Osoba formalnie pozostająca w małżeństwie, nawet przy faktycznym braku wspólnego pożycia, nie może być uznana za osobę samotnie wychowującą dziecko w rozumieniu art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, o ile nie ma sądowego orzeczenia o separacji lub rozwodzie.
Zaginięcie małżonka nie tworzy domniemania statusu osoby samotnie wychowującej dziecko dla celów podatkowych, o ile osoba wnioskująca nie spełnia przesłanek art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, tj. nie jest rozwódką, wdową, czy inną osobą enumeratywnie wymienioną w ustawie.
Rodzic, który w przeważającym stopniu samotnie wychowuje dziecko, spełnia przesłanki do skorzystania z preferencyjnego rozliczenia podatku dochodowego jako osoba samotnie wychowująca dziecko, pod warunkiem braku stosowania przez niego i jego dziecko przepisów wykluczających tę preferencję.
Osoba rozwiedziona, wychowująca małoletnie dziecko bez faktycznego udziału drugiego rodzica, ma prawo do preferencyjnego rozliczenia podatku dochodowego jako osoba samotnie wychowująca dziecko, pod warunkiem spełnienia odpowiednich przesłanek ustawowych.
Osoba ubiegająca się o preferencyjne opodatkowanie jako samotnie wychowująca dzieci, musi posiadać status rozwiedzionej lub spełniać inne enumeratywnie wskazane warunki. Uzyskanie jedynie nieprawomocnego wyroku rozwodowego nie uprawnia do takiego rozliczenia.
Osoby pozostające w formalnym związku małżeńskim, wobec których nie orzeczono rozwodu lub separacji, nie są uprawnione do skorzystania z preferencyjnego rozliczenia podatkowego przewidzianego dla osób samotnie wychowujących dzieci, nawet w przypadku faktycznego sprawowania opieki nad dziećmi. Przepisy o preferencjach podatkowych należy interpretować ścisle, bez możliwości ich rozszerzenia na sytuacje
Osoba samotnie wychowująca dzieci może uzyskać preferencyjne opodatkowanie wyłącznie gdy spełnia warunki, w tym posiada prawa cywilne przewidziane w art. 6 ust. 4c ustawy, co oznacza prawomocne orzeczenie rozwodu lub separacji.
W przypadku, gdy jeden rodzic, zamieszkujący osobno, faktycznie wykonuje codzienne obowiązki wychowawcze, nie korzystając z opieki naprzemiennej, ma on status osoby samotnie wychowującej dziecko, uprawnionej do preferencyjnego opodatkowania zgodnie z art. 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Osoba, która wspólnie z drugim rodzicem uczestniczy w wychowywaniu co najmniej jednego dziecka, nie może być uznana za osobę samotnie wychowującą dziecko i tym samym korzystać z preferencyjnego opodatkowania.
Osoba żonata, której małżeństwo formalnie nie zostało rozwiązane prawomocnym wyrokiem sądu, nie może być uznana za osobę samotnie wychowującą dziecko w rozumieniu art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, mimo samodzielnego faktycznego wychowywania dzieci. Formalne kryteria cywilnoprawne muszą być bezwzględnie spełnione.
Osoba, która sprawuje naprzemienną opiekę nad dzieckiem wspólnie z drugim rodzicem, nie spełnia przesłanek dla uznania jej za osobę samotnie wychowującą dziecko w rozumieniu art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Preferencja podatkowa z tego tytułu wymaga faktycznego, wyłącznego wychowywania przez jednego rodzica.
Osoba zamierzająca skorzystać z preferencyjnego sposobu opodatkowania jako rodzic samotnie wychowujący dzieci musi spełnić ustawowe przesłanki, w tym posiadać status osoby rozwiedzionej lub mieszkającej oddzielnie na podstawie prawomocnego orzeczenia. Faktyczny brak kontaktu drugiego rodzica z dziećmi nie jest samodzielną podstawą do preferencyjnego rozliczenia.
Osobie samotnie wychowującej dzieci przysługuje prawo do preferencyjnego rozliczenia podatku dochodowego, gdy faktycznie sprawuje przeważającą opiekę i troszczy się o byt materialny dzieci, niezależnie od sporadycznego zaangażowania drugiego rodzica.
Osoba rozwiedziona mająca na utrzymaniu pełnoletniego syna studiującego i spełniająca ustawowe warunki dochodowe, uprawniona jest do preferencyjnego rozliczenia podatku jako osoba samotnie wychowująca dziecko, niezależnie od braku statusu studenta przez część roku.
Osoba będąca panną i faktycznie samotnie wykonująca władzę rodzicielską nad dziećmi przez znaczną część roku podatkowego, może skorzystać z preferencyjnego opodatkowania dochodów na zasadzie przewidzianej dla osób samotnie wychowujących dzieci, zgodnie z art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Samotnie wychowującym dziecko w rozumieniu art. 6 ust. 4c ustawy PIT jest rodzic, który faktycznie pełni opiekę naprzemienną bez świadczenia wychowawczego ustalonego dla obojga rodziców; w okresach swojej opieki realizuje pełnię obowiązków rodzicielskich.
Osobie samotnie wychowującej pełnoletnie dziecko niepełnosprawne, które uzyskuje zasiłek pielęgnacyjny, przysługuje prawo do preferencyjnego sposób opodatkowania oraz odliczeń w ramach ulg podatkowych, niezależnie od wysokości dochodów dziecka. Znaczenie mają spełnione kryteria wynikające z ustawowych przepisów związanych z opieką oraz obowiązkiem alimentacyjnym.
Samotne wychowywanie dzieci, uprawniające do preferencyjnego opodatkowania, nie zachodzi, gdy oboje rodzice, zamieszkując wspólnie, sprawują władzę rodzicielską i częściowo uczestniczą w wychowywaniu dzieci, mimo że wkład jednego z rodziców jest ograniczony.
Prawo do preferencyjnego rozliczenia podatku dochodowego przysługuje rodzicowi samotnie sprawującemu faktyczną pieczę nad dzieckiem, nawet gdy drugi rodzic uczestniczy jedynie okazjonalnie i nie podejmuje stałych działań wychowawczych, co spełnia wnioskodawczyni.
Osoba nie może być uznana za samotnie wychowującą dziecko w rozumieniu art. 6 ust. 4c ustawy o PIT, jeśli w roku rozliczeniowym pozostawała w związku małżeńskim bez orzeczenia separacji lub rozwodu. W przypadku ulgi prorodzinnej, pełna ulga przysługuje rodzicowi wykonującemu wyłączną pieczę nad dzieckiem, jeśli drugi rodzic ma ograniczoną władzę rodzicielską.
Status osoby samotnie wychowującej dziecko zgodnie z art. 6 ust. 4c ustawy o PIT nie przysługuje, jeśli małżonek jest tylko ograniczony we władzy rodzicielskiej. Warunkiem koniecznym jest pozbawienie praw rodzicielskich lub odbywanie kary pozbawienia wolności.
Osoba, która nie samotnie sprawuje opiekę rodzicielską, nie ma prawa do preferencyjnego rozliczenia jako samotnie wychowująca dzieci, lecz może odliczyć pełną ulgę prorodzinną, jeśli dzieci mieszkają z nią i brak porozumienia z drugim rodzicem. (Dot. art. 6 ust. 4c i art. 27f ustawy o PIT).
Rodzic samotnie wychowujący dziecko, który samodzielnie sprawuje nad nim pieczę oraz spełnia pozostałe kryteria ustawowe, może korzystać z preferencyjnego opodatkowania dochodów na zasadach przewidzianych dla osób samotnie wychowujących dzieci.
Za osobę samotnie wychowującą dziecko można uznać rodzica wyłącznie w przypadku formalnego uzyskania rozwodu lub separacji, a brak spełnienia tej przesłanki wyklucza możliwość zastosowania ulgi podatkowej przewidzianej w art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.