostałe wymogi ustawowe.